ΕΛΛΗΝΩΝ ΕΚΚΛΗΣΙΑ. ΤΟ ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ ΤΩΝ ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ ΕΝ ΧΡΙΣΤΩ ΕΛΛΗΝΩΝ ΟΡΘΟΔΟΞΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ
-αυστηρώς ακατάλληλο για ελληνόφοβους και αχρίστους.
Για του Χριστού την πίστη την Αγία και της Πατρίδος την Ελευθερία.
ΠΑΛΙ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΜΕ ΚΑΙΡΟΥΣ ΠΑΛΙ ΔΙΚΑ ΜΑΣ ΘΑΝΑΙ -
ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ
Η κυβερνητική πλειοψηφία διαμορφώνει καθεστώς «ιδιωτικής περιουσίας», τύπου ΤΑΙΠΕΔ, για τα εκτός στρατιωτικής χρήσης στρατόπεδα, ανεξαρτήτως λεκτικού χαρακτηρισμού. Προδιαγράφει ειδικά πολεοδομικά σχέδια και αναπτύξεις ακινήτων από ιδιώτες, με δημόσια χρηματοδότηση για εκτάσεις δεκάδων χιλιάδων στρεμμάτων, σε μια χώρα υπό δημογραφικό μαρασμό!
Τα θεμελιώδη:
Εκτός σχεδίου εκτάσεις, πρότερες δασικές ή/και αγροτικές μετατρέπονται αυτομάτως οικόπεδα εντός σχεδίου μετά την παύση της στρατιωτικής χρήσης; Κατηγορηματικά όχι. Όσο χρησιμοποιούνται ως στρατόπεδα αναστέλλεται η εφαρμογή της δασικής νομοθεσίας αλλά δε χαρακτηρίζονται μη δασικά. Παραμένουν σαφώς ΕΚΤΟΣ ΣΧΕΔΙΟΥ.
Απαιτείται κατ’ αρχήν και πρωτίστως Περιβαλλοντική Εκτίμηση και Περιβαλλοντικός Σχεδιασμός σε Εθνικό, Περιφερειακό και Τοπικό επίπεδο που θα τεκμηριώνει τη δυνατότητα αλλά και την αναγκαιότητα οικοδόμησης μέρους ή όλης της αποδεσμευόμενης έκτασης. Αυτή την αναγκαιότητα τη παρακάμπτει έως τώρα η διοίκηση υποβιβάζοντας το Περιβάλλον σε αντικείμενο του χωροταξικού και πολεοδομικού σχεδιασμού. Αργά ή γρήγορα θα κριθεί από τη Δικαιοσύνη.
Αφού λοιπόν προκύψει τεκμηρίωση ότι στις υπό εξέλιξη κλιματικές, περιβαλλοντικές συνθήκες χωράει περαιτέρω οικοδομική επιβάρυνση σε καταργούμενες, εκτός σχεδίου στρατιωτικές χρήσεις/εκτάσεις, τότε προχωρά το επόμενο βήμα.
Χωροταξικός και πολεοδομικός σχεδιασμός όπου με βάση δημογραφικά, οικονομικά, προϋπάρχοντα πολεοδομικά δεδομένα και πολεοδομικές ανάγκες της περιοχής, προχωρά ο σχεδιασμός επέκτασης πόλεων ή/και δημιουργία νέων οικισμών και οικονομικών δραστηριοτήτων όπου τεκμηριωθεί ως αναγκαιότητα. Εδώ πρέπει να υπογραμμιστεί ο κίνδυνος δημιουργίας νέων εμπορικών κέντρων/χρήσεων εκτός υφιστάμενων πόλεων που θα καταστρέψει ότι απομένει στις τοπικές αγορές, ιδίως της περιφέρειας.
Πολεοδόμηση επειδή βρέθηκαν κονδύλια ή/και ενδιαφερόμενοι ιδιώτες, «ημέτεροι» ή/και ανταγωνιστικώς επικρατέστεροι, δεν στέκει με όρους δημόσιου συμφέροντος.
Οικοδόμηση σε ντε φάκτο ανενεργά στρατόπεδα, όπως του Χαϊδαρίου που όμως χαρακτηρίζεται «ενεργό», επίσης δε στέκει. Συνιστά περιγραφή και όχι εφαρμογή του ισχύοντος συντάγματος, της κείμενης νομοθεσίας, του Ρυθμιστικού Σχεδίου Αθήνας, του Γενικού Πολεοδομικού Σχεδίου Χαϊδαρίου. Πόσο μάλλον υπό τις τραγικές περιβαλλοντικές συνθήκες του Λεκανοπεδίου Αθηνών.
