Η Βαλτιμόρη, οι Μαύροι και το… υπόμνημα του Καποδίστρια!

 

Ι. Παρίσης

 

Τα πρόσφατα [2015] θλιβερά γεγονότα στην Βαλτιμόρη, καθώς και εκείνα που προηγήθηκαν στο Μισούρι και πέρυσι σε άλλες περιοχές των Ηνωμένων Πολιτειών, έφεραν στο προσκήνιο το πρόβλημα της θέσης των Μαύρων στην μεγάλη αυτή χώρα. Δεν έχει περάσει ακόμη μισός αιώνας από τότε πού η αμερικανική κοινωνία έκανε «δεκτούς» τους Μαύρους ως ισότιμα μέλη της. Τι συνέβαινε πριν; Οι Μαύροι δεν μπορούσαν να ταξιδέψουν με τα ίδια λεωφορεία όπου επέβαιναν Λευκοί, δεν μπορούσαν να μπουν σε εστιατόρια Λευκών, και ένα πλήθος άλλων αποκλεισμών, για να μην αναφερθούμε στις δολοφονικές πράξεις των γνωστών ακραίων οργανώσεων των νότιων Πολιτειών.

Δύο αιώνες αφότου οι Ηνωμένες Πολιτείες έγιναν κράτος, η αμερικανική κοινωνία αδυνατεί να αποδεχθεί απολύτως τους Μαύρους. Οι ακραίες εκδηλώσεις τους σε διάφορες πόλεις δείχνουν ότι το πρόβλημα, έστω και σε περιορισμένη έκταση, εξακολουθεί να υφίσταται. Φαίνεται ότι οι προσδοκίες που είχε δημιουργήσει η εκλογή ενός Αφροαμερικανού προοδευτικού προέδρου το 2008, δεν εκπληρώθηκαν. Οι δηλώσεις της προεδρικής υποψήφιας Χίλαρι Κλίντον και άλλων εκπροσώπων του Κογκρέσου για τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν για την εξάλειψη της οικονομικής ανισότητας εις βάρος των μαύρων, επιβεβαιώνουν την ύπαρξη του προβλήματος.

Όλα αυτά μας φέρνουν στο νου ότι πριν από δύο αιώνες, ένας μεγάλος Έλληνας, ο Ιωάννης Καποδίστριας, μιλούσε και αγωνιζόταν κατά της δουλείας και υπέρ των δικαιωμάτων των Μαύρων της Αφρικής. Εκείνων των οποίων απόγονοι είναι οι σημερινοί Αφροαμερικανοί. Ο Καποδίστριας, έμπειρος και διορατικός διπλωμάτης αλλά και βαθιά ανθρωπιστής, βρισκόταν πάντοτε ένα βήμα μπροστά από την εποχή του.

Στο Συνέδριο της Βιέννης (1814-15) όπου οι τέσσερις νικήτριες δυνάμεις (Αγγλία, Αυστρία, Πρωσία, Ρωσία) ασχολήθηκαν με την διανομή της Ευρώπης μετά την ήττα του Ναπολέοντα, ο Καποδίστριας έθεσε για πρώτη φορά το ζήτημα των δικαιωμάτων των Μαύρων της Αφρικής και την κατάργηση της δουλείας. Ήταν η εποχή που τα καράβια των δουλεμπόρων μετέφεραν τους Αφρικανούς από τα δυτικά παράλια της «Μαύρης» Ηπείρου στην Αμερική, προκειμένου να πωληθούν ως δούλοι, στα σκλαβοπάζαρα. Οι προτάσεις του, αν και καταρχήν έγιναν δεκτές, δεν υλοποιήθηκαν στην πράξη διότι, όπως ήταν αναμενόμενο, συνάντησαν την αντίδραση των εκπροσώπων των δυνάμεων εκείνων, τα συμφέρονταν των οποίων πλήττονταν από την τυχόν κατάργηση του δουλεμπορίου.

Τρία χρόνια αργότερα, στο Συνέδριο του Αιξ-λα-Σαπέλ (σημερινό Άαχεν) του 1818, ο Καποδίστριας, με την έγκριση του Τσάρου Αλεξάνδρου, υπέβαλε υπόμνημα που περιείχε σχέδιο για την ταχεία και αποτελεσματική καταπολέμηση της δουλεμπορίας. Στο υπόμνημά του ο Καποδίστριας πρότεινε τη λήψη αυστηρών μέτρων για την αποτελεσματική πάταξη του δουλεμπορίου με την ενεργό συμμετοχή όλων των ευρωπαϊκών δυνάμεων. Μεταξύ αυτών πρότεινε:

• Τη δημιουργία, στις δυτικές ακτές της Αφρικής, με τη συνεργασία όλων των κρατών, ενός οργανισμού με το όνομα “L’ Institution Africaine”, με δική του διοίκηση, δικαστική εξουσία και στρατιωτική δύναμη.
• Τη δημιουργία από τις ναυτικές δυνάμεις, μιας ανεξάρτητης κοινής ναυτικής δύναμης, με αποστολή την καταδίωξη των πλοίων των δουλεμπόρων.

Παρά τις προσπάθειες του Καποδίστρια, και την καταρχήν αποδοχή των απόψεών του σε θεωρητικό επίπεδο, η ισχυρή αντίδραση εκείνων των χωρών που είχαν συμφέροντα από το δουλεμπόριο – κυρίως των Άγγλων αντιπροσώπων – οδήγησε στο να μην υπάρξει θετικό αποτέλεσμα για την πρότασή του.

Η ηθική δικαίωση του Καποδίστρια ήρθε 67 χρόνια αργότερα (και 54 χρόνια μετά τον θάνατό του), όταν στο Συνέδριο του Βερολίνου (1884-85) συζητήθηκε και το ζήτημα της αφρικανικής ηπείρου, στην οποία ήδη είχαν εξαπλωθεί οι μεγάλες αποικιακές δυνάμεις. Τότε συμφωνήθηκε η ίδρυση ενός οργανισμού με την ονομασία “Association International Africaine”, βασισμένου στις αρχές που είχε θέσει ο Καποδίστριας το 1818.

Πριν από δύο αιώνες, ο μεγάλος Έλληνας οραματιστής, διπλωμάτης και πολιτικός μιλούσε για ισότητα και ανθρώπινα δικαιώματα, που κάποιοι ακόμη και σήμερα, στον 21ο αιώνα αδυνατούν να κατανοήσουν και να αποδεχθούν.

(*) Ο Ιωάννης Παρίσης είναι Υποστράτηγος ε.α., Διδάκτωρ Πολιτικής Επιστήμης – Διεθνών Σχέσεων του Πανεπιστημίου Κρήτης, Πρόεδρος της Ακαδημίας Στρατηγικών Αναλύσεων (ΑΣΑ) – http://www.acastran.org

ΝΕΚΡΟΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟ

Καποδίστριας: Η αλήθεια πίσω από το μύθο | Κωνσταντίνος Πλεύρης

 

Γιατί φοβούνται ακόμη τον Καποδίστρια | Γ. Κοντογιώργης

 

Λευκάδα, 1807: Ο ρόλος του Καποδίστρια στην Επανάσταση που δεν έγινε

 

Άρθρο δημοσιεύτηκε στις 30/12/2025 από karavaki

Ο Καποδίστριας δεν ξεκίνησε το 1811 και το 1814 στη Βιέννη για να δημιουργήσει Ελλάδα, συνέχισε από κει που τον είχαν σταματήσει το 1807

Με τη συνθήκη του Τιλσίτ (1807) η ΕΠΤΑΝΗΣΟΣ ΠΟΛΙΤΕΙΑ, αν και διεθνώς αναγνωρισμένο κράτος, παραχωρείται από τον ηττημένο τσάρο Αλέξανδρο Α΄ στον αυτοκράτορα Ναπολέοντα. Η ελληνική ιστορία αποσιωπά και την ύπαρξή της ακόμα, υποστηρίζοντας ότι το πρώτο κράτος ιδρύθηκε το 1830.

