Ανοίξτε τα μάτια σας ΓΙΑΤΙ ΧΑΝΟΜΑΣΤΕ !!! π. Γεώργιος Σχοινάς -

Σήμερα 31 Ιουλίου 2026 εορτάζουν:

 

Όσιος Ευδόκιμος ο Δίκαιος

Άγιος Ιωσήφ ο από Αριμαθαίας

Άγιοι Δώδεκα Μάρτυρες οι Ρωμαίοι

Ανάμνηση Εγκαινίων του Ναού της Θεοτόκου στις Βλαχερναίς και Προεόρτια....

Ανακομιδή Ιερών Λειψάνων του Αγίου Φιλίππου του Αποστόλου

Άγιος Ανώνυμος Κρητικός Νεομάρτυρας

 

 

Νηστεία

Άγιος Ανώνυμος Κρητικός Νεομάρτυρας

 

Άγιος Ανώνυμος Κρητικός Νεομάρτυρας

Ημερομηνία Εορτής:	31/07/2026
Τύπος εορτής:	Σταθερή. Εορτάζει στις 31 Ιουλίου εκάστου έτους.
Άγιοι που εορτάζουν:	Αγιος Ανωνυμος Κρητικος Νεομαρτυρας (; - 1811)
Περιεχόμενα:	Βιογραφία

Βιογραφία

Ο Νεομάρτυρας αυτός ήταν από την Κρήτη και γεννήθηκε από γονείς ευσεβείς. Είκοσι χρονών βρέθηκε στη δούλεψη ενός Τούρκου στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου.

Κάποια νύκτα, ο Τούρκος αυτός, θέλησε να εκμεταλλευτεί τον νεαρό. Τότε ο ευσεβής νέος αρνήθηκε και πάνω στην απελπισία του μαχαίρωσε τον Τούρκο με αποτέλεσμα αυτός να πεθάνει.

Την επομένη μέρα οι φίλοι του σκοτωμένου Τούρκου, μόλις άκουσαν το γεγονός, συνέλαβαν τον νεαρό χριστιανό και τον πήγαν στον δικαστή. Αλλά επειδή δεν υπήρχε μαρτυρία σε βάρος του τον άφησαν ελεύθερο.

Μετά δύο μέρες όμως, τον συνέλαβαν πάλι και αφού τον βασάνισαν σκληρά, ομολόγησε όλη την αλήθεια. Τότε ο δικαστής του πρότεινε, για να σώσει τη ζωή του, ν' αρνηθεί τον Χριστό και να γίνει μουσουλμάνος. Ο Νεομάρτυρας απέρριψε την πρόταση του δικαστή και με θάρρος ομολόγησε πως γεννήθηκε, είναι και θέλει να πεθάνει χριστιανός. Τότε μια από τις μέρες του Ιουλίου το 1811 μ.Χ., τον θανάτωσαν με απαγχονισμό. Δύο μέρες έμεινε το τίμιο λείψανο του στην κρεμάλα, κατόπιν το κατέβασαν και το έχωσαν στην άμμο.

Κέντρα εξαπατήσεως.

 Posted on 30 Ιουλίου, 2026

Τοῦ Αἰδεσιμολογιωτάτου Πρωτοπρ.
π. Ἰωάννου Κ. Διώτη,
Θεολόγου-Δημοσιογράφου – Συγγραφέως – Ἐκδότου,
ὅπως ἐτίμησεν αὐτὸν ἡ Ἀκαδημία Ἀθηνῶν

Παρῆλθον 52 ἔτη ἀπὸ τὴν παράνομον καὶ αἱματηρὰν εἰσβολὴν τῆς Τουρκίας εἰς τὴν Κύπρον. Δυστυχῶς οἱ τότε ὑπεύθυνοι τῆς μὴ ἀμυντικῆς ἀντιστάσεως δὲν ἔχουν τιμωρηθῆ, διότι ὁ φάκελος τῆς Κύπρου παραμένει ἀκόμη κλειστὸς καὶ ἂς παρῆλθον τόσα ἔτη. Ὁ κανὼν εἶναι νὰ δημοσιοποιῇ τὰ ἀπόρρητα ἀρχεῖα του ἕκαστον κράτος μετὰ ἀπὸ 30 ἔτη.

Τὰ δύο κορυφαῖα πρόσωπα τῆς καταστροφῆς τῆς Κύπρου εἶναι οἱ ἀποθανόντες
Κωνσταντῖνος Καραμανλῆς καὶ Ἀρχιεπίσκοπος Μακάριος. Αὐτοὶ ἠμπόδισαν τὴν Ἕνωσιν τῆς Κύπρου μὲ τὴν Ἑλλάδα, διὰ τὴν ὁποίαν ἠγωνίσθησαν καὶ ἐθυσιάσθησαν τὰ παλληκάρια τῆς ΕΟΚΑ. Ἐὰν ἐπραγματοποιεῖτο ἡ Ἕνωσις αὐτή, δὲν θὰ ὑπῆρχε οὐδὲν Κυπριακὸν πρόβλημα.

Ἡ ἐχθρικὴ εἰσβολὴ τῆς Τουρκίας εἰς τὴν Κύπρον εἶναι ἡ μεγαλυτέρα τραγωδία τοῦ Ἑλληνισμοῦ μετὰ τὴν Μικρασιατικὴν καταστροφήν. Διὰ τὴν μὴ ἐπίλυσιν ἀκόμη τοῦ Κυπριακοῦ ζητήματος εὐθύνονται καὶ ὅλοι οἱ μετέπειτα Πρωθυπουργοὶ τῆς Ἑλλάδος. Οὐδεὶς Ἕλλην Πρωθυπουργὸς ἔπρεπε νὰ δεχθῇ συνάντησιν μὲ τὸν Πρόεδρον τῆς Τουρκίας ὑπαρχούσης τῆς βαρβάρου τουρκικῆς κατοχῆς τμήματος τῆς Κύπρου.

Κατὰ δημοσιογραφικὰς πληροφορίας, εἰς τὸ τέλος τοῦ τρέχοντος μηνὸς πρόκειται νὰ διεξαχθοῦν συζητήσεις εἰς τὴν Κύπρον διὰ τὴν ὑφισταμένην παράνομον, βανδαλιστικὴν καὶ βάρβαρον τουρκικὴν κατοχήν. Ἐκτὸς ἀπὸ ἐκπροσώπους τοῦ Ο.Η.Ε. καὶ τοῦ ΝΑΤΟ, εἰς τὰς συζητήσεις αὐτὰς πρέπει νὰ συμμετέχῃ καὶ ἐκπρόσωπος τῆς Ε.Ε., ἡ ὁποία δὲν πρέπει νὰ ἔχῃ ἀκροτηριασμένον κράτος μέλος της. Ἀπὸ τὰς συζητήσεις αὐτὰς ἐπιβάλλεται νὰ ἀποκλεισθῆ ἐκπρόσωπος τῆς Toυρκίας, διότι ἡ Τουρκία εἶναι τὸ ὅλον πρόβλημα καὶ ὡς ἐκ τούτου δὲν θὰ ἔχῃ ἀντικειμενικότητα. Ἐξ ἄλλου εἶναι παγιωμένη ἡ θέσις τῆς Τουρκίας ἐν προκειμένῳ. Εἶναι ἡ ἀναγνώρισις ὅτι τὸ κατεχόμενον μέρος τῆς Κύπρου ἀποτελεῖ ἀνεξάρτητον κράτος.