Στεγαστική Πολιτική: Σε μια πόλη με γερασμένο απόθεμα κτιρίων, πρώτο μέλημα είναι η ανανέωση του, δηλαδή η διαφύλαξη του υπάρχοντος οικιστικού ιστού ως ζωντανής πόλης. Αυτό δε γίνεται σήμερα, παρά αξιοποιείται η στεγαστική κρίση για επικίνδυνη επέκταση εκτός σχεδίου. Απαιτείται στροφή και αξιοποίηση πόρων για νέα κτίρια στη θέση των συχνά ακατοίκητων παλαιών.
Ανακεφαλαιώνοντας επισημαίνεται ότι τόσο ο νέος όσο και ο προηγούμενος νόμος για ανενεργά στρατόπεδα αντιμετωπίζουν δημόσιες γαίες αυτομάτως ως οικόπεδα ενώ δεν είναι. Απαιτείται κατάργηση των απαράδεκτων διατάξεων τόσο από λογική, αλλά και περιβαλλοντική και διοικητική άποψη, που υπονομεύουν την όποια τεκμηριωμένα δυνατή και αναγκαία επένδυση στις εκτάσεις αυτές.
Η θεώρηση και πρακτική αντιμετώπιση των εκτάσεων αυτών ως ιδιωτική περιουσία του ΥΕΘΑ, ανοίγει το δρόμο για συμπερίληψη τους σε αρμοδιότητα και ορέξεις δανειστών, θεσμών και εγχώριων εξυπηρετητών. Οι επιπτώσεις των μνημονίων παραμένουν ενεργές.
Η Τοπική Αυτοδιοίκηση που με τον προηγούμενο νόμο περί στρατοπέδων είχε κατοχυρώσει παραχώρηση της μισής έκτασης στους οικείους δήμους, σιώπησε στην αλλαγή της σχετικής πρόβλεψης.
Σε ότι αφορά τα χωμάτινα, πόσο μάλλον τα καταπράσινα στρατόπεδα, δυνητικούς ελεύθερους χώρους, των προβληματικών μεγαλουπόλεων Αθήνας και Θεσσαλονίκης κάθε σκέψη οικοδόμησης συνιστά βαρύτατη, μη αντιστρέψιμη περιβαλλοντική καταστροφή και αποδεικνύει την υποκριτική, καιροσκοπική τοποθέτηση του πολιτικού συστήματος απέναντι στην υγεία και τη ποιότητα ζωής των κατοίκων των πόλεων, δηλαδή τις προϋποθέσεις εθνικής άμυνας. Αυτό διαπιστώνουμε καθημερινά στις επαναλαμβανόμενες απορροφητικές «αναπλάσεις» πλατειών και δρόμων, όταν λείπουν ακάλυπτες, χωμάτινες, φυτεμένες εκτάσεις σε όλες τις γειτονιές.
Η επιταχυνόμενη περιστροφή της Γης θα συντομεύσει άλλες δύο ημέρες αυτό το καλοκαίρι
Η Γη κατέγραψε μία από τις μικρότερες ημέρες που έχουν καταγραφεί ποτέ στα χρονικά την Τετάρτη (9/7) και οι επιστήμονες λένε ότι η επιταχυνόμενη περιστροφή της αναμένεται να μειώσει άλλες δύο ημέρες αυτό το καλοκαίρι.
Στις 22 Ιουλίου και στις 5 Αυγούστου, η περιστροφή της Γης αναμένεται να επιταχυνθεί, συντομεύοντας κάθε ημέρα κατά περίπου 1,3 έως 1,5 χιλιοστά του δευτερολέπτου από τα τυπικά 86.400 δευτερόλεπτα που αποτελούν ένα 24ωρο, αναφέρει το Live Science.
Τις επόμενες εβδομάδες, η Γη αναμένεται να περιστρέφεται ελαφρώς ταχύτερα από ό,τι συνήθως, μ′ αποτέλεσμα να χάσουμε λίγο περισσότερο από ένα χιλιοστό του δευτερολέπτου- από την κανονική 24ωρη ημέρα.
Η συντομότερη ημέρα στην καταγεγραμμένη ιστορία σημειώθηκε στις 5 Ιουλίου 2024, όταν η Γη ολοκλήρωσε την περιστροφή της 1,66 χιλιοστά του δευτερολέπτου ταχύτερα από το συνηθισμένο, σύμφωνα με το timeanddate.com. Αυτό ξεπέρασε το προηγούμενο ρεκόρ που είχε σημειωθεί στις 30 Ιουνίου 2022, όταν ο πλανήτης «έκοψε» 1,59 χιλιοστά του δευτερολέπτου.