Μεταξύ 1800-07 οι φιλοδυτικές δυνάμεις μέσα και έξω απ’ τα Επτάνησα προσπάθησαν να εμποδίσουν το έργο των οικογενειών Θεοτόκη, Καποδίστρια, Κομούτου, Δεσύλλα κλπ, που επιθυμούσαν ένα πολυεθνικό κράτος Ελλήνων. Η χαμένη μάχη του 1798-99 στα Επτάνησα έγινε εμμονή για τους εθνικούς φιλοδυτικούς. Το 1803 οι Σουλιώτες, λίγο πριν πέσουν, είχαν επαφές τόσο με τον Γραικό Κοραή, όσο και με τον Έλληνα Καποδίστρια. Ο ανθρωποτηρητής Κοραής, ενστερνιζόμενος το ιακωβινικό ημερολόγιο, πληροφόρησε τους φίλους του, ανθρωποτηρητές και μη, για την κατάσταση του πολιτισμού στην Γραικία (Mémoire sur l’état actuel de la civilisation dans la Grèce), τονίζοντας ότι το κράτος που πρέπει να γεννηθεί είναι το δημοκρατικό το οποίο σκότωσε με δόλο ο χρυσός των Μακεδόνων. Δυο χρόνια αργότερα προέτρεψε τους μανθάνοντες την ελληνική (αρχαία) να κάψουν τις γραμματικές (Θ. Γαζή και τις σύγχρονες) και είπε ότι η ελληνική γλώσσα (η αρχαία) είναι γερασμένη, είναι ξένη, είναι νεκρή (Στοχασμοί Αυτοσχέδιοι στο Πρόδρομος Ελληνικής Βιβλιοθήκης). Όπως ανέλαβε με τους ομοϊδεάτες του να κρίνει τους ανθρώπους, έτσι ανέλαβε και την επιδιόρθωση της τρέχουσας ελληνικής γλώσσας, ώστε να χτίσει μια ελληνική ταυτότητα για ένα εθνικό κράτος αποκομμένο από το υπερεθνικό παρελθόν του, τόσο το χριστιανικό, όσο και το αρχαίο. Κήρυξε την φιλοσοφία φίλο απαραίτητο της θρησκείας, ώστε ο χριστιανισμός όχι μόνο να γίνει θρησκεία από πίστη, αλλά να περάσει μέσα από το φίλτρο της λογικής, ώστε να καταργηθούν οι καμπάνες, οι νηστείες, η προσκύνηση των λειψάνων, η πίστη στα θαύματα, τα μοναστήρια και η Εκκλησία εκείνη που δεν υπακούει στο κράτος του δήμου. Αυτή ήταν η δύναμη που κατέστρεψε την Επανάσταση «του Καποδίστρια» το 1807, καταδιώκοντας τους Κων. Υψηλάντη, Αλ. Μουρούζη, Ροδοφοινίκη, μ. Ιγνάτιο, Κατσαντώνη, Ζαχαριά, Ανδρίτσο, Κολοκοτρωναίους, Τζαβελαίους κλπ. ώστε να σπάσει το σερβικό μέτωπο, η δυναμική Ηπείρου-Δ. Στερεάς και ο αρματολισμός της Πελοποννήσου. Το 1817 «ο Περραιβός εισηγείται στον τσάρο» τη συνέχεια του 1807, λέγοντας πώς θα ανακτηθεί το Σούλι χωρίς πόλεμο. Η εισήγηση ήταν έργο του Καποδίστρια, που πραγματοποιήθηκε τελικά, για να το καταστρέψει ο Μαυροκορδάτος, μαζί με την ομοσπονδιακή προοπτική της Ελλάδας που θα είχε από το 1823 την Ήπειρο και την Θεσσαλία (ομολογήθηκε και δημόσια στη Βουλή από τον Πάνο Ράγκο το 1846). Το 1819, ανήμερα του Πάσχα, ο Καποδίστριας είπε από την Κέρκυρα, «η Επανάσταση θα είναι χριστιανική και τίποτ’ άλλο», ολοκληρώνοντας και τη συμμαχία της με τον Αλή πασά. Ο αφορισμός του 1805 είχε αποτέλεσμα. Το 1821 οι Καποδίστριας-Υψηλάντης ήταν προετοιμασμένοι και γι’ αυτόν. Όση προετοιμασία και να είχαν οι καποδιστριακοί όμως, δεν θα μπορούσαν να περιορίσουν τον κοραϊσμό που απείλησε να διαλύσει το παν μεταξύ 1817-21 και έγινε αιτία για την αντίστοιχη διάλυση 1822-27 όπου καταδιώχθηκαν, συκοφαντήθηκαν, δολοφονήθηκαν, εξαγοράστηκαν πολλοί εις το όνομα του κράτους δικαίου και των αγγλικών δανείων. Αυτών που έστειλαν στον τάφο τον λόρδο Μπάιρον και στα αζήτητα του Λονδίνου τον Ύμνο στην Ελευθερία του Σολωμού. Όπως το 1807, έτσι και το 1821 καποδιστριακοί και κοραϊστές είχαν τελείως διαφορετική νοηματοδότηση της Ελευθερίας.

Όλη η άγνωστη και η επιλεκτική ιστορία οφείλεται στην σιωπή του Καποδίστρια / των τότε καποδιστριακών και στην στρέβλωση πολλών μεταγενέστερων ή σύγχρονων καποδιστριακών που βοηθούν στην κοραϊκή απόδοση της ιστορίας. Συμπληρωματικά, η ιστορία της ελληνικής επανάστασης είναι διεθνώς περιχαρακωμένη, καθώς υπήρξε το μείζον ευρωπαϊκό γεγονός του 18ου αιώνα. Σ’ αυτόν τον αιώνα ανήκει ουσιαστικά η επανάσταση, η οποία ουδέποτε θα γινόταν, αν δεν υπήρχε ο Ι. Καποδίστριας για να συντονίσει ένα τεράστιο κύκλο ανθρώπων που εργάστηκε μεθοδικά από γενιά σε γενιά επί αιώνες. Φαίνεται πολύ πιθανό πως η εξέλιξη της επηρεάστηκε από την ανάγκη που ώθησε τον Καποδίστρια στη συνεργασία του με τον Κοραή.

Δείτε σχετικά:

ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΣ

 ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΣ and IHA

ΤΟ INTERNATIONAL HELLENIC ASSOCIATION (IHA) ΑΚΟΛΟΥΘΕΙ ΤΑ ΒΗΜΑΤΑ ΤΟΥ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑ

Δεν είναι τυχαίο ότι κανένα μέσο μαζικής ενημέρωσης (ΜΜΕ) δεν ανέδειξε το γεγονός ότι το International Hellenic Association (IHA) άλλαξε τη «ρότα» της Ψερίμου με την ανακαίνιση του σχολείου το οποίο συνετέλεσε ώστε, μέσα σε μόλις δύο χρόνια, το νησί να περάσει από ένα παιδί σε οκτώ.

Δεν είναι επίσης τυχαίο ότι το IHA συνέβαλε έμπρακτα, με τη δωρεά του, στην ολοκλήρωση του κινηματογραφικού έργου «Καποδίστριας», ενισχύοντας όχι απλώς μια ταινία, αλλά τη δημόσια επαναφορά ενός πρότυπου που ενοχλεί.

Όταν η πράξη δεν παράγει εξάρτηση, δεν γίνεται είδηση.

⸻

Ο Καποδίστριας ενοχλεί ακόμη – και αυτό λέει περισσότερα για εμάς παρά για εκείνον

Ο Ιωάννης Καποδίστριας δεν δολοφονήθηκε μόνο το 1831.

Δολοφονείται συμβολικά κάθε φορά που η Ελλάδα αποδέχεται ως «φυσιολογικό» αυτό που εκείνος θεωρούσε απαράδεκτο: τη συναλλαγή, την ιδιοτέλεια, την εξάρτηση.

Η σημερινή Ελλάδα δεν πάσχει από έλλειψη γνώσης ή ανθρώπινου δυναμικού. Πάσχει από απουσία μέτρου σύγκρισης. Και ο Καποδίστριας είναι ακριβώς αυτό που ενοχλεί: ένα μέτρο που αποκαλύπτει πόσο χαμηλά έχουμε θέσει τον πήχη.

Κυβέρνησε χωρίς κόμμα, χωρίς πελατεία, χωρίς προσωπικό πλουτισμό. Έθεσε το κράτος πάνω από ομάδες, το καθήκον πάνω από τη δημοφιλία και το μέλλον πάνω από το πρόσκαιρο συμφέρον. Γι’ αυτό και δεν χωρά εύκολα στη σύγχρονη ελληνική αφήγηση, όπου η πολιτική έχει μετατραπεί σε επάγγελμα και η ευθύνη σε επικοινωνιακό προϊόν.

Και όμως, το πρότυπό του δεν έχει εξαφανιστεί.

Επιβιώνει εκεί όπου δεν υπάρχει θόρυβος, αλλά πράξη.

Το IHA αποτελεί μια τέτοια σιωπηλή συνέχεια. Όχι επειδή επικαλείται τον Καποδίστρια ρητορικά, αλλά επειδή εφαρμόζει την πιο «επικίνδυνη» ιδέα του: ότι η προσφορά στον τόπο δεν χρειάζεται αντάλλαγμα. Στα ακριτικά νησιά, εκεί όπου η Ελλάδα δοκιμάζεται πραγματικά, η παρουσία δεν είναι σύνθημα — είναι πράξη. Όταν ένα σχολείο ανακαινίζεται και μια κοινότητα ξαναζωντανεύει, δεν πρόκειται για φιλανθρωπία. Πρόκειται για κρατική λογική χωρίς κρατισμό.

Η πρωτοβουλία Smart Islands δεν είναι άλλη μία «έξυπνη» ετικέτα. Είναι καποδιστριακή διοίκηση σε σύγχρονη μορφή: λιγότερη εικόνα, περισσότερη αντοχή· λιγότερα λόγια, περισσότερη ουσία. Αυτό ακριβώς που λείπει από τον δημόσιο βίο.

Δεν είναι τυχαίο ότι τέτοιες πράξεις δεν προβάλλονται. Όπως δεν ήταν τυχαίο ότι ο Καποδίστριας πολεμήθηκε όσο κανένας άλλος. Το πρότυπό του δεν εξυπηρετεί μηχανισμούς. Δεν παράγει εξαρτήσεις. Δεν προσφέρει άλλοθι.

Η κινηματογραφική αναφορά στον Καποδίστρια από τον Γιάννης Σμαραγδής δεν είναι απλώς ιστορική αναδρομή. Είναι καθρέφτης. Και το ερώτημα που προκύπτει δεν είναι «ποιος ήταν ο Καποδίστριας», αλλά γιατί σήμερα δεν αντέχουμε ανθρώπους και πράξεις που του μοιάζουν.

Ίσως γιατί μας θυμίζουν κάτι άβολο:

ότι η Ελλάδα μπορεί να λειτουργήσει αλλιώς.

ότι η παρακμή δεν είναι μοιραία.

και ότι η μεγαλύτερη απειλή για το σύστημα δεν είναι η καταγγελία, αλλά το ζωντανό παράδειγμα.

Ο Καποδίστριας δεν δικαιώνεται με επετείους και αγάλματα.

Δικαιώνεται μόνο όταν κάποιοι επιμένουν να πράττουν χωρίς να ζητούν ανταλλάγματα.