Ὁ Πρόεδρος τῆς Τουρκίας Ἐρντογὰν εἶπεν ὅτι ἡ Τουρκία εἰσέβαλεν εἰς τὴν Κύπρον ὡς ἐγγυήτρια χώρα. Ψεύδεται καὶ αὐτογελοιοποιεῖται αὐτὸς ὁ ἄνθρωπος. Κατακτητικὴ ἦτο ἡ εἰσβολή, σαφῶς καὶ ἀποδεδειγμένως. Ἡ εἰσβολὴ αὐτὴ ἔγινε βιαίως μὲ σφαγάς, βιασμούς, λεηλασίας, ἐκτοπισμοὺς καὶ ὑπὲρ τοὺς χιλίους ἀγνοημένους. Δὲν ἐκαλύφθη οὐδεμία ἐγγυητικὴ ἀνάγκη. Ἀφοῦ δὲ οὔτε τώρα ὑφίσταται τοιαύτη ἀνάγκη, διατὶ ἡ Τουρκία παραμένει ἀκόμη εἰς τὰ κατεχόμενα ἐδάφη τῆς Κύπρου; Ὁ Ἐρντογάν, καθ’ ὁμολογίαν του ἀντιφάσκει δεινῶς. Ἐνῷ ἰσχυρίζεται ὅτι τὰ κίνητρα τῆς τουρκικῆς εἰσβολῆς ἦσαν ἐγγυητικά καὶ ὄχι κατακτητικά, ἐν τούτοις, δὲν διστάζει νὰ διατυμπανίζῃ πρὸς πᾶσαν κατεύθυνσιν ὅτι τὰ κατεχόμενα μέρη τῆς Κύπρου ἔγιναν τουρκικά.

Τέλος, τί συμβαίνει μὲ τοὺς μεγάλους διεθνεῖς Ὀργανισμοὺς ΟΗΕ, ΝΑΤΟ, Εὐρωπαϊκὴν Ἕνωσιν; Ἢ δὲν δύνανται ἐπὶ τόσας δεκαετίας νὰ ἀπελευθερώσουν τὰ καταπατηθέντα ἐδάφη τῆς Κύπρου, ὅποτε δὲν ἔχουν οὐδένα λόγον ὑπάρξεως ἢ δύνανται μέν, ἀλλὰ δὲν θέλουν, ὁπότε ἀποτελοῦν κέντρα παγκοσμίου ἐξαπατήσεως.

Αίτημα στην Ιερά Σύνοδο Κρήτης Περί της επιστροφής Του Εσταυρωμένου.

 Posted on 30 Ιουλίου, 2026

ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΙΕΡΑ ΕΠΑΡΧΙΑΚΗ ΣΥΝΟΔΟ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΚΡΗΤΗΣ

Θέμα: Αίτημα για την αποκατασταση της απομακρύνσεως Του Εσταυρωμένου από την περιοχή της κεντρικής Αγίας Τραπέζης του Ιερού Ναού Αγίου Γεωργίου Ιεράπετρας και λοιπών Ιερών Ναών-Ιερών Μονών της Εκκλησίας Κρήτης όπου έχει πραγματοποιηθεί αφαίρεση Του Εσταυρωμένου από την κεντρική Αγία Τράπεζα. 

Σεβασμιώτατοι Άγιοι Αρχιερείς,

Με αίσθημα βαθύτατου σεβασμού προς την Ιερά Επαρχιακή Σύνοδο της Εκκλησίας Κρήτης, αλλά και με ειλικρινή αγωνία για τη διαφύλαξη της λειτουργικής παραδόσεως και της εκκλησιαστικής ειρήνης, καταθέτουμε την παρούσα αναφορά σχετικά με την απομάκρυνση Του Εσταυρωμένου από την περιοχή της κεντρικής Αγίας Τραπέζης του Ιερού Ναού Αγίου Γεωργίου Ιεράπετρας, καθώς και λοιπων Ιερών Ναών-Ιερών Μονών της Κρήτης.

Η Εκκλησία μας είναι η Εκκλησία Του Σταυρού και της Αναστάσεως. 

Ο Απόστολος Παύλος ομολογεί: «Ἡμεῖς δὲ κηρύσσομεν Χριστὸν ἐσταυρωμένον» (Α΄ Κορ. 1,23), ενώ αλλού διακηρύσσει: «Ἐμοὶ δὲ μὴ γένοιτο καυχᾶσθαι εἰ μὴ ἐν τῷ Σταυρῷ τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ» (Γαλ. 6,14).

 Ο Σταυρός δεν αποτελεί απλώς ένα σύμβολο· αποτελεί την ίδια την έκφραση της λυτρωτικής θυσίας Του Κυρίου και βρίσκεται στο κέντρο της λατρευτικής και πνευματικής ζωής της Ορθοδόξου Εκκλησίας.

Οι Άγιοι Πατέρες διδάσκουν με μία φωνή ότι ο Τίμιος και Ζωοποιος Σταυρός είναι το τρόπαιο της νίκης Του Χριστού κατά του θανάτου. 

Ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος υμνεί Τον Σταυρό ως σημείο της νίκης και της δόξας του Κυρίου. 

Ο Άγιος Κύριλλος Ιεροσολύμων προτρέπει τους πιστούς να μη ντρέπονται ποτέ για Τον Σταυρό, αλλά να Τον ομολογούν ενώπιον όλων. 

Ο Άγιος Ιωάννης ο Δαμασκηνός διδάσκει ότι η τιμή προς Τον Τίμιο και Ζωοποιό Σταυρό αναφέρεται στον ίδιο Τον Εσταυρωμένο Χριστό.

Η Αγία Τράπεζα αποτελεί το ιερότερο σημείο του Ναού, επάνω στο οποίο τελείται το μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας, η αναίμακτη θυσία Του Κυρίου. Για τον λόγο αυτόν, κάθε στοιχείο που περιβάλλει την Αγία Τράπεζα έχει ιδιαίτερο λειτουργικό και θεολογικό βάρος και αντιμετωπίζεται με βαθύ σεβασμό από το πλήρωμα της Εκκλησίας.