Αυτό που κάνει το εφετινό καλοκαίρι αξιοσημείωτο είναι ότι οι επιστήμονες δήλωσαν ότι περίμεναν τρεις συντομότερες ημέρες μέσα σε ένα σχετικά σύντομο χρονικό διάστημα.
Γιατί η Γη περιστρέφεται ταχύτερα;
Σύμφωνα με το Live Science, ένας πιθανός λόγος για την αυξημένη ταχύτητα περιστροφής της Γης θα μπορούσε να είναι η θέση της Σελήνης κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου. Στις 22 Ιουλίου και στις 5 Αυγούστου, το φεγγάρι θα βρίσκεται σε ένα σημείο της τροχιάς του όπου βρίσκεται πιο μακριά από τον ισημερινό της Γης, γεγονός που μεταβάλλει τις βαρυτικές δυνάμεις που δρουν στον άξονα του πλανήτη. Όταν το φεγγάρι βρίσκεται πιο μακριά από τον ισημερινό της Γης και πιο κοντά στους πόλους, η έλξη που ασκεί στον πλανήτη γίνεται ασθενέστερη. Με λιγότερη αντίσταση, η Γη είναι σε θέση να περιστρέφεται λίγο ταχύτερα, γεγονός που καθιστά την ημέρα ελαφρώς μικρότερη από το συνηθισμένο. Το Time σημείωσε ότι οι σεισμοί μπορούν επίσης να επηρεάσουν την περιστροφή του πλανήτη, καθώς ανακατανέμουν την υπόγεια μάζα.
Ο Dr. Michael Wouters, επικεφαλής για το χρόνο και τη συχνότητα στο Εθνικό Ινστιτούτο Μετρήσεων της Αυστραλίας, δήλωσε στον Guardian: ”Η Γη περιστρέφεται μία φορά την ημέρα, αν το διαιρέσετε αυτό με 86.400, αυτό είναι ένα δευτερόλεπτο”. Και πρόσθεσε: ”Πάντα χρειαζόταν να κάνουμε ορισμένα πράγματα σε συγκεκριμένες ώρες, με διαφορετικά επίπεδα ακρίβειας, όπως το να ξέρουμε πότε να φυτέψουμε τις καλλιέργειές μας. Καθώς η κοινωνία γινόταν όλο και πιο περίπλοκη, ήταν απαραίτητο να γνωρίζουμε τον χρόνο με μεγαλύτερη ακρίβεια”. ”Έχουμε ατομικά ρολόγια εδώ στο εργαστήριό μας στο Λίντφιλντ. Ένα από αυτά είναι η πηγή της ώρας, και μετά έχουμε άλλα που τα χρησιμοποιούμε απλώς για να ελέγχουμε ότι ένα λειτουργεί σωστά”. δήλωσε στον Guardian.
O Oleg Titov, επιστήμονας της Geoscience Australia είπε στον Guardian: ”Υπάρχει μια γενική συναίνεση ότι η Γη θα επιβραδύνει και πάλι (η επιβράδυνση θα κερδίσει), αλλά υπάρχει ο κίνδυνος η επιτάχυνση να είναι αποτελεσματική για μερικές δεκαετίες”.
Τι θα συμβεί στη συνέχεια
Καθώς η Γη περιστρέφεται ταχύτερα, ο χρόνος που μετράμε με βάση την περιστροφή του πλανήτη απομακρύνεται σιγά-σιγά από τον ακριβή χρόνο που διατηρούν τα ατομικά ρολόγια, γνωστό ως συντονισμένος παγκόσμιος χρόνος.
Για να κρατήσουν τα πράγματα συγχρονισμένα, οι επιστήμονες έχουν προσθέσει δύο φορές ένα «δίσεκτο δευτερόλεπτο». Το πρώτο προστέθηκε το 1972 και το τελευταίο το 2016. Αλλά αν η Γη συνεχίζει να επιταχύνει, οι χρονομέτρες ίσως χρειαστεί να αφαιρέσουν ένα δευτερόλεπτο αντ′ αυτού, ανέφερε ο Guardian, επικαλούμενος τον Wouters. Μια διαφορά ενός χιλιοστού του δευτερολέπτου είναι πολύ μικρή για να την καταγράψει ο ανθρώπινος εγκέφαλος, και ακόμη και αν συσσωρευτούν αρκετά δευτερόλεπτα σε έναν αιώνα, είπε ο Wouters, «κανείς δεν πρόκειται να το προσέξει».