Capt.Ευάγγελος Ν.Μ. Ρήγος.
Founder & επ. Πρόεδρος IHA.
Www.Professors-Phds.com

1821: Εντοπίζοντας τις αποσιωπήσεις και τις αντιφάσεις, αναδεικνύοντας τα πραγματικά ερωτήματα

 

1821: Εντοπίζοντας τις αποσιωπήσεις και τις αντιφάσεις, αναδεικνύοντας τα πραγματικά ερωτήματα

Άρθρο δημοσιεύτηκε στις 12/10/2025 από karavaki

9 Κείμενα για το 1821 – Στέργιος Ζυγούρας

1. Ο Καποδίστριας είχε δισταγμό και άρνηση ως προς την Επανάσταση των Φιλικών, αλλά ήταν εξαιρετικά πρόθυμος ν’ αναλάβει την διακυβέρνηση του επαναστατικού αποτελέσματος και ασυγκράτητος ως προς την ανατροπή του πολιτειακού status που του εμπιστεύτηκε το ελληνικό έθνος.
2. Ο Υψηλάντης κήρυξε μια εθνική-νεωτερική Επανάσταση μακριά από την Ελλάδα, επειδή δεν υπολόγισε σωστά τις δυσκολίες της μετάβασης. Την κήρυξε εν αγνοία του Ρώσου αυτοκράτορα, τον οποίο ανόητα επικαλέστηκε ως συμπαραστάτη της. Εκτέλεσε τον αρχηγό των «Ρουμάνων» (θα λέγαμε σήμερα), τον Βλαντιμιρέσκου, ως προδότη του εταιρικού όρκου, ενώ η Εταιρεία λέγεται ότι ήταν μόνο για Γραικούς.
3. Ο Καποδίστριας είχε αντίρρηση για την Επανάσταση του Υψηλάντη, αλλά επέπληξε στην Δ΄ Εθνοσυνέλευση όσους άλλαξαν το υψηλαντικό σύμβολο του Φοίνικα με την Αθηνά (από το 1822). Το 1828 έλεγε ότι διαδέχθηκε τον Υψηλάντη, ενώ μια δεκαετία νωρίτερα του είχε παραχωρήσει την ίδια θέση, ξεσηκώνοντας εταιρική θύελλα και αναγκάζοντας 8 «αρχηγούς» να υπογράψουν υπέρ αυτού (άρα, κατά του Υψηλάντη).

Αν η παράθεση των βασικών -μόνο- αντιφάσεων και των τραγικών ιστορικών ελλείψεων για το «21» συνεχιζόταν, ο κατάλογος πολύ εύκολα θα έφτανε στον αριθμό 23 ή 33. Πιο εντυπωσιακό είναι ότι τα κενά και οι αντιφάσεις για την διαδικασία γέννησης του ελληνικού κράτους προέκυψαν από την εκατέρωθεν συσκότιση που ξεκίνησε πολύ πριν το 1813 και επικυρώθηκε περί το 1843 με κοινή συμφωνία των δυο αντιμαχόμενων πλευρών. Παρότι οι αποσιωπήσεις και οι αντιφάσεις χτίστηκαν αρκετά καλά, η αίσθηση ότι «κάτι λείπει» ήταν τόσο διάχυτη, ώστε σταδιακά να καταστήσει τους όρους «αλήθεια-μύθος» ως τους πιο διαδεδομένους στην «αποκατάσταση του 21».

Η Επανάσταση γιορτάζεται -αναγκαστικά- τον Μάρτιο ενώ κηρύχθηκε τον Φεβρουάριο, η εγγενής διεθνής της διάσταση εξαφανίστηκε, η Οδησσός μεταλλάχθηκε, ο «εμφύλιος» και το Ναυαρίνο παραλλάχθηκαν, οι «Οθωμανοί 1823-29» αναβαθμίστηκαν, οι Μούσες εξαφανίστηκαν, ο διαφωτισμός εμφανίζεται κατά το δοκούν, τα δάνεια το ίδιο, η χρηματοδότηση περιορίστηκε στον Π. Σέκερη, ο «πενθερός» Αλή πασάς τυχαιοποιήθηκε, το πρώτο ελληνικό κράτος 1800-07 (διεθνώς αναγνωρισμένο) αποσιωπήθηκε, ο Ρήγας λογοκρίθηκε κ.ο.κ. Από τα κορυφαία σημεία παραδοξότητας: η Επανάσταση πέτυχε μόνον όταν οι Έλληνες έδρασαν μόνοι τους, μόνον όταν η ελίτ τους παραμέρισε και εμπιστεύτηκε την βάση. Ακόμα και αυτή η παραδοξότητα όμως περιέχει αντίφαση: η έμπνευση και η οργάνωση ήταν λαϊκή, επειδή όμως ο λαός δεν ακολουθούσε, η ηγεσία ανατέθηκε σε πρίγκιπες και κόμητες. Οι Φιλικοί ουδέποτε εξέφρασαν πολιτικό πρόγραμμα, αν και η εμφανής αντιπαλότητα εξελισσόταν πάντα γύρω από το πολίτευμα, πριν ακόμα ξεσπάσει η επανάσταση. Πρίγκιπες και κόμητες έλαβαν μέρος στην «τελετή» του Αγ. Γεωργίου (Βιέννη, 27.9.1814), όμως και αυτή η Κυριακή πέρασε απαρατήρητη. Και πώς θα μπορούσε να είναι διαφορετικά, όταν απαρατήρητη ήταν η Κυριακή του Πάσχα του 1819, και η Κυριακή της Ορθοδοξίας του 1821 (27.2.1821), όταν ο Υψηλάντης βρισκόταν στο Ναό των Τριών Ιεραρχών του Ιασίου.

Οι προτυπωμένες επαναστατικές προκηρύξεις είχαν ημερομηνία 24.2.1821, όμως ο Υψηλάντης γνώριζε ότι η Τελετή αγιασμού-ύψωσης των Σημαιών θα γινόταν την Κυριακή 27.2.1821

Ήταν Νεωτερική ή Παραδοσιακή η Επανάσταση του 1821; Είναι λάθος το ερώτημα αυτό ή μήπως είναι ελάχιστο; Μήπως επί έναν αιώνα ασχοληθήκαμε με λάθος ερώτημα; Μήπως λείπουν κι άλλα ερωτήματα, ώστε να αντιληφθούμε το εύρος του «ελληνικού ζητήματος» και του «μεγάλου ασθενούς»; Μήπως το πολεμικό σκέλος της Επανάστασης ξεκίνησε πριν από την κήρυξή της; Αν μη τι άλλο, η αέναη διαφωνία επί της ελληνικής & επαναστατικής ταυτότητας, επιβεβαιώνει ότι το θέμα είναι και υπαρκτό και ανοιχτό. Πόσο μεγάλο είναι και ποιους αφορά σήμερα εκτός από τους Ελλαδίτες Έλληνες;

Σημ. Στον βαθμό που η νεωτερική ιστορία δεν μπορούσε να αποσιωπήσει τον επαναστάτη Καποδίστρια, τον ενέταξε στο στρατόπεδό της. Και τότε όμως, απέφυγε να δώσει οποιαδήποτε εξήγηση για την αρχική εικόνα αυτού του κειμένου.

 

 

Πλήρες αρχείο pdf από το 9ο Πανελλήνιο Διεπιστημονικό Συμπόσιο της DHIA

Ιωάννης Καποδίστριας

 

Έλληνας πολιτικός και διπλωμάτης. Διετέλεσε Υπουργός Εξωτερικών της Ρωσίας και πρώτος Κυβερνήτης του ανεξάρτητου Ελληνικού Κράτους, το οποίο ίδρυσε εκ θεμελίων και με την προσωπική του περιουσία. Διαβάστε περισσότερα...

Μια άλλη άποψη για την δολοφονία Καποδίστρια

 

Επιτρέψτε μου, ως εισαγωγή να αναφερθώ δι’ ολίγoν, στην προσπάθεια «συγκεντρώσεως στην Κέρκυρα, των, ανά τον κόσμο, καταλοίπων των Αρχείων που αναφέρονται στον Ιωάννη Καποδίστρια και την «Ιόνιο Πολιτεία»

1ον. Γίνεται φανερό πως, στοιχεία για τον Μεγάλο αυτόν Έλληνα, υπάρχουν διεσπαρμένα σε όλον, σχεδόν, τον κόσμο και αυτό είναι ΣΑΦΕΣΤΑΤΗ ΑΠΟΔΕΙΞΙΣ, της τεραστίας «εμβελείας» Του ανδρός.

2ον. Γίνεται λόγος περί «καταλοίπων» Αρχείων, πράγμα που σημαίνει πως δεν θεωρείται πιθανή η ανεύρεσις ολοκληρωμένων Αρχείων. Και αυτό είναι, μάλλον, βέβαιο, δεδομένου πως μέσα στον Ελλαδικό χώρο, είναι γνωστόν πως στοιχεία, έγγραφα, «ντοκουμέντα» καί πάσης φύσεως Αρχειακό υλικό, ευρίσκεται κατεσπαρμένο σε δεκάδες Βιβλιοθήκες, αλλά και εις χείρας ΠΟΛΛΩΝ ιδιωτών.

3ον Δεν γνωρίζω τις αποφάσεις της δημιουργηθείσης Επιτροπής, αλλά πιστεύω πώς είναι ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΗ η παρέμβαση και βοήθεια του Επισήμου Ελληνικού Κράτους, προκειμένου να καταστεί δυνατή η συνεργασία με Κυβερνήσεις ξένων Κρατών

4ον Θεωρώ απαραίτητη την Προσπάθεια να μας δοθούν στοιχεία από τον Φάκελλο που ευρίσκεται στην Αγγλία (Φάκελος Mauer), εις τον οποίον, ηρνήθησαν οιανδήποτε πρόσβασιν, τόσο εις δικάς μου αιτήσεις, όσον και εις την αείμνηστον

Επροβλήθη! Αντεπροβλήθη; – Τι απέκρυψε το κείμενο της πρόσκλησης του Καποδίστρια στις 3 Απριλίου 1827;

Posted on 03/04/2025 by karavaki

Η πρόσκληση της 3.4.1827 φαίνεται να εφευρίσκει λόγους που δικαιολογούν την καταλληλότητα. Ο Καποδίστριας είναι ο πιο άξιος. Αυτό λέει η εισαγωγική παράγραφος, όμως εμφανίζει την ανάγκη διακυβέρνησης ως μη προβλεφθείσα ή ως μέσο αποδοκιμασίας των προσωρινών διοικήσεων που προηγήθηκαν. Κι αν το δεύτερο μπορεί να δικαιολογηθεί, το πρώτο είναι τελείως αδικαιολόγητο. Είναι δυνατόν μόνον μετά από την έναρξη μιας Επανάστασης να προκύπτει ανάγκη άξιας διακυβέρνησης;

Πώς φτάσαμε στην 3η Απριλίου 1827; Ομόφωνα λένε τα πρακτικά, που αποφεύγουν να καταγράψουν ακόμα και το ποιοι προτείνουν τον Καποδίστρια στις 27 Μαρτίου. Περισσότερο, αποφεύγουν να πουν ποιος αντιπροτείνει, τι αντιπροτείνει και γιατί. Υπάρχει το «επροβλήθη» (προτάθηκε), δεν περιλαμβάνεται όμως το «αντεπροβλήθη», που σε επόμενη συνεδρίαση υπάρχει στα [περιληπτικότατα] πρακτικά.