Η πρόσφατη διατύπωση της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος, σύμφωνα με την οποία η τοποθέτηση του Σταυρού όπισθεν της Αγίας Τραπέζης αποτελεί γενικά καθιερωμένη παράδοση, καταδεικνύει ότι πρόκειται για πρακτική με σημαντική θέση στη σύγχρονη εκκλησιαστική συνείδηση.

Για τον λόγο αυτό, η απομάκρυνση Του Εσταυρωμένου προκαλει έντονη θλίψη και προβληματισμό στους πιστούς, οι οποίοι αντιλαμβάνονται την αλλαγή αυτή ως απομάκρυνση από μία λειτουργική πράξη που συνδέεται βαθιά με την ομολογία της θυσίας Του Χριστού.

Με πνεύμα σεβασμού προς την κανονική τάξη της Εκκλησίας και χωρίς διάθεση αντιπαραθέσεως, παρακαλούμε την Ιερά Επαρχιακή Σύνοδο να αποκαταστήσει το ζήτημα, λαμβάνοντας υπόψη:

-Τη θεολογία του Τιμίου Σταυρού

-Τη λειτουργική παράδοση της Ορθοδόξου Εκκλησίας.

-Την ευσέβεια και τη συνείδηση του πιστού λαού

Καθώς και την ανάγκη να αποφεύγονται μεταβολές που προκαλούν σκανδαλισμό και αναστάτωση.

Με ταπείνωση αλλά και με αίσθημα ευθύνης ομολογούμε ότι η διαφύλαξη της Ιεράς Παραδόσεως αποτελεί κοινό χρέος ποιμένων και ποιμαινομένων. Προσευχόμαστε ώστε κάθε απόφαση να υπηρετεί την ενότητα της Εκκλησίας, την ειρήνη των συνειδήσεων και τη δόξα του Εσταυρωμένου και Αναστάντος Κυρίου.

Μετά βαθύτατου σεβασμού.

——————

Α’
Ο Τίμιος Σταυρός στο κέντρο της ζωής της Εκκλησίας

Η Ορθόδοξη Εκκλησία δεν γνωρίζει Χριστό χωρίς Σταυρό, ούτε Ανάσταση χωρίς το Πάθος. Ο Κύριος ημών Ιησούς Χριστός προσέφερε «ἅπαξ» την υπέρ του κόσμου θυσία Του επάνω στο Ξύλο του Σταυρού, και η Εκκλησία ζει αδιάκοπα από αυτή τη σωτηριώδη θυσία, την οποία καθιστά παρούσα σε κάθε τέλεση της Θείας Ευχαριστίας.

Η Θεία Λειτουργία δεν είναι μία απλή ανάμνηση ιστορικών γεγονότων. Είναι η μυστική μετοχή των πιστών στη μία και μοναδική θυσία του Γολγοθά. Γι’ αυτό και η Αγία Τράπεζα είναι το ιερότερο σημείο του ναού, το Θυσιαστήριο της Καινής Διαθήκης, όπου προσφέρεται ο «Ἀμνὸς τοῦ Θεοῦ ὁ αἴρων τὴν ἁμαρτίαν τοῦ κόσμου».

Ο Απόστολος Παύλος διακηρύσσει:
«Ἡμεῖς δὲ κηρύσσομεν Χριστὸν ἐσταυρωμένον.» (Α΄ Κορ. 1,23)

Και αλλού:
«Ἐμοὶ δὲ μὴ γένοιτο καυχᾶσθαι εἰ μὴ ἐν τῷ Σταυρῷ τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ.» (Γαλ. 6,14)

Η Εκκλησία δεν καυχάται για τίποτε άλλο παρά μόνο για Τον Σταυρό Του Κυρίου. Ο Σταυρός είναι η δόξα της, η νίκη της, η σωτηρία της.

Ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος χαρακτηρίζει τον Σταυρό «τρόπαιο νίκης» Του Χριστού κατά του θανάτου και του διαβόλου. 

Ο Άγιος Κύριλλος Ιεροσολύμων προτρέπει τους πιστούς να χαράσσουν το σημείο Του Σταυρού σε κάθε περίσταση της ζωής τους, διότι αποτελεί τη σφραγίδα Του Χριστού και το σημείο της σωτηρίας. 

Ο Άγιος Ιωάννης ο Δαμασκηνός διδάσκει ότι η προσκύνηση του Τιμίου Σταυρού αναφέρεται στον ίδιο Τον Εσταυρωμένο Χριστό και όχι στην ύλη καθαυτή.

Γι’ αυτό και ολόκληρη η λειτουργική ζωή της Εκκλησίας είναι διαποτισμένη από Τον Τίμιο και Ζωοποιο Σταυρό. 

Οι ακολουθίες, οι ύμνοι, οι ευχές και οι τελετές αναφέρονται αδιάκοπα στη λυτρωτική δύναμη Του Τιμίου Σταυρού.

Δεν είναι τυχαίο ότι ο λαός Του Θεού, επί αιώνες, συνέδεσε Τον Εσταυρωμένο με το ιερότερο σημείο του Ναού, εκεί όπου τελείται το υπέρτατο μυστήριο της πίστεως.

Η παρουσία Του Εσταυρωμένου πλησίον της Αγίας Τραπέζης υπενθυμίζει διαρκώς ότι κάθε Θεία Λειτουργία είναι αναφορά στη μία θυσία του Γολγοθά και ότι η Εκκλησία υπάρχει και ζει μόνο διά Του Σταυρού και της Αναστάσεως.

Γι’ αυτό κάθε μεταβολή σε μία τόσο ευαίσθητη λειτουργική πράξη οφείλει να αντιμετωπίζεται με ιδιαίτερη προσοχή, διάκριση και συνοδική ευθύνη, ώστε να μη δημιουργείται σκανδαλισμός στο πλήρωμα της Εκκλησίας ούτε να κλονίζεται η εμπιστοσύνη των πιστών προς τη διαχρονική λειτουργική παράδοση.

Με υιικό σεβασμό προς την Ιερά Επαρχιακή Σύνοδο, εκφράζουμε την παράκληση να εξεταστεί το ζήτημα όχι μόνο υπό το πρίσμα της διοικητικής αρμοδιότητας, αλλά και υπό το φως της ποιμαντικής ευθύνης απέναντι στις συνειδήσεις των πιστών, οι οποίοι βιώνουν Τον Εσταυρωμένο ως το ακατάλυτο κέντρο της λατρείας και της ζωής της Εκκλησίας.

Η επιθυμία μας δεν είναι η αντιπαράθεση ούτε η αμφισβήτηση της εκκλησιαστικής τάξεως. 

Είναι η διαφύλαξη της ευλάβειας προς το μυστήριο Του Σταυρού και η διατήρηση της εκκλησιαστικής ειρήνης, με σεβασμό στην παράδοση και στη συνοδικότητα της Εκκλησίας.