Πριν από περίπου πέντε εκατομμύρια χρόνια, ένα καταστροφικό γεγονός φέρεται να γέμισε τη λεκάνη της Μεσογείου μέσα σε λίγα μόλις χρόνια, δημιουργώντας τη μεγαλύτερηπλημμύραστην ιστορία του πλανήτη.
Σύμφωνα με τους επιστήμονες, τεράστιες ποσότητες νερού διέρρευσαν από τη σημερινή τοποθεσία του στενού του Γιβραλτάρ, με ρυθμό σχεδόν χίλιες φορές ταχύτερο από τη ροή του Αμαζονίου. Τώρα, για πρώτη φορά, ανακαλύφθηκαν ενδείξεις στη στεριά που επιβεβαιώνουν αυτό το σενάριο.
Η θεωρία του «μεγα-κατακλυσμού» διατυπώθηκε το 2009, όταν οι επιστήμονες εντόπισαν έναν τεράστιο διαβρωμένο δίαυλο στον βυθό του στενού του Γιβραλτάρ. Μεταγενέστερες έρευνες αποκάλυψαν ίχνη διάβρωσης στον θαλάσσιο πυθμένα, δείχνοντας πώς τα νερά διείσδυσαν με ορμή από το Γιβραλτάρ και πέρασαν από το ρηχό πέρασμα μεταξύ της Σικελίας και της Αφρικανικής ηπείρου, γεμίζοντας τη λεκάνη της Ανατολικής Μεσογείου.
Ο Τζιοβάνι Μπαρέκα, γεωλόγος από το Πανεπιστήμιο της Κατάνια, είχε από καιρό την υποψία ότι οι ασυνήθιστοι λοφίσκοι σε σχήμα ρομβοειδούς στη νοτιοανατολική Σικελία, που είναι ευθυγραμμισμένοι μεταξύ τους, είχαν διαμορφωθεί από το κύμα του κατακλυσμού. Μαζί με την ερευνητική του ομάδα, ανέλυσε τους σχηματισμούς και επιβεβαίωσε ότι οι μεγάλες πέτρες στην κορυφή τους προέρχονται από πολύ βαθύτερα γεωλογικά στρώματα.
Οι ασυνήθιστοι λοφίσκοι της Λικάτα, στην ανατολική Σικελία / Φωτ: Google Maps
Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Scientific Reports, καταλήγει στο συμπέρασμα ότι οι λόφοι διαμορφώθηκαν από νερά βάθους 40 μέτρων, τα οποία ταξίδευαν με ταχύτητα 115 χιλιομέτρων την ώρα. Υπολογιστικά μοντέλα ενισχύουν την υπόθεση ότι πρόκειται για απότοκα του κατακλυσμού που αναμόρφωσε ολόκληρη τη γεωγραφία της Μεσογείου.
Για ακόμη μια φορά εξερράγη το ηφαίστειο τηςΑίτνας, στην Ιταλία, το υψηλότερο ηφαίστειο στην Ευρώπη.
Από την Τρίτη η Αίτνα αναβλύζει λάβα με το θέαμα να είναι ιδιαίτερα εντυπωσιακό και – ευτυχώς – όχι επικίνδυνο.
etna
Η μικρή έκρηξη έγινε στον κρατήρα Μπόκα Νουόβα (Bocca Nuova) και οι εικόνες είναι εντυπωσιακές, με τη λάβα να ρέει πάνω στη χιονισμένη κορυφή του ηφαιστείου.
Οι ηφαιστειολόγοι λένε ότι αυτή η μικρή έκρηξη είναι μέρος της μακράς, «φλογερής» ιστορίας της Αίτνας - που χρονολογείται από το 425 π.Χ. - καθιστώντας την το πιο καλά μελετημένο ηφαίστειο στη Γη.