Η ένταση δεν θα μπορούσε να κρυφτεί τελείως. Ακόμα και στα πρακτικά που διασώζει ο Μάμουκας. Εκεί φαίνεται ότι ο λόρδος Κόχραν προσπάθησε να ανατρέψει την επικείμενη απόφαση με απειλές και εκβιασμούς, τους οποίους περιγράφει ευκρινέστερα ο Σπηλιάδης. Τελικά ο ναύαρχος απέτυχε και η καταστροφική του δράση συνεχίστηκε μέχρι που εμφανίστηκε στο Ναύπλιο ο Καποδίστριας. Μέρος του συμβιβασμού για την επίτευξη της «ομοφωνίας» ήταν ο διορισμός του Church και -κυρίως- του Cochrane που ανέλαβε μέσα στον Απρίλιο και προϊστάμενος του Καραϊσκάκη, καθώς ο Church αδυνατούσε να επιβάλλει στον Καραϊσκάκη την εκχώρηση της Ακρόπολης στον Κιουταχή.

Για ποια «ομοφωνία» περί του Καποδίστρια λοιπόν μιλούμε, όταν μόλις και μετά βίας συνενώθηκαν οι δυο αντίπαλες πλευρές στην Τροιζήνα λίγες μέρες πριν; Η Αγγλία πήρε ανταλλάγματα και οι επιτετραμμένοι της στο πεδίο της Τροιζήνας συμφώνησαν, οπότε, αυτοί που θα καταψήφιζαν τον Καποδίστρια, είτε αποχώρησαν, είτε προσχώρησαν στον προσωρινό αγγλικό συμβιβασμό. Ο διαίρεση των δυνάμεων Ζαΐμη-Κουντουριώτη επέφερε το «ομόφωνο» αποτέλεσμα, οπότε η Αγγλία με την Ρωσία είχαν πλέον το απαραίτητο δεδομένο για να προχωρήσουν (μαζί με την Γαλλία αυτή τη φορά) στην Ιουλιανή Συνθήκη του Λονδίνου. Στο Λονδίνο βρισκόταν και η ρωσική μοίρα των πλοίων που θα κατέπλεε στην Μεσόγειο ώστε να γίνει το «Ναβαρίνο».

 

15.6.1820 vs 3.4.1827

Ο Καποδίστριας πήρε τελικά την θέση του Υψηλάντη, και η Επίδαυρος-Αίγινα-Ερμιόνη-Τροιζήνα του 1826-27 θα μιμηθεί την Αγ. Πετρούπολη-Μόσχα του 1820. Εκεί, υπό άκρα μυστικότητα «εξελέγη» ο Υψηλάντης στην θέση του Καποδίστρια. Το «αντεπροβλήθη» του 1820 έχει καταγραφεί πλαγίως. Ήταν ο Ιωάννης Καρατζάς. Το 1827 οι συνθήκες ήταν ακόμα δυσκολότερες. Η νεωτερικότητα δεν είχε υποψήφιο. Ο Μαυροκορδάτος ήταν «σε δυσμένεια», ο Κουντουριώτης είχε αποδυναμωθεί και παραπλανηθεί, ο Ζαΐμης δεν είχε γενική υποστήριξη. Έτσι, τον πρίγκιπα Υψηλάντη διαδέχθηκε ο κόμης Καποδίστριας, κάνοντας τον Κοραή έξαλλο για μια φορά ακόμα. Η πρώτη (και ηπιότερη) αντίδρασή του ήρθε τον Αύγουστο του 1827 στον πρόλογο των Διατριβών του Επικτήτου με τον διάλογο Δημοχάρη-Πασιχάρη (Α. Κ. = Αδαμάντιος Κοραής). Ακολουθούν τα πρακτικά, η αφήγηση του αυτόπτη μάρτυρα Σπηλιάδη και ο κοραϊκός διάλογος.

Το «αντεπροβλήθη» της 7ης Απριλίου είναι εξίσου ενδεικτικό με τα προηγηθέντα της 27.3.1827 για το αγεφύρωτο χάσμα μεταξύ νεωτερικότητας και παράδοσης. Οι χαμένοι της υπόθεσης άρχισαν να σκέπτονται με ποιο τρόπο θα ακυρώσουν τον Καποδίστρια. Πρότειναν λοιπόν να μην διαλυθεί η Συνέλευση και ισχυρίστηκαν ότι σκοπός της Συνέλευσης ήταν να «επιδιορθωθεί το πολίτευμα». Η επιδιόρθωση δεν ήταν άλλη από την επαναφορά του προσωρινού πολιτεύματος, αυτού που καταργήθηκε στην έναρξη της Γ΄ Εθνοσυνέλευσης, ένα χρόνο πριν, στην Επίδαυρο. Αυτός λοιπόν που έκανε το παν για να διακοπεί η Συνέλευση πριν την απόφαση για τον Καποδίστρια, ο ναύαρχος Κόχραν, έκανε τώρα το παν για να συνεχιστεί η Συνέλευση, προκειμένου να ακυρωθεί η απόλυτη -κατά τα φαινόμενα- δυνατότητα του Καποδίστρια να αποφασίσει για την εδραίωση του κράτους υπό την επωνυμία «Ελλάς».

Ο λόρδος Κόχραν (Cochrane) είχε διοριστεί από τους αδελφούς Ρικάρντο, δανειστές του Β΄ δανείου. Είχε φροντίσει να καθυστερήσει την άφιξη των ατμόπλοιων από τα ναυπηγεία Galloway. Βρισκόταν σε επαφή με τον Καποδίστρια στην Ελβετία, προσπαθώντας να εκμαιεύσει την συναίνεσή του στα σχέδια που εξυπηρετούσαν τη Μ. Βρετανία.  Υπέσκαψε από την πρώτη στιγμή τον Καραϊσκάκη και προκάλεσε την μεγαλύτερη ήττα των ελληνικών δυνάμεων στην «μάχη» του Ανάλατου, την επομένη της δολοφονίας του. Για το ποιόν του αδίστακτου μισθοφόρου Κόχραν είχε έγκαιρα ειδοποιήσει από την Ιταλία (ακόμα και) ο Ιωάννης Καρατζάς.

 

1.1.1824 vs 3.4.1827

Τις περίτεχνες-διπλωματικές διατυπώσεις της 3ης Απριλίου 1827 που υποκαθιστούσαν την περιγραφή των πραγματικών λόγων για τους οποίους προσκλήθηκε ο Καποδίστριας είχε πρώτος διατυπώσει επίσημα ο υποτιθέμενος φυσικός αυτουργός της δολοφονίας του Καποδίστρια, ο αρχηγός της οικογένειας Μαυρομιχάλη, τη στιγμή που η πλευρά Μαυροκορδάτου τον ανέτρεπε χάριν του Κουντουριώτη, με τη βοήθεια της προκαταβολής των λιρών του Α΄ δανείου.

Ακόμα να εξηγήσει η ιστορία γιατί κάποιοι επιμένουν το 1827 να καλούν αυτόν που «δεν συναινούσε» στην Ελληνική Επανάσταση και γιατί αυτός που «δεν ήθελε Επαναστάσεις» αποδέχθηκε την πρόσκληση. Εδραιώθηκε το εξής ιστορικό παράδοξο: πρώτα οργανώνεται μια επανάσταση στην οποία οι ανώνυμοι μυούν τους επώνυμους και στη συνέχεια προκύπτει διαφωνία για το ποιος επώνυμος είναι ο καταλληλότερος να κυβερνήσει. Και το «Κυβερνήτης της Ελλάδος» είναι αρκετά παραπλανητικό, επειδή προδιαθέτει ότι η Επανάσταση είχε τελειώσει το 1827.

Στέργιος Ζυγούρας

Ιωάννης Καποδίστριας

 

Έλληνας πολιτικός και διπλωμάτης. Διετέλεσε Υπουργός Εξωτερικών της Ρωσίας και πρώτος Κυβερνήτης του ανεξάρτητου Ελληνικού Κράτους, το οποίο ίδρυσε εκ θεμελίων και με την προσωπική του περιουσία. Διαβάστε περισσότερα...

Ἰωάννης Καποδίστριας - Ἡ Ἄλλη Ἑλλάδα

 Γράμματα στὸν Ἰωάννη. 

Τέτοιες μέρες τοῦ χειμῶνα 

ὁ Ἰωάννης ἀνέμενε. 

Τὴν κάθοδό του 

στὴν Ἑλλάδα. 

Τὴν ἄνοδο του 

εἰς τὸν Γολγοθᾶ. 

Ἐκεῖ. 

Στὴν ὑψηλότερη ἄκρια 

τοῦ λιμένος. 

Ἀνέμενε. 

Μαυροφορεμένος. 

Γιατι ἤξερε. 

Πὼς γιὰ δυὸ αἰῶνες 

μονάχος 

θὰ πενθεῖ. 

Στὶς 26 Δεκεμβρίου, οι φίλοι, αρωγοί καὶ αἰώνιοι, ἐξ Ἑσπερίας, Σύμμαχοι, 

ἔστειλαν στὸ λιμάνι της Ἀνκόνα, κορβέτα ἐπανδρωμένη, υπό τὴν σημαίαν τῆς θαλασσοκράτειρος καὶ μὲ τήν -λόγου εἰπεῖν- συμβολικὴν ὀνομασίαν "Wolf" (ελληνιστί:"Λύκος"), ίνα ὁδηγήσει τὸν πρῶτον ὁρισμένον Κυβερνήτη στὴ νέα χώρα. 