——————–

Β’
Η μαρτυρία των Αγίων Πατέρων περί Του Τιμίου και Ζωοποιού Σταυρού

Η ορθόδοξη θεολογία δεν αντιλαμβάνεται τον Τίμιο Σταυρό ως ένα απλό σύμβολο της χριστιανικής πίστεως. 

Ο Σταυρός αποτελεί το κατ’ εξοχήν σημείο της σωτηρίας του ανθρώπου, το θυσιαστήριο επάνω στο οποίο ο Μονογενής Υιός και Λόγος Του Θεού προσέφερε Εαυτόν «ὑπὲρ τῆς τοῦ κόσμου ζωῆς καὶ σωτηρίας».

Η Εκκλησία από τους αποστολικούς χρόνους μέχρι σήμερα δεν έπαυσε να υμνεί τον Σταυρό ως «φύλακα πάσης τῆς οἰκουμένης», «κάλλος τῆς Ἐκκλησίας», «βασιλέων κραταίωμα» και «πιστῶν τὸ στήριγμα», όπως ψάλλει η υμνολογία της εορτής της Υψώσεως Του Τιμίου και Ζωοποιου Σταυρού.

Ο Άγιος Κύριλλος Ιεροσολύμων προτρέπει τους πιστούς να μην αισχύνονται ποτέ Τον Σταυρό Του Χριστού, αλλά να Τον ομολογούν δημοσίως και να σφραγίζουν με Αυτόν κάθε πράξη της ζωής τους. 

Για τον Άγιο, Ο Ζωοποιος Σταυρός αποτελεί τη σφραγίδα της σωτηρίας και το σημείο της νίκης Του Χριστού επί του θανάτου.

Ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος χαρακτηρίζει Τον Σταυρό τρόπαιο νίκης και σημείο της άπειρης θείας αγάπης. Διδάσκει ότι εκεί όπου οι άνθρωποι έβλεπαν όργανο ατιμώσεως, Ο Χριστός ανέδειξε θρόνο δόξης και πηγή ζωής. Για τον Αγιο ολη η ζωή της Εκκλησίας πηγάζει από τη θυσία του Γολγοθά.

Ο Άγιος Ιωάννης ο Δαμασκηνός, υπερασπιζόμενος την τιμή των ιερών εικόνων, ομολογεί ότι αποδίδουμε τιμητική προσκύνηση στον Τίμιο Σταυρό εξαιτίας Του Εσταυρωμένου Κυρίου. Η τιμή δεν αναφέρεται στην ύλη, αλλά στο πρόσωπο του Θεανθρώπου, ο οποίος επάνω στο Ξύλο του Σταυρού συνέτριψε το κράτος του θανάτου.

Ο Μέγας Βασίλειος διδάσκει ότι η Εκκλησία διαφυλάσσει όχι μόνο όσα παραδόθηκαν εγγράφως, αλλά και όσα μεταδόθηκαν διά της ζώσης εκκλησιαστικής παραδόσεως.

Η λειτουργική ζωή της Εκκλησίας δεν συγκροτείται αποκλειστικά από κείμενα και κανόνες, αλλά και από τη διαχρονική πράξη, η οποία εκφράζει την πίστη του εκκλησιαστικού σώματος.

Οι Άγιοι Πατέρες, μολονότι έζησαν σε διαφορετικές εποχές, συμφωνούν απολύτως σε ένα σημείο: ότι Ο Ζωοποιος Σταυρός αποτελεί το αμετακίνητο κέντρο της ζωής της Εκκλησίας. 

Καμία λειτουργική πράξη δεν μπορεί να αποσυνδεθεί από το μυστήριο της Σταυρικής Θυσίας, διότι κάθε Θεία Λειτουργία είναι αναφορά στη μία και μοναδική θυσία Του Χριστού.

Για τον λόγο αυτό, κάθε αλλαγή που αφορά στοιχεία με βαθιά λειτουργική και συμβολική σημασία χρειάζεται να εξετάζεται με ιδιαίτερη προσοχή, με σεβασμό προς την εκκλησιαστική παράδοση, τη συνοδικότητα και την ευαισθησία του πληρώματος της Εκκλησίας. 

Όταν μια πρακτική έχει ριζώσει στην εκκλησιαστική συνείδηση και συνδέεται με την ευλάβεια των πιστών προς το μυστήριο Του Σταυρού, η επανεξέτασή της οφείλει να γίνεται με διάκριση, ώστε να διαφυλάσσεται η ενότητα και να αποφεύγεται ο σκανδαλισμός.

Με αυτό το πνεύμα απευθύνουμε την παρούσα έκκληση προς την Ιερά Επαρχιακή Σύνοδο της Εκκλησίας Κρήτης, ζητώντας να εξετάσει το ζήτημα υπό το φως της θεολογίας του Τιμίου Σταυρού, της εκκλησιαστικής παραδόσεως και της ποιμαντικής ευθύνης απέναντι στο πλήρωμα της Εκκλησίας.

——————-

Γ’
Η εκκλησιαστική παράδοση, η ποιμαντική ευθύνη και το αίτημα προς την Ιερά Επαρχιακή Σύνοδο της Εκκλησίας Κρήτης

———————————————————————

Σεβασμιώτατοι Άγιοι Αρχιερείς,

Η Εκκλησία του Χριστού πορεύεται ανά τους αιώνες διαφυλάσσοντας με ιερό σεβασμό την Αποστολική και Πατερική Παράδοση. Η παράδοση αυτή δεν είναι ένα στατικό σύνολο εθίμων, αλλά η ζωντανή έκφραση της πίστεως της Εκκλησίας, όπως βιώνεται στη λατρεία, στη ζωή των Αγίων και στη συνείδηση του πληρώματος.

Κάθε μεταβολή που αφορά τη λειτουργική ζωή της Εκκλησίας οφείλει να εξετάζεται με ιδιαίτερη διάκριση, διότι η λατρεία αποτελεί τον χώρο όπου εκφράζεται και διαφυλάσσεται η πίστη. Όταν μια πρακτική έχει ριζώσει στη ζωή των πιστών και συνδέεται με τη βαθιά ευλάβειά τους προς το μυστήριο της Σταυρικής Θυσίας, η επανεξέτασή της χρειάζεται να γίνεται με γνώμονα όχι μόνο τη λειτουργική τάξη, αλλά και την οικοδομή του εκκλησιαστικού σώματος.

Στο πλαίσιο αυτό, ιδιαίτερη σημασία έχει η πρόσφατη διατύπωση της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος, σύμφωνα με την οποία η τοποθέτηση του Σταυρού όπισθεν της Αγίας Τραπέζης αποτελεί «γενικά καθιερωθείσα παράδοση». 

Η διατύπωση αυτή αποτυπώνει ότι η διατήρησή της θεωρείται άξια σεβασμού.