Μυτιλήνη: 20.000.000 χρόνια πριν – Όταν τα ηφαίστεια και οι σεισμοί δημιούργησαν το σημερινό Αιγαίο
Εκπλήττει πολλούς η συνεχιζόμενη σεισμική διεργασία στις Κυκλάδες. Περισσότερο γιατί είναι ένα άγνωστο φυσικό φαινόμενο, τέτοιο που αδυνατεί να αντιληφθεί ο ανθρώπινος νους. «Πρόκειται όμως για μια εκδήλωση ενός γεωδυναμικού φαινόμενου που εξελίσσεται εδώ και αρκετά εκατομμύρια χρόνια στη γειτονιά μας και είναι ακόμη και σήμερα ενεργό!» λέει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο Νίκος Ζούρος, γεωλόγος, καθηγητής του τμήματος Γεωγραφίας του Πανεπιστημίου Αιγαίου. Και συνεχίζει: «Είναι το αποτέλεσμα της βύθισης της λιθοσφαιρικής πλάκας της Αφρικής κάτω από την λεκάνη του Αιγαίου. Καθώς βυθίζεται η αφρικανική λιθόσφαιρα στο πυρακτωμένο ανώτερο τμήμα του μανδύα, λιώνει και προκαλεί την άνοδο μάγματος το οποίο διεισδύει στην λιθόσφαιρα του Αιγαίου προκαλώντας σεισμικές δονήσεις και ηφαιστειακές εκρήξεις».
Είναι πάει να πει, μια φυσική διαδικασία που εξελίσσεται χωρίς στάσεις, αλλά οι άνθρωποι την αντιλαμβάνονται μόνο τις στιγμές του παροξυσμού, όταν εκδηλώνεται μια σεισμική ακολουθία, ή μια ηφαιστειακή έκρηξη! Κι όμως…
Σε ετούτη τη γειτονιά, ακόμα και στο σημερινό βορειοανατολικό Αιγαίο, υπήρξαν στην ιστορία έντονα φυσικά φαινόμενα που δεν μπορεί να αντιληφθεί ανθρώπου νους. Γιατί αυτό που συμβαίνει σήμερα στις Κυκλάδες είναι τίποτα μπροστά σε τούτο που συνέβη εδώ πριν από εκατομμύρια χρόνια. Μια απίστευτα έντονη σεισμική και ηφαιστειακή δραστηριότητα που ξεκίνησε πριν από περίπου 20 εκατομμύρια χρόνια και διαμόρφωσε το Ελληνικό αρχιπέλαγος. Ξεκίνησε τότε που το σημερινό Αιγαίο δεν ήταν παρά μια εκτεταμένη χερσαία περιοχή που οι επιστήμονες βάφτισαν Αιγηίδα.
Στα δυτικά…
Σε ετούτη την Αιγηίδα, στη ζωή της και στις δύσκολες εκείνες «μέρες» που άρχισαν πριν από 20 εκατομμύρια χρόνια μας ξεναγεί ο Νίκος Ζούρος. Που είναι και Διευθυντής του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Απολιθωμένου Δάσους Λέσβου. Ενός μουσείου για ετούτη τη μεγάλη ηφαιστειο-σεισμική δραστηριότητα – δημιουργό της «σύγχρονης» γεωμορφολογίας του Αιγαίου.
Πίσω λοιπόν 20 εκατομμύρια χρόνια. Κι αν ένας μέσος όρος ανθρώπινης ζωής είναι τα 75 χρόνια, πίσω 265.000 ανθρώπινες ζωές!
«Τότε, την εποχή του Μειόκαινου, μας λέει ο κ. Ζούρος, το κλίμα ήταν πολύ πιο θερμό από το σημερινό και την επιφάνεια της Αιγηίδος κάλυπταν εκτεταμένα δάση και σαβάνες που τις διέκοπταν εκτεταμένες λίμνες με γλυκό νερό. Η βλάστηση περιλάμβανε κυρίως κωνοφόρα και καρποφόρα δέντρα, όπως οι γιγαντιαίες σεκόιες, οι κουνιχάμιες, οι κυπαρισίδες, οι πευκίδες, αλλά και μπανανόδενδρα, κανελόδενδρα, βαλανιδιές, τροπικές καρυδιές, δαφνίδες, λεύκες, σκλήθρα και πολλά άλλα είδη. Δεν έλειπαν ακόμη τα φοινικόδενδρα αλλά και πολλά άλλα φυτά της οικογένειας των φοινικίδων.
Στο χερσαίο αυτό χώρο έζησαν κατά καιρούς πάρα πολλά είδη ζώων, προβοσκιδωτών όπως ελέφαντες και δεινοθήρια, σαρκοφάγα, αντιλόπες, γαζέλες, μικρόσωμα ελάφια, καμηλοπαρδάλεις, ιπποπόταμοι, ρινόκεροι, ιππάρια, τρωκτικά, πουλιά, αμφίβια και ερπετά, όπως οι αλιγάτορες».