Ὁ ἐπιβιβασθεῖς, φύσις εὐγενὴς καὶ λόγῳ καταγωγῆς καὶ λόγῳ ἰδιοσυγκρασίας, παρ’όλο τὸ μαυροφορεμένο τῆς ἐμφανίσεως τοῦ καὶ παρ’όλη τὴ μακρά του θητεία σὲ αὐλὲς καὶ διπλωματικὲς συναντήσεις καὶ συνέδρια περιωπῆς, ἤλπιζε. Εἰς τί; Ὅτι, πριν τὴν κάθοδον, θα πρόφταινε νὰ ἰδεῖ "καπνὸν ἄνω θρώσκοντα". Ἡ λαχτάρα τῆς γενεθλίου νήσου, της "βασίλισσας τοῦ Ἰονίου". 

Τὸ "νόστιμον ἦμαρ". 

Καὶ ἐνόμιζε πὼς ἀπευθυνόταν σὲ ἀνθρώπους. Μορφωμένους. Ποὺ εἶχαν ἐπίσης μελετήσει Ὅμηρο καὶ Iλιάδα καὶ Ὀδύσσεια καὶ μάλιστα κάποιοι ἀπήγγειλαν ἀπὸ στήθους στίχους, πρὶν τὰ μεγάλα συνέδρια στὶς μεγάλες αὐλὲς στὶς μεγάλες πρωτεύουσες… Καλῆ τῆ πίστει, ενόμισε. Πρὸς στιγμήν. Διότι, και ἐνῷ οἱ ἀκτὲς τοῦ νησιοῦ του, της πρώτης καὶ ἴσως μόνης πατρίδας του, ἀχνοφαίνονταν ἤδη στὸν ὁρίζοντα, ἡ κορβέτα ἄλλαξε γνώμη. Ἕνας "Λύκος" μόνος του δὲν ἦταν ἀρκετὸς νὰ ὁδηγήσει τὸν Κυβερνήτη στὴν ἀκυβέρνητη νέα χώρα. 

Τόσο μικρή, τόσο ἀσήμαντη… Δεν τῆς ἔφθαναν οἱ προστάτιδες Δυνάμεις ! Ἤθελε καὶ Κυβερνήτη! Δικό της. Καταδικό της. Εὐγενῆ. Μὲ τίτλο κληρονομικό. Libro d’oro. Mάλιστα! Καὶ ἐπίσης, διπλωμάτη ὁλκῆς καὶ Ὑπουργὸ Ἐξωτερικῶν -ἔστω πρώην- ἄλλης μεγάλης Δυνάμεως καὶ ὁμοδόξου αὐτοῦ καὶ τῆς νέας -ἂς ποῦμε- χώρας. Μύλος! Καὶ γιὰ φαντάσου, οι ὑπήκοοι τῆς ὡραίας τῶν Ἑπτανήσων, υπήκοοι δικοί μας, να τὸν ὑποδεχτοῦν ὡς οἰονεὶ μελλοντικό τους ἐλευθερωτὴ καὶ Κυβερνήτη; Ἄ! όχι,όχι. Κι ἂς μὴν ξεγελιώμαστε ὅτι ὁ πόθος νὰ ἰδεῖ τὸ νησί του, τους δικούς του καὶ κάποιαν Μονὴ Πλατυτέρας -τάμα, το λὲν οἱ Ὀρθόδοξοι, έλεος πλέον μὲ αὐτοὺς τοὺς ἰθαγενεῖς ὑπηκόους καὶ τὰ ἔθιμά τους- ἂς μὴν ξεγελιώμαστε λοιπὸν ὅτι αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος. Ἐντολὴ ἐδόθη : Ὁ "Λύκος" εξετέλεσε τὸ μέχρι στιγμῆς καθῆκον του. 

Ἔτσι, ἀρόδο καὶ ἀνοιχτὰ τοῦ Ἰονίου,ο μαυροφορεμένος 

Κυβερνήτης, μετεπιβιβάστηκε σὲ πλοῖον μὲ ὄνομα ποὺ σήμαινε πολλὰ γιὰ τοὺς γνωρίζοντες τὴν ἀγγλικήν: "Warspite". Ἑλληνιστί: "Η οξύνοια τοῦ πολέμου." Καὶ σὲ ἐλεύθερη μετάφραση : "Η παράνοια τοῦ Κακοῦ." 

"Ὁ "Λύκος", έχοντας ὁλοκληρώσει τὴν ἀποστολή του χάθηκε στὸν γαλάζιο ὁρίζοντα. Χάθηκε ὁ Λύκος, ἔμειναν οἱ Ὕαινες, να συντροφεύουν στὰ κρυφὰ τὸν ἄνθρωπο μὲ τὴν μαύρη ρεντιγκότα καὶ τὰ λευκὰ μαλλιά... 

Παρ’ολο τὸ κρύο, ἐννοεῖς νὰ ἀνεβαίνεις συχνὰ στὸ κατάστρωμα. Ἡ θάλασσα σὲ παρηγορεῖ. 

Πλοῦς πρός δυσμάς.Μάλτα. Μία ἄλλη νῆσος, πειρατική κάποτε, νήσος ὡστόσο καὶ πλέον ἀποικία, δίκην Στέμματος. Ἐσὺ ἐξακολουθεῖς νὰ ἀναπνέεις πρὸς τὴ μεριὰ ποὺ εἶναι ἡ παιδική σου ἡλικία. Καὶ λίγο μετὰ καὶ λίγο μετά... Δεκαέξι. Ἐτῶν δέκα ἔξ. 

Στὸ βλέμμα σου -αὐτὸ τὸ μοναδικό, το εὐρύφθαλμο, τό γιὰ τοὺς πολιτικοὺς ἀνεξιχνίαστο καὶ γιὰ τὴν ἀγάπη τῆς ζωῆς σου πεντακάθαρο- τρέχει ἕνα ἄλογο. Η ἀνάμνησή του. Ἦταν λευκὸ καὶ σ’αγαπούσε. Ἐκεῖ, στό νησί σου… Ήσουν δεκάξι, μόλις συμπληρωμένα. Θυμᾶσαι. Πότε τὸ εἶχες πρωτοχαϊδέψει. Εἶχες περάσει τὸ χέρι σου στὴν γραμμὴ ἀνάμεσα στὰ μεγάλα ὑγρὰ μάτια. Μιὰ σκοῦρα διαδρομὴ στὸ λευκό. Σὰν παλιὸ σκοτωμένο αἷμα... 

-Μά... γιατί; εἶπε ἡ μητέρα σὰν τὸ’φεραν μπροστά σας, εκείνο τὸν Φλεβάρη. 

Δῶρο γιὰ τὰ γενέθλια καὶ ἔπρεπε νὰ’ναι κάτασπρο. 

Ἐκεῖνο σὰν νὰ ἔνιωσε, βημάτισε ἀργὰ πρὸς τὸ μέρος σου καὶ στάθηκε μπροστά σου. Ἔσκυψε λίγο τὸ ὡραῖο λευκὸ κεφάλι σὰν ἀπὸ ντροπὴ γιὰ τὸ σημάδι τὸ ἄλικο ποὺ σκλάβωνε καὶ πρόδιδε καὶ χάραζε τὴν τόση ὀμορφιά του. Καὶ ἐσὺ ἀμίλητος ἅπλωσες τὸ χέρι καὶ κατέβηκες ἀργὰ τὴν γραμμὴ τοῦ αἵματος. Ἐκεῖνο, σὲ κοίταξε γιὰ μιὰ στιγμή -δυὸ βελούδινοι κόσμοι μεγάλης ἀγάπης σὲ τύλιξαν- καὶ ἀποφάσισε πὼς ἔχεις ἀπόλυτη ἀνάγκη τὴν προστασία του. 

Γύρισες στοὺς δικούς σου, εἶπες "εὐχαριστῶ" καὶ κρατῶντας τὴν Ἐλευθερία προχώρησες. Γιατι ἔτσι τὸ ὀνόμασες τὸ ἄλογο τῶν δεκάξι σου χρόνων: "Ἐλευθερία". 

Μιὰ Λευτεριὰ λευκὴ μὲ μιὰ σκουροκόκκινη γραμμὴ αἵματος ἀνάμεσα στὰ μάτια. 

Τώρα στὸ κατάστρωμα στὸ μυαλό σου τριγυρίζει τὸ νησί σου. Ποὺ σ’αγαπούσε. Τὸ πατρογονικὸ κτῆμα. Ἡ ἐξοχή. Ποὺ τὴν ἀγαποῦσες. Ἡ Ἄνοιξη ποὺ βημάτιζε ἐκθαμβωτική. Τὸ ἄλογο, ποὺ τοῦ κράταγες τὰ γκέμια μὴν τυχὸν καὶ πατήσει τὰ ἀγριολούλουδα. 

Παπαροῦνες ἄλικες. Σὰν αἷμα... 

Οἱ χωρικοὶ ποὺ σὲ περίμεναν ἀνασηκώνοντας τὸ χέρι γιὰ ἀντήλιο καὶ γιὰ χαιρετισμό. Οἱ κυράδες μὲ τὶς λευκὲς μπόλιες, τὰ κανακέματα καὶ τὰ ρεγάλα τους,φιλέματα, σὲ μιὰ γλῶσσα ρέουσα, τραγουδιστή, ἀγαπησιάρικη, ποῦ’κανε ἐσένα τὸ σοβαρὸ ὡραῖο ἀγόρι τοῦ κόντε, νὰ χαμογελᾶς. Τί ὡραία λαλιά! Ἡ λαλιὰ τοῦ τόπου σου. 

-Ἡ ἐξοχή μας χρειάζεται γιατρό, ἀνακοίνωσες ἐκεῖνο τὸ πρωινὸ τὸ ἀνοιξιάτικο στὴν Ἐλευθερία πρὶν ξεκινήσετε τὴ μεγάλη σας βόλτα. 

 -Θὰ λείψω γιὰ λίγο, μὴν στεναχωριέσαι. Στὴν Ἰταλία. Καὶ σὰν γυρίσω -γρήγορα θὰ’ναι κι ὁ πατέρας εἶπε πὼς τὰ ζῶα δὲν ἔχουν αἴσθηση τοῦ χρόνου- ἐγὼ βέβαια τοῦ εἶπα πὼς τὰ ἄλογα δὲν εἶναι ζῶα. Ναί! Μόλις γυρίσω θὰ παίρνουμε τὰ γιατρικὰ καὶ θὰ τρέχουμε στὴν ἐξοχή. Γιατι ἐδῶ οἱ ἄνθρωποι, γιατρὸ δὲν ἔχουν καὶ μᾶλλον περιμένουν. Ἔτσι. Ἐσὺ κι ἐγὼ θὰ τρέχουμε στοὺς ἀσθενεῖς. 