Με σεβασμό στην αυτοδιοίκηση της Εκκλησίας Κρήτης και στις αρμοδιότητες της Ιεράς Επαρχιακής Συνόδου, παρακαλούμε να αποκατασταθεί η πραξη της απομάκρυνσης Του Εσταυρωμένου από την περιοχή της κεντρικής Αγίας Τραπέζης στον Ιερο Ναο Αγίου Γεωργίου Ιεράπετρας καθώς και από όπου αλλού έχει συμβει ανά την Κρήτη.

Η παράκλησή μας δεν αποβλέπει στη δημιουργία αντιπαραθέσεων ούτε στην αμφισβήτηση της συνοδικής διοικήσεως της Εκκλησίας. Εκφράζει την επιθυμία να διαφυλαχθεί μια λειτουργική πράξη που έχει συνδεθεί με την ομολογία της Σταυρικής Θυσίας Του Κυρίου και έχει καταστεί σημείο ιδιαίτερης ευλάβειας για το εκκλησιαστικό πλήρωμα.

Για τον λόγο αυτό, παρακαλούμε την Ιερά Επαρχιακή Σύνοδο:

-Να εξετάσει εκ νέου το ζήτημα υπό το φως της θεολογίας του Τιμίου Σταυρού, της λειτουργικής παραδόσεως και της ποιμαντικής ευθύνης.

-Να ακούσει με πατρική μέριμνα τις ανησυχίες των πιστών

και να αποκαταστησει την πράξη της αφαιρέσεως με την Επιστροφή Του Εσταυρωμένου στην κεντρικη Αγια Τραπεζα υπέρ της ενότητα της Εκκλησίας, τη διαφύλαξη της ευλάβειας και την ειρήνη των συνειδήσεων.

Η Εκκλησία πάντοτε πορεύθηκε με διάλογο, αγάπη και συνοδικότητα. Με το ίδιο πνεύμα και εμείς καταθέτουμε την παρούσα παράκληση, προσευχόμενοι ώστε κάθε απόφαση να λαμβάνεται «πρὸς οἰκοδομὴν τοῦ σώματος τοῦ Χριστοῦ» και προς δόξαν Του Εσταυρωμένου και Αναστάντος Κυρίου.

Ευχόμαστε ο Κύριος, διά πρεσβειών της Υπεραγίας Θεοτόκου και πάντων των Αγίων της Κρήτης, να φωτίζει πάντοτε τις αποφάσεις της Ιεράς Επαρχιακής Συνόδου, προς δόξαν του Αγίου Ονόματός Του και προς πνευματική ωφέλεια του πιστού λαού.

———————-

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

Έκκληση προς την Ιερά Επαρχιακή Σύνοδο της Εκκλησίας Κρήτης

Σεβασμιώτατοι Άγιοι Αρχιερείς,

Με βαθύ σεβασμό προς το θεοσύστατο έργο της Εκκλησίας, προς την ιερά ευθύνη της Αρχιερωσύνης και προς την παράδοση των Αγίων Πατέρων, καταθέτουμε την παρούσα έκκληση με πνεύμα υιικής αγάπης και εκκλησιαστικής ευθύνης.

Η Εκκλησία μας δεν είναι απλώς ένας χώρος λατρευτικής συνάξεως, αλλά το Σώμα Του Χριστού, μέσα στο οποίο κάθε σύμβολο, κάθε θέση και κάθε πράξη φέρει βαθύ θεολογικό περιεχόμενο. 

Ο Τίμιος και Ζωοποιός Σταυρός δεν αποτελεί ένα απλό διακοσμητικό στοιχείο του Ιερού Βήματος, αλλά είναι το σημείο της Νίκης της Ζωής επί του Θανάτου, η μαρτυρία της άπειρης αγάπης Του Θεού προς τον άνθρωπο και το κέντρο του μυστηρίου της σωτηρίας μας.

Οι Άγιοι Πατέρες της Εκκλησίας μας πάντοτε δίδασκαν ότι η ορθόδοξη λατρεία δεν εκφράζει μόνο την πίστη μας, αλλά και τη διαφυλάσσει.

Η παράδοση της Εκκλησίας δεν είναι ανθρώπινη συνήθεια που μεταβάλλεται εύκολα, αλλά ζωντανή μνήμη του Αγίου Πνεύματος μέσα στους αιώνες. Γι’ αυτό και κάθε μεταβολή που αφορά τον ιερό χώρο και ιδιαίτερα το Ιερό Θυσιαστήριο χρειάζεται μεγάλη προσοχή, διάκριση και εκκλησιαστική φρόνηση.

Με σεβασμό, λοιπόν, παρακαλούμε την Ιερά Επαρχιακή Σύνοδο της Εκκλησίας Κρήτης να εξετάσει με πατρική μέριμνα και εκκλησιαστική ευαισθησία το ζήτημα της επαναφοράς του Εσταυρωμένου στην κεντρική Αγία Τράπεζα του Ιερού Ναού Αγίου Γεωργίου Ιεράπετρας και λοιπών ναων-Μονων της Κρήτης.

Η έκκλησή μας αυτή δεν πηγάζει από διάθεση αντιπαραθέσεως, ούτε από αμφισβήτηση της εκκλησιαστικής τάξεως, αλλά από τον πόθο να παραμείνει ζωντανή και εμφανής η ομολογία Του Σταυρού μέσα στην καρδιά της Θείας Ευχαριστίας. 

Διότι όπου βρίσκεται Ο Σταυρός Του Χριστού, εκεί υπενθυμίζεται σε όλους ότι ο Κύριος «διὰ τοῦ Σταυροῦ χαρὰν ἐποίησε τῷ κόσμῳ».

Ευχόμαστε και προσευχόμαστε ώστε η ποιμαντική σοφία της Ιεράς Συνόδου να οδηγήσει σε λύση ειρηνική, ενωτική και σύμφωνη με το φρόνημα της Ορθοδόξου Εκκλησίας, ώστε Ο Τίμιος και Ζωοποιος Σταυρός να συνεχίσει να αποτελεί ορατή και αδιάψευστη μαρτυρία της πίστεως και της ελπίδος του λαού του Θεού.

Με υιικό σεβασμό και εκκλησιαστική αγάπη,

Οι υπογράφοντες πιστοί
(Ονοματεπώνυμα)

Ευπραξια Κοντσα 

Οι Πιστοι 
Ιεραπετρα Ομολογία Πιστεως 

Το πολυτιμότερο από τα υπάρχοντα του Μεγάλου Αλεξάνδρου

Όταν ο Μέγας Αλέξανδρος, έφευγε για την κοσμοϊστορική εκστρατεία του, την παραμονή μοίρασε στους φίλους του όλα τα προσωπικά του αντικείμενα...

Διαβάστε περισσότερα...

Μεταμόρφωση του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού, του Λυτρωτή και Σωτήρος του κόσμου.

 

Μεταμόρφωση του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού, του Λυτρωτή και Σωτήρος του κόσμου.