Κι όλα αυτά χάθηκαν όταν τα δάση του Βορειανατολικού Αιγαίου σκεπάσθηκαν από τα προϊόντα εκατοντάδων βίαιων αλλεπάλληλων ηφαιστειακών εκρήξεων που πραγματοποιήθηκαν για μια περίοδο τεσσάρων εκατομμυρίων ετών!
Μυτιλήνη: 20.000.000 χρόνια πριν – Όταν τα ηφαίστεια και οι σεισμοί δημιούργησαν το σημερινό Αιγαίο
Σεισμογενείς περιοχές…
Ο χώρος του σημερινού Αιγαίου αποτελεί ακόμα και σήμερα μία από τις πλέον ενεργές περιοχές του φλοιού της γης. Εδώ, οι γεωλογικές μεταβολές είναι έντονες και συνεχείς.
Η εξέλιξη της μορφής του χώρου του Αιγαίου κατά τη διάρκεια της πιο «πρόσφατης» περιόδου της ιστορίας της γης που ονομάζεται ανώτερος Καινοζωικός αιώνας, δηλαδή τα τελευταία 25 εκατομμύρια χρόνια, σημαδεύτηκε από σημαντικές γεωτεκτονικές μεταβολές. Οι μεταβολές αυτές σχετίζονται με την κίνηση μεγάλων κομματιών του γήινου φλοιού, που ονομάζονται λιθοσφαιρικές πλάκες, στην ευρύτερη περιοχή του Αιγαίου. Αυτή η κίνηση είχε ως αποτέλεσμα έντονη ηφαιστειακή και σεισμική δραστηριότητα, όπως ακριβώς συμβαίνει και σήμερα…..
Η Αφρικανική λοιπόν λιθοσφαιρική πλάκα κινείται και βυθίζεται κάτω από την Ευρασιατική πλάκα, γεγονός που στις μέρες μας συμβαίνει στην περιοχή νότια της Κρήτης. «Η βύθιση αυτή λέει ο κ. Ζούρος, προκαλεί στον εσωτερικό χώρο του Αιγαίου πελάγους εφελκυστικές δυνάμεις σε διεύθυνση Βορρά – Νότου. Έτσι, δημιουργούνται μεγάλα ρήγματα στο φλοιό που προκαλούν τη σεισμικότητα. Το ίδιο φαινόμενο δίνει τη δυνατότητα σε ηφαιστειακό υλικό να ανέρχεται και να εκχύνεται στις θέσεις των ηφαιστείων. Με τη διαδικασία αυτή σχηματίσθηκαν στο πρόσφατο γεωλογικό παρελθόν μια σειρά ηφαιστείων, οι θέσεις των οποίων σχηματίζουν ένα τόξο, που είναι γνωστό ως το ηφαιστειακό τόξο του Νοτίου Αιγαίου και αποτελείται από γνωστά και άγνωστα ηφαίστεια, τη Σαντορίνη, το Κολούμπο τη Νίσυρο, τη Μήλο, τα Μέθανα και εκτείνεται μέχρι τις Μικροθήβες στη Μαγνησία».
Ωστόσο το Αιγαίο δεν είναι δημιούργημα μόνο της βύθισης της Αφρικανικής λιθοσφαιρικής πλάκας κάτω από την Ευρωπαϊκή, αλλά μια πολύπλευρη κίνηση που επηρεάζεται από την κίνηση και άλλων μικρότερων κομματιών του γήινου φλοιού στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, όπως είναι η Αραβική μικροπλάκα. «Η Αραβική μικροπλάκα, σύμφωνα με τον ειδικό επιστήμονα, αποσπάται από την υπόλοιπη Αφρική στην Ερυθρά θάλασσα και κινείται με μεγαλύτερη ταχύτητα από την Αφρικανική, πιέζει με διεύθυνση από Νότο προ Βορρά, ένα άλλο μικρότερο κομμάτι της λιθόσφαιρας, τη Μικρασιατική λιθοσφαιρική μικροπλάκα, και την αναγκάζει να κινείται προς τα δυτικά και να συμπιέζει το χώρο του Αιγαίου. Ο φλοιός στο Αιγαίο αναγκάζεται έτσι να επεκτείνεται προς τα νοτιοδυτικά δημιουργώντας την σύγχρονη ενεργό γεωδυναμική κατάσταση στο Αιγαίο».