Καὶ μετὰ σὰ νὰ ἔνιωσες ἕνα τρεμούλιασμα στὸ χέρια σου ποὺ κράταγαν τὰ χαλινάρια, έσκυψες καὶ ἔκρυψες τὸ πρόσωπό σου στὴν κατάλευκη χαίτη. 

-Γιὰ λίγο, για πολὺ λίγο ψιθύρισες στὸν ροδαλὸ κῶνο τοῦ αὐτιοῦ. 

Τὸ λευκὸ ἄλογο, μὲ τὴν ἄλικη γραμμὴ ἀνάμεσα στὰ μάτια, συμφώνησε ἢ ἔτσι φάνηκε. Γιατι σὲ ἀγαποῦσε. Ἔτσι ὅπως μόνον τὰ ἄλογα ξέρουν νὰ ἀγαποῦν. 

Σὲ ἀγαποῦσε. Τόσο, ὅσο καὶ σύ. Μπορεῖ καὶ λίγο περισσότερο. Καὶ χαμήλωσε ἀνεπαίσθητα ὅπως ἔκανε κάθε φορὰ γιὰ νὰ σὲ βοηθήσει νὰ ἀνέβεις. Καὶ ξεκινήσατε. Μόλις ποὺ ἄρχισε νὰ χαράζει. Μιὰ λαμπρὴ ἀνοιξιάτικη μέρα σᾶς περίμενε. 

...Κι ὕστερα γιατί; Τί τὸ τρόμαξε τόσο καὶ σ’έριξε καὶ σ’έσυρε καὶ χάραζε τὸ αἷμα σου μιὰ γραμμὴ ποὺ κατέβαινε ἄλικη ἀνάμεσα στὰ μάτια τὰ κλειστά; 

Καὶ σ΄έφερε ἔτσι αἱμόφυρτο καὶ μισοπεθαμένο στὴν πόρτα τοῦ μοναστηριοῦ. Καὶ πετάχτηκε κι ὁ ἀσκητὴς ποὺ ὕπνον δὲν εἶχε καὶ προσεύχονταν στὴν Πλατυτέρα στὰ γόνατα ὁλονυχτίς. Κι ἄκουγε -λέει- καλπασμὸν ἀνάμεσα στὰ ἐγκώμια. Καὶ σὰν πετάχτηκε ἔξω -χάραμα ἦταν- ἄνοιξε τὰ χέρια σὰ φτερὰ καὶ τὸ ἄλογο σταμάτησε. Καὶ τὸ ἀφηνιασμένο του μυαλὸ ἡμέρεψε. Κι ἔσκυψε τὸ λευκὸ κεφάλι. Ὁ Γούμενος θυμόταν μετὰ ἀνάμεσα στὶς προσευχές του καὶ τὰ βουρκωμένα "εὐχαριστῶ Σὲ" μπροστά στὴν Πλατυτέρα, θυμόταν κι ἀνατρίχιαζε, τὰ μάτια τοῦ ἀλόγου. Ἦταν γιομᾶτα δάκρυα. Και..Θέ μοῦ Μεγαλοδύναμε, σχώρα μὲ μὰ θὰ τὸ εἰπῶ : ἡ γραμμὴ ἀνάμεσο στὰ μάτια τ’αλογίσια τ’ανθρωπινά ἦντον κατακόκκινη κι ἔτρεχε κι αὐτὴ γαίμα. Σαν τοῦ παιδιοῦ... 

Μέγας εἶ Κύριε! 

Τώρα στὸ κατάστρωμα. Καὶ τὸ νησὶ κι ὁ τόπος σου ὅλο νὰ μακραίνει. Μόνο τ’άλογο ποὺ τὸ λέγαν "Ἐλευθερία" είναι κοντά σου. Τόσο κοντά σου ποὺ μὲς τὸ κρύο τοῦ Δεκέμβρη αὐτοῦ νοιώθεις τὸν ἀνασασμό του ἡμερωμένο πιὰ καὶ σπαραχτικὰ μετανοιωμένο, να σοῦ ζεσταίνει τὸ πρόσωπο. 

Γιατι -λένε- κι ὁ ἀσκητὴς πρῶτα-πρῶτα, πως ἡ "Ἐλευθερία" χαμήλωσε καὶ ἔγλυφε τὶς πληγὲς καὶ τὸ αἷμα σου. Τὸ πρῶτο αἷμα τῶν δεκάξι χρόνων σου... 

Καὶ κανένας δὲν τὴν πείραξε. Οὔτε ἤθελαν, μήτε τοὺς ἄφησες. Μόνο ἡ μητέρα -τῆς Κύπρου τὸ πνεῦμα τὸ πιστό- ἔκαμε τάμα στὴν Παναγιά. Ποὺ ἅπλωσε τὴν ἀγκαλιά Της τὴν Πλατιά, τὴν Μεγάλη, ποὺ χωρᾶ ὅλους, χώρεσε καὶ σένα κι ὁρμήνεψε τὸ ἄλογο, το φίλησε, το μέρεψε, δεν τ’άφησε νὰ σὲ χαλάσει. Ἔδωσε ἡ μάνα παραγγελία μοναδική. Καὶ φτιάξανε ἕνα ἄλογο ἀπ’ασήμι. Και πάνω του ἕνα ἀγόρι, παλληκαράκι κιόλας. Καὶ τὸ κρέμασε μπροστὰ στὴν εἰκόνα Της. Ἐκεῖ στὸ νησί σας. Στὴ μονὴ τῆς Πλατυτέρας. Θὰ στέκει ἐκεῖ ἀκόμα; Θὰ στέκει. Ποιός νὰ τὸ πειράξει; Εἶναι ὁ ἀσκητής, γέρων πιά, μὰ φύλακας πιστός… Κρατάει αὐτὸς καὶ φυλάει... 

Δὲν σοῦ ἐπέτρεψαν τὴν ἐπίσκεψη, το προσκύνημα,το τάμα. Τὴν μικρὴ γεύση Παραδείσου νὰ γλυκάνει λίγο τὴν ἄψινθο. Οἱ ὕαινες δὲν ἔχουν τέτοιες εὐαισθησίες. Καχύποπτες καὶ ἐντελῶς ἀπησχολημένες νὰ ἑτοιμάζουν τὸ ποτήρι μὲ τὸ κώνειο, νὰ τὸ προτείνουν καὶ ὕστερα νὰ παριστάνουν τὶς ἀνήξερες καὶ νὰ τρέχουν γραμμὴ νὰ κρυφτοῦν στὸν καταραμένο τόπο τους. Ἀναμένοντας τὸ ἑπόμενο θῦμα... 

Τὸ νησί σου ὅλο καὶ μακραίνει. Ἡ νιότη ὅλο καὶ μακραίνει. Μόνον ἡ Ἐλευθερία εἶναι ἐδῶ, δίπλα σου. Να κοντανασαίνει. Και νὰ σοῦ θυμίζει.Τον τόπο σου. Τὴν πατρίδα. Τὸ χρέος. Την θυσία. Την ἄνοδο. Στον Γολγοθᾶ. 

Καὶ μὲς τὰ χρόνια οἱ προσευχὲς τοῦ ἀσκητῆ καὶ τὰ λόγια του μέσα ἀπ΄τα λόγια τὰ ἱερά: 

-Μὰ γιατί; Τί ἔνοιωσε τὸ πλάσμα τοῦ Θεοῦ, αυτό ποὺ σὲ λατρεύει, ποιός τό’βαλε, τί τοῦ εἶπε; Κ’αφήνιασε καὶ σ’έριξε, λίγο ἤθελε νὰ σὲ τελειώσει. Ἥμαρτον Κύριε! 

Ἐσὺ σιωποῦσες. Καὶ σήκωνες τὰ μεγάλα σου μάτια πρὸς τὴν Πλατυτέρα. Καὶ σοῦ φαινόταν ὧρες-ὧρες πὼς στὸ σεπτὸ της γερμένο κεφάλι φοροῦσε κατάλευκη μπόλια σὰν τὶς κυράδες στὶς ἐξοχές σας ποὺ σ’αγαποῦσαν καὶ σὲ φίλευαν, εσένα τὸ ὄμορφο παλληκάρι, το καταδεκτικὸ παλληκάρι, του κόντε τὸ παιδί, αρχοντόπουλο τσῆ καρδιᾶς τους, πού’γινε ντοτόρος καὶ τὶς γιατρεύει καὶ δὲ θέλει μονέδα καὶ παινέματα. Μόνο λίγα μυγδαλάκια βάνουν κρυφὰ στὴν τσέπη του. Και γέρνει λίγο τὸ κεφάλι καὶ τοῦ φιλοῦνε ἐκεῖνες τὰ μαλλιὰ καὶ σὰν φεύγει καβαλαρία στὸν ἄσπρο του, λάμπουν τὰ κυματιστά του μαλλιὰ σὰν φωτοστέφανο. Καὶ κεῖνες, οι μανᾶδες τοῦ νησιοῦ του, καμαρώνουν καὶ τὸ σταυρώνουν ἀπὸ μακριά, μάτι νὰ μὴν τὸ πιάσει κι ἐχθρὸς νὰ μὴν προφτάσει. 

..."Καὶ ἐχθρὸς νὰ μὴν προφτάσει.." 

Ἡ καλὴ εὐχὴ τῶν καλόκαρδων γυναικῶν. Ποιός ξέρει ἂν πιάνει μεσοπέλαγα καὶ μακριὰ πιὰ ἀπὸ τὸ Ἰόνιο. Αρχίζει κιόλας νὰ σουρουπώνει. Κρύο. 

 -Μὴν τὸ γυρίσει σὲ χιονιᾶ καὶ ἀργήσω καὶ ἄλλο, μονολογεῖς. Σηκώνεις τὸ μαῦρο γιακᾶ, σφίγγεις τὶς ἄκρες στὰ παγωμένα σου δάχτυλα. 