Την 6η Αυγούστου η Αγία μας εκκλησία εορτάζει μια μεγάλη Δεσποτική εορτή. Τη Μεταμόρφωση του Σωτήρος Ιησού Χριστού. Η Μεταμόρφωση του Κυρίου είχε συμβεί πριν από το εκούσιο πάθος Του. Σαράντα ημέρες πριν από τη Σταύρωσή Του. Η εορτή συνέπιπτε την περίοδο της νηστείας και δια τούτο εορτάζεται 40 ημέρες πριν από την ύψωση του Τιμίου Σταυρού (14 Σεπτεμβρίου). Η Μεταμόρφωση τιμάται στο μέσον περίπου της εορταστικής περιόδου Πάσχα - Χριστούγεννα. Της δεσποτικής αυτής εορτής προηγείται αυστηρά νηστεία και μόνο την ημέρα της εορτής επιτρέπεται η κατάλυση ψαριών. Η νηστεία αυτή ανήκει στη νηστεία του 15αυγούστου. Ουσιαστικά πρόκειται για δυο συνεχόμενες νηστείες, μια προς τιμή της Μεταμορφώσεως του Χριστού και μια προς τιμή της Παναγίας. Προηγείται λοιπόν αυστηρά νηστεία όπως και στις δυο άλλες προαναφερθείσες δεσποτικές εορτές. Μεγάλη δεσποτική εορτή. Όσο βασική και σπουδαία για την σωτηρία μας είναι η εορτή των Χριστουγέννων και της Αναστάσεως τόσο σπουδαία και σημαντική είναι και η εορτή της Μεταμορφώσεως. Εφανερώθη η Θεότητα του Κυρίου, για μια ακόμη φορά.

Ο Κύριος για να προετοιμάσει τους μαθητάς Του για το εκούσιο πάθος του, πήρε τρεις από αυτούς: τον Πέτρο, τον Ιωάννη και τον Ιάκωβο και πορεύθηκε προς προσευχή εις το όρος Θαβώρ. Γιατί πήρε αυτούς;; Τον Πέτρο για τη μεγάλη πίστη και αγάπη που είχε προς τον Χριστό, τον Ιωάννη επειδή τον αγαπούσε ιδιαίτερα ο Κύριος, για την αγνότητα και την ολόψυχη προς Αυτόν αφοσίωσή του και τον Ιάκωβο επειδή αυτός θα έχυνε πρώτος το αίμα του για την αγάπη του Χριστού. Οι κουρασμένοι από την ταλαιπωρία κάθισαν να ξεκουραστούν και τους πήρε ο ύπνος. Κάποια στιγμή ξυπνούν και βλέπουν τον διδάσκαλό τους να λάμπει περισσότερο και από τον ήλιο. Δεν μπορούσαν τα γήινα μάτια των μαθητών Του να αντικρίσουν το άκτιστο φως και για αυτό έπεσαν κάτω με τα πρόσωπα προς την γη, λέγει ο Ευαγγελιστής, «ἔπεσον ἐπί πρόσωπον αὐτῶν καί ἐφοβήθησαν σφόδρα» (Ματθ. 17,6).

Επέτρεψε ο Κύριος να πάρουν μια γεύση από τη Θεότητά Του και πως θα είμαστε όλοι μας μετά την Δευτέρα παρουσία Του στη γη. Οι μαθητές του δεν είχαν λάβει τη χάρη του Αγίου Πνεύματος για να μπορούν να δουν το Άκτιστο Φως. Είδαν τον Κύριο να συνομιλεί με τον Μωυσή, εκπρόσωπο του νόμου και των κεκοιμημένων και τον Ηλία, εκπρόσωπο των Προφητών και των ζώντων. Έτσι λοιπόν φαίνεται καθαρά ότι ο Χριστός είναι Κύριος της Ζωής και του θανάτου και οι συνομιλητές Του είναι δούλοι Του. Συνομιλούν για το εκούσιο Πάθος Του που πρόκειται να συμβεί. Γράφει χαρακτηριστικά ο Άγιος Νικόδημος ο Αγιορείτης: «Έφερε δε εις το μέσον τους τον Mωυσήν και τον Ηλίαν, διά να διορθώση τας σφαλεράς υποψίας, οπού είχον οι πολλοί περί αυτού. Kαθότι, άλλοι μεν έλεγον τον Kύριον, πως είναι ο Ηλίας. Άλλοι δε, πως είναι ο Iερεμίας. Διά τούτο λοιπόν επαράστησεν εις το Θαβώρ τους πρώτους και κορυφαίους Προφήτας, διά να γνωρίσουν οι μαθηταί, και διά των μαθητών όλοι οι άνθρωποι, πόση διαφορά είναι αναμεταξύ του Xριστού, και των Προφητών. O μεν γαρ Xριστός, είναι Δεσπότης. Oι δε Προφήται, είναι δούλοι. Kαι ίνα μάθουν, ότι ο Kύριος έχει την εξουσίαν του θανάτου και της ζωής. Διά τούτο, από μεν τους αποθαμένους, έφερε τον Mωυσήν. Aπό δε τους ζωντανούς, έφερε τον Ηλίαν». Προετοιμάζονται οι μαθητές Του για τα επερχόμενα. Ο Πέτρος ενθουσιασμένος και γεμάτος θεία γλυκύτητα προτείνει να φτιάξουν τρεις σκηνές για να μείνουν εκεί. Μία για τον Δάσκαλό Του και από μια για τον Μωυσή και τον Ηλία. Τότε νεφέλη τους σκέπασε και ακούστηκε φωνή λέγουσα «Οὗτος ἐστὶν ὁ υἱός μου ὁ ἀγαπητός· αὐτοῦ ἀκούετε» (Λουκά, θ' 28-36). Δηλαδή, Αυτός είναι ο Υιός μου ο αγαπητός, που τον έστειλα για να σωθεί ο κόσμος. Αυτόν να ακούτε. Είναι η φωνή του Θεού και Πατέρα, όπως και στην βάπτιση του Κυρίου. Τον αποκαλεί «υιόν αγαπητό». Για όλους εμάς τους θνητούς και φθαρτούς που πλάθουμε και κατασκευάζουμε τον Χριστό στα δικά μας ανθρώπινα και αμαρτωλά μέτρα. Ο Χριστός είναι το δεύτερο πρόσωπο της μιας, αγίας, ομοουσίου και αδιαιρέτου τριάδος: Πατήρ, Υιός και Άγιον Πνεύμα.

Στη Μεταμόρφωσή Του ο Κύριος απλά φανέρωσε ή, ακριβέστερα, επέτρεψε να δουν ανθρώπινα μάτια ένα μικρό μέρος της Θεότητός Του, «καθὼς ἠδὐναντο», όπως αναφέρεται στο απολυτίκιο της εορτής.