Το ηφαίστειο …Λέσβος
Πριν από 20 εκατομμύρια χρόνια το σημείο όπου βυθιζόταν η Αφρικανική λιθοσφαιρική πλάκα κάτω από την Ευρωπαϊκή δεν ήταν νότια της Κρήτης όπως σήμερα. Τότε βρισκόταν αρκετά βορειότερα και συγκεκριμένα στον χώρο των σημερινών Κυκλάδων. Η ηφαιστειακή δραστηριότητα λοιπόν τότε, δημιούργησε εντυπωσιακά ηφαιστειακά κέντρα στο βόρειο και κεντρικό Αιγαίο και τη δυτική Μικρά Ασία. Δείγματά της βρίσκουμε στα νησιά του βορειοανατολικού Αιγαίου, Ίμβρο, Λήμνο, Αγ. Ευστράτιο και Λέσβο, τα οποία διασώθηκαν από τη μεταγενέστερη καταβύθιση της περιοχής μεταξύ των νησιών.
Χαρακτηριστικό δείγμα της εποχής βρίσκουμε σήμερα στη Λέσβο. Η δημιουργία του παγκόσμια γνωστού απολιθωμένου δάσους στο δυτικό νησί αλλά και του εν πολλοίς άγνωστου απολιθωμένου δάσους της Λήμνου αντανακλά τη δημιουργία και τον τρόπο δημιουργίας του Αιγαίου. «Στη Λέσβο, λέει ο διευθυντής του μουσείου φυσικής ιστορίας, τα μεγαλύτερα ηφαιστειακά κέντρα εντοπίζονται σήμερα στο κέντρο του νησιού, στις περιοχές του όρους Λεπέτυμνου, που είναι το υψηλότερο βουνό της Λέσβου αλλά και των χωριών Βατούσα, Ανεμώτια, Μεσότοπος και Άγρα. Οι ηφαιστειακές εκρήξεις δημιούργησαν σύνθετα ηφαιστειακά οικοδομήματα με ηφαιστειακούς κρατήρες, θόλους, λαιμούς και φλέβες που μπορεί κανείς να παρατηρήσει σε όλη τη βόρεια και δυτική Λέσβο.
Η ηφαιστειακή δραστηριότητα συνοδεύτηκε και από έντονη σεισμική δραστηριότητα που προηγήθηκε ή συνόδευε τις μεγάλες ηφαιστειακές εκρήξεις. Κατά τη διάρκεια των ηφαιστειακών εκρήξεων εκτινάχτηκαν τεράστιες ποσότητες ηφαιστειακής στάχτης αρκετά χιλιόμετρα στην ατμόσφαιρα και ηφαιστειακές βολίδες σε απόσταση αρκετών χιλιομέτρων από τους ηφαιστειακούς κρατήρες. Ακολούθησαν οι ποταμοί της πυρακτωμένης λάβας που σκέπασαν μεγάλα τμήματα της ξηράς γύρω από τα ηφαίστεια. Η ηφαιστειακή στάχτη μεταφέρθηκε από τους ανέμους σε μεγάλες αποστάσεις. Όταν κάθισε στην επιφάνεια σχηματίσθηκαν στρώματα πάχους δεκάδων μέτρων που σκέπασαν τη βλάστηση. Τα ζώα έχοντας προειδοποιηθεί από τις σεισμικές δονήσεις που προηγήθηκαν απομακρύνθηκαν από την περιοχή της μεγάλης αυτής φυσικής καταστροφής και διασώθηκαν, γι αυτό δεν τα εντοπίζουμε εύκολα στην περιοχή του απολιθωμένου δάσους.
Όμως, δεν ήταν μόνο αυτά τα στοιχεία που διαμόρφωναν το σκηνικό εκείνη την περίοδο. Η μεγάλη θερμότητα των ηφαιστειακών εκρήξεων διατάραξε την ισορροπία στην ατμόσφαιρα προκαλώντας έντονες καταιγίδες. Τα νερά παράσυραν τη στάχτη και άλλα ηφαιστειακά υλικά από τα σημεία με το μεγαλύτερο υψόμετρο προκαλώντας κατολισθήσεις, πλημμύρες και λασποροές, σκεπάζοντας μεγάλες εκτάσεις. Οι νέες αυτές ποσότητες ηφαιστειακών υλικών κατέκλυσαν τις περιοχές με χαμηλότερο υψόμετρο και κάλυψαν ολοκληρωτικά τη βλάστηση της περιοχής, γεγονός που αποτέλεσε τον καθοριστικό παράγοντα για τη δημιουργία του απολιθωμένου δάσους».
Οι διαδοχικές ηφαιστειακές εκρήξεις κατέστρεφαν κάθε φορά τη σύγχρονη βλάστηση της περιοχής γύρω από τα ηφαιστειακά κέντρα. Με τον τρόπο αυτό, δημιουργήθηκαν επάλληλα απολιθωμένα δάση που συναντάμε σήμερα το ένα πάνω από το άλλο στη δυτική Λέσβο.