 -Μὰ τί ὡραῖα χέρια! ἔλεγε ἐκείνη, η ἀγάπη τῆς ζωῆς σου. Και ἅπλωνε τὸ μικρὸ ντροπαλό της χέρι ν’αγγίξει τὰ δάκτυλά σου. 

Τί εἶναι ἕνα φιλὶ καὶ ἕνα τρυφερὸ χάδι; Τί εἶναι ἀλήθεια ἕνα φιλὶ καὶ ἕνα τρυφερὸ χάδι; Ὁ κόσμος ὅλος! Αὐτὸ εἶναι! Ὁ κόσμος ὅλος πρίν...την ἀνηφοριά. 

Ἤξερε ἐκείνη γιὰ τὸ ἄλογο καὶ τὸν παρ’ολίγον θάνατο καὶ γιὰ τὸν ἀσκητή της Πλατυτέρας. Σὲ μιὰ στιγμὴ ἀπὸ ἐκεῖνες τὶς σπάνιες τὶς μοναδικὲς ποὺ ἔνιωθες τὴν ἐπιτακτικὴ ἀνάγκη νὰ τῆς παραδώσεις ὅλες σου τὶς μνῆμες, ὅλη σου τὴ ζωή. 

Γιατί; Τί ἦταν ἐκεῖνο, ποιός μυστικός -ἀκόμη καὶ γιὰ σένα τὸν ἴδιο- ποιός μυστικὸς κωδικὸς ἄνοιγε τὴν ψυχὴ σοῦ, τόσο ποὺ ἄθελα σοῦ σχεδὸν ἄφηνες τὶς μνῆμες σου στὰ χέρια της; Ἴσως τὰ μάτια της, τὰ μεγάλα τα βελουδένια… Τόση κατανόηση, τόση πίστη καί...ἴσως ναί ! Τόση ἀγάπη. Τόση ἀγάπη ποὺ μπορεῖ καὶ νὰ σὲ τρόμαξε. Ἢ νὰ τρόμαξε καὶ τὴν ἴδια. Ἢ κάτι ἄλλο. Ποὺ δὲν μποροῦσε νὰ τὸ ὀνομάσει. Γιατί, ὅπως καὶ ἡ Ἐλευθερία, ἔτσι καὶ κείνη σ’αγάπησε εὐθὺς καὶ ἐξ ἀρχῆς. Με ἕναν τρόπο μοναδικό. Στὴν οὐσία δὲν χρειαζόταν κὰν νὰ ἐξηγήσεις κάτι. Σὲ κοιτοῦσε στὰ μάτια ,ἔμενε γιὰ λίγο σιωπηλή...καὶ σὺ ἐνιωθες… Πῶς ἔνιωθες; Ὅτι ξεκινᾶτε τὴν μεγάλη ἀνοιξιάτικη βόλτα στὴν ἐξοχή. Οἱ δυό σας Ὄχι μόνος πιά. Ποτὲ πιά. 

Καὶ βέβαια, ἐκείνη εἶχε ἤδη ἀποφασίσει ἐξ ἀρχῆς καὶ σὰν μυστικὸ ἀκριβὸ τὸ κράταγε στὴν καρδιά της: Εἶχες ἀπόλυτη ἀνάγκη τὴν προστασία της. 

Ἐδῶ ποὺ τὰ λέμε καὶ ἄλλοι εἶχαν ἤδη ἀποφασίσει : Ποτὲ μαζί ! 

Τὸ γιατί, τὸ ξέρεις καλά. Πικρὴ πεῖρα ἀπὸ τὴ μακριὰ θητεία σὲ θρόνους, πολυδαίδαλες αὐλές, χορούς, χαμόγελα, χειροφιλήματα, ὑποκλίσεις, πισωμαχαιρώματα ἐν μέσῳ ἐγκωμίων καὶ ὀρχῆστρες μὲ βὰλς καὶ πόλκες καὶ μαζοῦρκες. Ἄβουλοι συγκαταβατικοὶ ἡγεμόνες. Δαιμονικοὶ καγκελάριοι μὲ σχέδιο καὶ σιδερένια γροθιὰ κάτω ἀπὸ τὰ γαντοφορεμένα χέρια. Ἱερὲς ἀνίερες Συμμαχίες. Ὁ ἕνας νὰ ὑποβλέπει τὸν ἄλλο καὶ ὅλοι μαζὶ νὰ μισοῦν τὸ δίκαιο, το ξεκάθαρο, τὴν ἐντιμότητα,τήν ἀκεραιότητα, τὴν αἴσθηση τοῦ Χρέους. 

Πῶς καὶ τί νὰ καταλάβουν; Τί νὰ νοιώσουν οἱ ἄψυχοι, ἀπὸ μία ἔντιμη καρδιὰ ποὺ πίσω ἀπὸ ἕναν ἱκανότατο νοῦ, μία ὑψηλὴ καταγωγή, μία ἐξαιρετικὴ παιδεία, μία ἀξιοζήλευτη καριέρα, μία ἐπιβλητικὴ παρουσία, δὲν ἐπιθυμεῖ τίποτε ἄλλο, παρὰ μία βόλτα γιὰ δύο στὴν ἐξοχή, ἐπάνω σὲ ἕνα κατάλευκο ἄλογο. Κατάλευκο; Ε..όχι ἐντελῶς. Μιά γραμμὴ κατεβαίνει ἀνάμεσα στὰ μάτια. Σκούρα κόκκινη. Σκοτωμένο αἷμα. Μυρίζουνε οἱ Ὕαινες καὶ ἀγάλλονται. Και ἀναμένουν. Μπορεῖ νὰ τοὺς πάρει χρόνια. Τί πειράζει; Ξέρουν αὐτές. Κάτω ἀπὸ ἱερὴ προστασία Ἱερῶν Συμμαχιῶν, ἀναμένουν. 

Πολυτελῆ ἀρωματισμένα μαντήλια κρατᾶνε τὴν βρωμερὴ ἀνάσα. Και πίσω ἀπὸ βελούδινες κουρτίνες παρακολουθοῦν τὸ βὰλς ποὺ χορέψατε καὶ ἀνατρίχιασαν κιόλας μὲ τὸ χειροφίλημά σου καὶ μὲ τὸ χέρι σου γύρω ἀπὸ τὴν μέση της. Λεπτή. Σὰν δαχτυλίδι. Ὅπως αὐτὸ ποὺ τῆς πέρασες στὸ χέρι. 

 -Μὰ θὰ τὸ φορῶ μέχρι νὰ πεθάνω, είπε ἐκείνη καὶ ἔσκυψε τὸ κεφάλι δῆθεν νὰ θαυμάσει ἀπὸ κοντὰ τὸ μονόπετρο, ἀλλὰ στὴν οὐσία γιὰ νὰ σταματήσει τὸν ξέφρενο καλπασμὸ τοῦ ἀλόγου. Ἑνὸς ἀλόγου ποὺ δὲν εἶχε συναντήσει ποτὲ ἀπὸ κοντὰ καὶ τὸ λέγανε Ἐλευθερία. 

Ποτὲ μαζί... Τὸ κρύο δυναμώνει. Το νησί σου, ἕνα μακρινὸ ἀποτύπωμα στὸ πέλαγος. 

Τὸ νησί σου. Η πατρίδα σου. Ἡ Χώρα σου. Τὸ αἷμα. Ἄ! καὶ οἱ ἔνδοξοι πρόγονοι. Καὶ ἡ λαμπρὴ ἱστορία. Καὶ τὰ ἀρχαῖα ἐρείπια. Ὁλοῦθε...Παντού. Νὰ ἀποκαλύπτονται. Μέσα ἀπὸ σκόνες καὶ χώματα καὶ αἵματα καὶ σκλαβιὰ αἰώνων. Καὶ σὺ νὰ ἀναρωτιέσαι, μόνος μὲς τὴ νύχτα ποὺ προχωράει ταχιὰ πάνω σὲ ἕνα ξένο κατάστρωμα σὲ ἕναν ξένο τόπο σὲ ἕναν ξένο κόσμο. Νὰ ἀναρωτιέσαι πὼς νοιώθει ἕνα ἄγαλμα ὅταν μετὰ ἀπὸ αἰῶνες καὶ ἀπὸ βάρος χώματος στὰ μειδιῶντα χείλη καὶ ἀπὸ χτύπημα ἀξίνας νὰ ταράζει τὴν τελειότητα τῶν ἁδρῶν χαρακτήρων, πῶς νοιώθει ἕνα ἄγαλμα ὅταν παρ’όλα αὐτὰ ξαναντικρίζει -ἀπὸ τύχη ἔστω- τὸ φῶς ; 

Πῶς νοιώθει μιὰ χώρα -ἡ χώρα σου- ὅταν μετὰ ἀπὸ ἀμέτρητα χρόνια καὶ ἀμέτρητο αἷμα καὶ ἀμέτρητη ἀδικία καὶ πόνο καὶ προδοσία καὶ ΠΡΟΔΟΣΙΑ, καταφέρνει τελικά -ἀπὸ τύχη ἔστω- νὰ ξαναντικρίσει τὸ φῶς ; Καὶ πῶς νοιώθεις ἐσύ, ποὺ μετὰ ἀπὸ ἀνόδους καὶ πτώσεις καὶ παρ ὀλίγον θανάτους αἰφνιδίους καὶ σύντομα ὄνειρα εὐτυχίας καὶ μακρόσυρτους ἐφιάλτες προδοσίας καὶ βρωμερὰ χνῶτα ἀπὸ Ὕαινες στὸ κατόπι σου ποὺ τὰ αἰσθανόσουν καὶ τὰ γνώριζες ἀπὸ καιρὸ καὶ ἀπὸ πάντα κι ὅμως... 