Ἀπολυτίκιον. Ἦχος βαρύς

Μετεμορφώθης ἐν τῷ ὄρει Χριστὲ ὁ Θεός, δείξας τοῖς Μαθηταῖς σου τὴν δόξαν σου, καθὼς ἠδυναντο. Λάμψον καὶ ἡμῖν τοῖς ἁμαρτωλοῖς, τὸ φῶς σου τὸ ἀΐδιον, πρεσβείαις τῆς Θεοτόκου, φωτοδότα δόξα σοι.

Κοντάκιον Ἦχος βαρύς. Αὐτόμελον.

Ἐπὶ τοῦ ὄρους μετεμορφώθης, καὶ ὡς ἐχώρουν οἱ Μαθηταί σου τὴν δόξαν σου, Χριστὲ ὁ Θεὸς ἐθεάσαντο, ἵνα ὅταν σε ἴδωσι σταυρούμενον, τὸ μὲν πάθος νοήσωσιν ἑκούσιον, τῷ δὲ κόσμῳ κηρύξωσιν, ὅτι σὺ ὑπάρχεις ἀληθῶς, τοῦ Πατρὸς τὸ ἀπαύγασμα.

Μεγαλυνάριον

Θέλων ἐπιδεῖξαι τοῖς Μαθηταῖς, δύναμιν ἐξ ὕψους καὶ σοφίαν παρὰ Πατρός, ἐν ὄρει ἀνῆλθες, Χριστὲ τῷ Θαβωρίῳ, καὶ λἀμψας ὡς Δεσπότης τούτους ἐφώτισας.

Ὁ οίκος

Ἐγέρθητε οἱ νωθεῖς, μὴ πάντοτε χαμερπεῖς, οἱ συγκάμπτοντες εἰς γῆν τὴν ψυχήν μου λογισμοί, ἐπάρθητε καὶ ἄρθητε εἰς ὕψος θείας ἀναβάσεως, προσδράμωμεν Πέτρῳ καὶ τοῖς Ζεβεδαίου, καὶ ἅμα ἐκείνοις τὸ Θαβώριον ὄρος προφθάσωμεν, ἵνα ἴδωμεν σὺν αὐτοῖς τὴν δόξαν τοῦ Θεοῦ ἡμῶν, φωνῆς δὲ ἀκούσωμεν, ἧς περ ἄνωθεν ἤκουσαν, καὶ ἐκήρυξαν, τοῦ Πατρὸς τὸ ἀπαύγασμα.

Κάθισμα Ἦχος δ'. Κατεπλάγη Ἰωσὴφ.

Ἐπὶ τὸ ὄρος τὸ Θαβώρ, μετεμορφώθης ὁ Θεός, ἀναμέσον Ἠλιού, καὶ Μωϋσέως τῶν σοφῶν, σὺν Ἰακώβῳ καὶ Πέτρῳ καὶ Ἰωάννῃ, ὁ Πέτρος δὲ συνών, ταῦτά σοι ἔλεγε· Καλόν ὧδέ ἐστι, ποιῆσαι τρεῖς σκηνάς, μίαν Μωσεῖ, καὶ μίαν Ἠλίᾳ, καὶ μίαν σοὶ τῷ Δεσπότῃ Χριστῷ, ὁ τότε τούτοις, τὸ φῶς σου λάμψας, φώτισον τὰς ψυχὰς ἡμῶν.

Μυργιώτης Παναγιώτης

Μαθηματικός

Αγία Νόννα παράδειγμα μητέρας και συζύγου.

                                   Αγία Νόννα παράδειγμα μητέρας και συζύγου.

Δυο δρόμοι υπάρχουν στην πορεία του ανθρώπου προς την κατά χάρη θέωση. Είναι ο δρόμος του μοναχισμού, της εγκατάλειψης του κόσμου τούτου και η αφιέρωση εις τον Θεόν. Μακριά από τις μέριμνες της καθημερινότητας αφοσιώνεσαι στη δοξολογία του Σωτήρα μας Χριστού με κόπους, με νηστεία και προσευχές. Είτε σε μοναστήρι, είτε σε σκήτη, είτε σε καλύβη. Μοναδική μέριμνα η ευαρέστηση του Κυρίου με κάθε τρόπο. O άλλος δρόμος είναι ο έγγαμος βίος, η δημιουργία οικογένειας και γεννήσεως παιδιών, αν ο Θεός ευδοκήσει. Βεβαίως η εργασία για να αποκτήσομε τα απαραίτητα για να ζήσουμε, η φροντίδα για τα υπόλοιπα μέλη της οικογενείας αποτελούν καθημερινό μέλημα. Πολεμά και αυτούς ο αντίδικος, προσπαθεί να διαλύσει την οικογένεια. Είναι παραδεκτό ότι βασικός πυλώνας μιας σωστής οικογένειας είναι η γυναίκα ως σύζυγος και ως μάνα.

Θα γίνει αντιληπτό αυτό αν θυμηθούμε αυτό που ο θυμόσοφος λαός μας λέγει: πίσω από ένα πετυχημένο άνδρα κρύβεται μια γυναίκα. Ο ρόλος της γυναίκας μέσα στην οικογένεια είναι ιερός. Συμβάλλει τα μέγιστα για να στηθεί και να μεγαλουργήσει η οικογένεια. Εφ’ όσον η κάθε οικογένεια είναι το κύτταρο της κοινωνίας αυτό σημαίνει ότι η κοινωνία θα είναι σωστή, δεν θα έχουμε προβλήματα.

Θα ρίξουμε σήμερα μια ματιά για να γνωρίσουμε μια γυναίκα της οποίας η συμβολή στην δημιουργία σωστής οικογένειας ήταν πάρα πολύ σημαντική. Δημιούργησε πραγματικά, μια άγια οικογένεια. Αναφερόμαστε στην Αγία Νόννα. Θα προσπαθήσουμε να γνωρίζουμε την αγία βωτή της. Στην Καππαδοκία του Πόντου, σε ένα μικρό χωριό ονομαζόμενο Αριανζό κοντά στη πόλη Ναζιανζό το 304 μ.Χ. γεννήθηκε η Αγία Νόννα. Οι γονείς της Φιλτάτιος και Γοργονία ήταν απόγονοι ευγενών και εύπορων οικογενειών της περιοχής. Ήταν θεοσεβείς και ενάρετοι. Φοβόντουσαν τον Θεό, δηλαδή τον σέβονταν, και ήθελαν να τον ευαρεστούν. Ο Θεός στο ευσεβές αυτό ανδρόγυνο χάρισε δυο παιδιά. Τον Αμφιλόχιο και την Νόννα. Ναι, τα παιδιά είναι δώρο του Θεού ανεκτίμητης αξίας. Οι γονείς γίνονται συνδημιουργοί του Θεού στην γέννηση ενός παιδιού. Η Νόννα η ταπεινή χριστιανή νέα ήταν η χαρά της οικογένειας και ήθελε να ευαρεστεί σε καθημερινή βάση τον Θεό. Ο Άγιος Γρηγόριος ο θεολόγος λέγει για την μητέρα του Νόννα: «Βλαστὸς εκ ρίζης ιερής και ευσεβούς».