Μυτιλήνη: 20.000.000 χρόνια πριν – Όταν τα ηφαίστεια και οι σεισμοί δημιούργησαν το σημερινό Αιγαίο
Πάντα παράδεισος
Ο «παράδεισος» της Αιγηίδας μετατρέπεται σε μια σκεπασμένη από λάβες και ηφαιστειακή στάχτη απέραντη έκταση που με τη σειρά της μετατρέπεται σε έναν άλλο παράδεισο με εναλλαγές λιμνών και μεγαλύτερων θαλάσσιων τμημάτων. Είναι η περίοδος του Μέσου και Ανώτερου Μειόκαινου, πριν από 12 έως πέντε εκατομμύρια χρόνια. Η έντονη σεισμική και ηφαιστειακή δραστηριότητα έχει μεταφερθεί νοτιότερα, στην περιοχή της Σάμου μέχρι την Κω και της νοτιοδυτικής σημερινής Μικράς Ασίας. «Μπορεί κανείς να μιλήσει για μέγεθος των σεισμών εκείνης της εποχής;» ρωτούμε με αφέλεια ίσως τον κ. Ζούρο. «Όχι μας λέει. Ήταν σεισμοί που το μέγεθος τους δεν μπορούμε να το εκτιμήσουμε».
Tην περίοδο του Ανωτέρου Μειόκαινου, από τα 12 έως και πέντε περίπου εκατομμύρια χρόνια η συνεχιζόμενη τεκτονική δραστηριότητα οδηγεί στον κατακερματισμό της Αιγηίδας χέρσου. Αρκετές υφάλμυρες λίμνες αλλά και λίμνες γλυκών νερών σχηματίσθηκαν ενώ διαπιστώνονται εναλλαγές θαλάσσιων και λιμναίων ιζημάτων σε ορισμένες περιοχές. Πράγμα που σημαίνει ότι περιοχές με χαμηλό ανάγλυφο σκεπάζονται από θάλασσα και το αντίθετο, ως αποτέλεσμα βυθίσεων και υψώσεων τμημάτων του φλοιού της γης. Η ηφαιστειακή δραστηριότητα τότε «μεταναστεύει» νοτιότερα και δείγματα της βρίσκουμε από τη Σάμο μέχρι την Κω.
Η διαδικασία αυτή συνεχίσθηκε με αποτέλεσμα η ξηρά να περιοριστεί σημαντικά. Αλλά ακόμη και κατά τη διάρκεια του Πλειόκαινου, πριν από δυόμιση εκατομμύρια χρόνια τα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου παρέμεναν συνδεδεμένα με τις Μικρασιατικές ακτές από τις οποίες αποκόπηκαν οριστικά πολύ πιο πρόσφατα, τα τελευταία 500.000 χρόνια. Τότε, τα τελευταία τμήματα της Αιγηίδος χέρσου καταποντίστηκαν λόγω της έντονης σεισμικής δραστηριότητας της περιοχής με αποτέλεσμα τα απολιθωμένα δένδρα στην περιοχή του Σιγρίου Λέσβου, τα οποία απολιθώθηκαν σε χερσαίο περιβάλλον, όταν σκεπάστηκαν από την ηφαιστειακή στάχτη, να βρίσκονται σήμερα κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας.
Όσο κι αν φαίνεται περίεργο η διαδικασία της δημιουργίας του Αιγαίου συνεχίστηκε – αν δεν συνεχίζεται – μέχρι τις μέρες μας, την περίοδο του Ολοκαίνου. Τότε και γεννήθηκε το Αιγαίο που ξέρουμε… Παράδεισος σωστός. «Παραδεισένιος πάντα ήταν ο χώρος του σημερινού Αιγαίου» συμπληρώνει ο κ. Ζούρος..
Περπατάς στους διαδρόμους των πάρκων απολιθωμάτων ή στο Μουσείο του Σιγρίου. Κορμοί πακτωμένοι σε λάβα, «πόνος» της φύσης. Η φύση δεν έχει αρχή, δεν έχει μέση, δεν έχει τέλος. Ως παράδεισος και μόνο αντιμετωπίζεται. Κι εσύ ένα τόσο δα μόριο, μια ζωή και μόνο στη σειρά 265.000 ανθρώπινων ζωών από το σήμερα ως το πριν από 20 εκατομμύρια χρόνια. Πόσες άραγε κι ως το πότε;