Ἀποφάσισες νὰ τινάξεις βάρος χώματος παλιοῦ καὶ πέτρες ἀπὸ ἄδικους λιθοβολισμοὺς καὶ παρ’όλα τὰ χτυπήματα ἀξίνας ποὺ χωρὶς νὰ ἐννοεῖ τί θησαυρὸ καταστρέφει ἐξακολουθεῖ τὰ τυφλὰ χτυπήματα...ναὶ παρ’όλο τὸν ἀρχαῖο πόνο ποὺ ὧρες-ὧρες μουδιάζει τὴν ψυχή -αὐτὴν τὴν γενναία πονετικὴ ψυχή, τὴν κατάλευκη παρὰ τὶς τόσες μαχαιριές,τὴν προστατευμένη πίσω ἀπὸ ἕνα μαῦρο ροῦχο, ἀπὸ ἕνα ἄσπρο ἄλογο, ἀπὸ μιὰ μακρινὴ ἀγάπη καὶ ἀπὸ τὸ ὅραμα μιᾶς πατρίδας- ἀποφάσισες: 

Νὰ ἀκολουθήσεις τὸ νόμο τοῦ ἀγάλματος: Τὸ νόμο τοῦ ξαναγεννημένου ἀγάλματος ποὺ μετὰ ἀπὸ αἰῶνες τινάζει τὸ μαῦρο χῶμα ἀπὸ τὸ ὡραῖο σῶμα, στρώνει τοὺς ἀνακατεμένους βοστρύχους, διορθώνει τὴν ἄγνοια τῆς τυχαίας ἀξίνας καὶ ἀποκαλύπτεται. Στὸ φώς. Μετὰ ἀπὸ αἰῶνες. Πληγωμένο καὶ ὅμως ἄρτιο. Παλιὸ καὶ ὅμως νέο. Περιφρονημένο καὶ ὅμως ὑπερήφανο. 

Στέκει ἐκεῖ αὐτὸ τὸ ἀρχαῖο σῶμα. Αὐτὸ τὸ ἀρχαῖο κεφάλι. Χαμογελᾶ. Ἕνα μυστήριο τὸ μειδίαμά του. Εδώ καὶ αἰῶνες. Ἕνα μυστήριο ἄλυτο. Γι αὐτους ποὺ τὸ βρῆκαν. Γιὰ αὐτοὺς ποὺ τὸ ἅρπαξαν. 

Γι αὐτοὺς ποὺ τὸ πλήγωσαν, τὸ τεμάχισαν, τὸ πούλησαν στὰ ξένα. Ένα μυστήριο. 

Πῶς μπορεῖ νὰ μειδιᾶ ἕνα ἄγαλμα, ένας ἄνθρωπος, μιὰ χώρα, μετὰ ἀπὸ τόσα χτυπήματα; Ἕνα μυστήριο. Καμμιά Προστάτιδα Δύναμη, καμμία Ἀνίερη Συμμαχία, κανένα Σεβάσμιο Στέμμα, δὲν μπορεῖ νὰ καταλάβει τὴν ἀνομολόγητη εὐτυχία, τὴν πλήρη εὐδαιμονία, την ἀδιατάρακτη συνέχεια τοῦ αἵματος. Του ἀγάλματος, τῆς χώρας, τοῦ κυβερνήτη. 

Τοῦ μοναχικοῦ ἀγάλματος, τῆς μοναχικῆς χώρας, τοῦ μοναχικοῦ μαυροφορεμένου ἄνδρα. Τοῦ Κυβερνήτη. Τοῦ πρώτου, τοῦ ἀκέραιου, τοῦ λευκοφόρου. 

Ναί, ὦ! Κυβερνῆτα! 

Πρῶτε, ἀκέραιε, μοναδικέ! 

Θαρρεῖς πῶς εἶσαι μόνος σου 

Πρωτοχρονιά 

καταμεσὶς στὸ πέλαγος 

σὲ ξένο πλεούμενο 

σὲ ξένη θάλασσα 

σὲ ξένο τόπο; 

Μὰ ὄχι! 

Εἶναι μαζί σου πολλοί. 

Είναι ὁ Γεώργιος

κι ὁ Ὀδυσσέας 

κι ὁ Μᾶρκος 

Καὶ ὁ παπᾶς ὁ Φλέσσας 

Καὶ ὁ ὄμορφος 

ὁ ἄγγελος 

ὁ νιούτσικος 

ὁ Διάκος. 

Ἐβγῆκαν ἀπ’τὰ χώματα 

τοὺς χτύπησε ἡ ἀξίνα 

τοὺς ἔσυραν οἱ βάρβαροι 

γελοῦσαν οἱ προστάτες 

καὶ ἔκλαιγε ἡ Λευτεριά 

καὶ ἡ Ἀγάπη τῆς ζωῆς σου. 

Ἐσὺ δὲν ἔκλαιες... 

Στύλωνες τὸ μαῦρο βλέμμα 

ψηλὰ πρὸς τὰ οὐράνια 

καὶ ἤξερες. 

Πὼς τ’αγάλματα 

οἱ ἄνθρωποι 

οἱ μακρινὲς πατρίδες 

κάποτε βγαίνουνε στὸ Φώς 

Καὶ ποιός νὰ τὶς κρατήσει; 

Ποιός νὰ κρατᾶ τὴν Λευτεριά 

ποὺ ἔρχεται 

καλπάζει.. 

Κι ἂν ἀκόμη 

μιὰ στιγμή 

τὸ ἄλογο 

τὸ ἄσπρο 

τρομάξει ἀπ’τις Ὕαινες 

ποὺ κρύβονται 

καὶ λένε: 

"Ὁ Κυβερνήτης ἔφυγε 

τὸν ρίξαμε καὶ πάει... 

Ἡ χώρα ἀκυβέρνητη 

καιρὸς νὰ γίνει χῶρος 

ἁλώνι νὰ ἁλωνίζουμε 

νὰ σπέρνουμε θανάτους 

Ὅλοι θὰ τὸν ξεχάσουνε 

καὶ ἄγαλμα θὰ μείνει". 

Βλέπεις ἐλησμονήσανε 

πὼς κάποτε τ’αγάλματα 

οἱ ἄνθρωποι 

οἱ χῶρες 

ἀκόμη καὶ τὰ ἄλογα 

τὰ ἄλικα 

τὰ ἄσπρα 

φθάνουνε 

ἔξω ἀπ΄τον ναό. 

Ἀπὸ τὸ σπίτι τοῦ Θεοῦ 

καὶ ἀπὸ τῆς Πλατυτέρας 

τὸ μοναστήρι τὸ παλιό. 

Ἐξύπνησε ὁ Ἀσκητής 

καὶ ἄνοιξε τὰ Χέρια. 

Ἀγκάλιασε τὸ ἄλογο 

τὴ γῆ 

τὸν Κυβερνήτη. 

Τον φίλησε

τον σταύρωσε:

-"Χαῖρε ὦ Ἰωάννη!"

 

Νάτος! τὶς νύχτες περπατᾶ 

φεγγοβολὰ στοὺς κήπους. 

Μαυροντυμένος 

μὰ λευκός 

ἐν’άστρο μὲς τὸ βράδυ. 

Τὸ πρόσωπό του 

ἕνας λαός 

χαμογελᾶ καὶ λέει: 

"Κανεὶς δὲν σὲ λησμόνησε 

Κανεὶς δὲν σὲ ξεχνάει. 

Γιατι ἔρχεσαι. 

Χαμογελᾶς 

μέσα στὴ φεγγαράδα. 

Χαμογελᾶς 

καὶ μᾶς κοιτᾶς. 

Ἐσύ 

Ἡ Ἄλλη Ἑλλάδα !” 

Βράδυ. Πρωτοχρονιά. Σε λίγο ξημερώνει. Μιὰ νέα χρονιά. Μιὰ νέα χρονιά. Μιά νέα Χώρα. Ἡ Πατρίδα σου. Τί περηφάνεια! Μετὰ ἀπὸ τόσους ἄπονους ἀπάτριδες αἰῶνες! 

Πατρίδα. Δική σου. Γιὰ τώρα. Γιὰ πάντα. 

Δική σου...Α! καὶ ὄχι μόνον...Είναι καὶ τοῦ Γιώργη καὶ τοῦ Ὀδυσσέα καὶ τοῦ Μάρκου καὶ τοῦ Παπᾶ τοῦ Φλέσσα καὶ τοῦ ἀγγελόμορφου τοῦ Ἀθανάσιου τοῦ Διάκου. Και τοῦ Θεόδωρου ἀπὸ τὸν Μοριᾶ ποὺ σ’αγαπά σὰν αἷμα του καὶ τοῦ Νικήτα τοῦ ἀκέραιου, του ὑπερήφανου, ποὺ ενώθηκε τὸ χέρι του μέ τὸ σπαθί. 

Καὶ τοῦ Ἀλέξανδρου τοῦ νεαροῦ ὀνειροπόλου πρίγκηπα καὶ τῆς Μαντὼς καὶ τῆς Ρωξάνδας καί... τῆς Ρωξάνδρας… Και ἄλλων πρὶν καὶ ἄλλων μετά... Τόσων πολλῶν πρὶν καὶ μετὰ καὶ πάντα... 

Ποὺ σὲ περιμένουν. Και θὰ σὲ περιμένουν. Να ἀναδυθείς. Να ἀποκαλυφθείς. Να σηκωθείς. Νὰ κινήσεις τὸ σῶμα. Νὰ τινάξεις τὸ χῶμα. Να στρώσεις μὲ τὸ ἕνα χέρι τὰ μαλλιὰ καὶ μὲ τ’άλλο νὰ πιάσεις τὰ χαλινάρια. Τῆς Ἐλευθερίας. Καὶ ἔτσι ἥσυχος καὶ μοναδικὸς νὰ ὁδηγήσεις τὴ μικρὴ θλιμμένη χώρα, ἐκεῖ. Εκεί, ποὺ εἶναι ὁ τόπος της καὶ ἡ δική της πατρίδα. Εκεί ποὺ μπορεῖ ξανὰ νὰ χαμογελᾶ μὲ αὐτὸ τὸ ἀνεξιχνίαστο γιὰ τοὺς ξένους, αλλά τόσο γνώριμο γιὰ τοὺς οἰκείους. Αυτό τὸ μοναδικὸ μειδίαμα. 

Τὸ χαμόγελο τῆς Ἄλλης Ἑλλάδας... 

https://arpistis.blogspot.com/2024/12/blog-post_29.html