Όταν έφθασε η ώρα του γάμου της νυμφεύτηκε τον συμπατριώτη της Γρηγόριο. Ο Γρηγόριος ήταν νέος, γνωστός νομικός και σώφρων. Θα λέγαμε τυχερή η Νόννα. Υπήρχε ένα πρόβλημα‧ ο Γρηγόριος ήταν χριστιανός, αλλά αιρετικός. Τώρα θα λέγαμε άτυχη η Νόννα. Ο Γρηγόριος πίστευε στην αίρεση των Υψισταρίων, δηλαδή δεχόταν τον Ύψιστο μονοπρόσωπο και δεν πίστευε στην Τριαδικότητά του. Δέχτηκε η Νόννα ως ευλογία το πρόβλημα. Γνωρίζουμε ότι ο Θεός στέλνει πειρασμούς ή επιτρέπει για την δική μας ψυχική ωφέλεια και τέτοιους που μπορούμε να αντέξουμε. Ποτέ δεν θα μας φορτώσει ο Θεός ένα σταυρό βαρύ που να μη μπορούμε να σηκώσουμε. Τα πάντα γίνονται για το δικό μας καλό αν και πολλές φορές το αμφισβητούμε.

Η Νόννα σήκωσε τον σταυρό της με συνεχή προσευχή και δάκρυα για τον πλανηθέντα σύζυγο. Σιγά σιγά με συζήτηση, νουθεσία, προσευχή δακρύβρεκτη ο σύζυγός της Γρηγόριος επανήλθε στον σωστό δρόμο. Αντιλήφθηκε το λάθος του, το διόρθωσε και έγινε πιστός Ορθόδοξος Χριστιανός. Προχώρησε πνευματικά και έγινε κληρικός. Έφθασε στον βαθμό του επισκόπου και μάλιστα η Αγία μας Εκκλησία τον κατέταξε στην χορεία των Αγίων. Η μνήμη του τιμάται την πρωτοχρονιά.

Το αντρόγυνο Γρηγόριος -Νόννα είχε και άλλο σταυρό να κουβαλήσει. Ο Θεός δεν τους χάριζε παιδιά, παρά το ότι ζητούσαν να τους χαρίσει. Πράγματι, η Νόννα σε προχωρημένη ηλικία γέννησε τρία παιδιά. Τον Γρηγόριο, «που τον προσφέρει δώρο στον Θεό, αυτόν που γύρευε να λάβει», τη Γοργονία και τον Καισάριο. Μεγάλη η χαρά του Γρηγορίου και της Νόννας και η δοξολογία προς τον Θεό που άκουσε τις προσευχές τους και τους δώρισε τρία παιδιά, μεγάλος και ο πόθος τους να δώσουν το παιδί τους ζωντανή προσφορά στον Θεό.

Η Αγία Νόννα γίνεται η παιδαγωγός για τα τρία παιδιά. Με την Αγία Γραφή στα χέρια, με την προσευχή, τη διδασκαλία και προπάντων με το ενάρετο παράδειγμα και με την αγάπη της. Θα έλεγε κανείς ότι μέσα σε αυτή την οικογένεια επικρατούσε «παροξυσμός αγάπης». Η αγάπη, ξέρουμε, είναι πηγή χαράς και ευτυχίας στην οικογένεια. Για τα παιδιά της αφιέρωνε ολονύχτιες προσευχές για να τα αναδείξει ανθρώπους του Θεού, «χριστοφόρους ναούς», «αθλητάς επουρανίους».

Γράφει ο άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος για τη μητέρα του: «Άλλη φημίζεται για κόπους της μέσα στο σπίτι, άλλη για ομορφιά και φρονιμάδα της, άλλη για έργα ευσεβείας ή γι’ ασθένειες στο σώμα, ή για δάκρυα, για προσευχές, για περίθαλψη πτωχών. Η Νόννα καλοτυχίζεται για όλα.»

Η Αγία Νόννα ήταν φιλόπτωχος και ελεήμων όπως και ο σύζυγός της. Για τις ελεημοσύνες και τις φιλανθρωπίες είχαν κοινό ταμείο. Επιθυμούσαν με τα αγαθά έργα τους να κληρονομήσουν την Βασιλεία των Ουρανών. Ήθελαν το σπίτι τους να είναι το απάνεμο λιμάνι,. Να βασιλεύει η άγια και ειρηνική ατμόσφαιρα. Προσπαθούσαν να τους κυβερνά το Άγιο Πνεύμα και όχι ο κόσμος της αμαρτίας.

Μιλούσε, η Αγία, στους οικείους της για «τον απύθμενον ωκεανόν της θείας ωραιότητος! Άναβε τον πόθο για την αιωνιότητα!

Η μνήμη της Αγίας τιμάται την 5^η Αυγούστου και των τέκνων της : Αγίου Γρηγορίου Ναζιανζού ή Θεολόγου στις 25 Ιανουαρίου, του Αγίου Καισάριου στις 9 Μαρτίου και της Αγίας Γοργονίας στις 23 Φεβρουαρίου.

Μυργιώτης Παναγιώτης

Μαθηματικός

Κρυφό Σχολείο τεράστια η προσφορά του εις την διατήρηση Ελληνισμού και Ορθοδοξίας

 

    Ο εορτασμός της επετείου του ξεσηκωμού των Ελλήνων την 25^η Μαρτίου 1821 φέρνει στην επικαιρότητα και το θέμα του Κρυφού Σχολείου. Υπάρχουν συνάνθρωποί μας που αναρωτιούνται αν υπήρξε κρυφό σχολειό και άλλοι, θορυβούσα μειοψηφία που ευθέως αμφισβητεί την ύπαρξή του και επιμένει να επιβάλλει την ανιστόρητη άποψή της.

Το θέμα είναι μεγάλο, αναφέρεται σε διάρκεια αιώνων και αφορά τον σκλαβωμένο Ελληνισμό για τετρακόσια χρόνια και πεντακόσια για άλλες περιοχές. Θα προσπαθήσω στον περιορισμένο χώρο ενός άρθρου να φωτιστεί το ομιχλώδες από κάποιους και για ολίγους τοπίο. Ο ελληνισμός με την πτώση της βασιλεύουσας εισήλθε σε μακραίωνη σκλαβιά στον Οθωμανό δυνάστη. Ένας δυνάστης που εστερείτο πολιτισμού και ανθρωπισμού και τη δύναμή του αντλούσε από την τρομερή όψη του γιαταγανιού. Από όσους τόπους πέρασε άφησε πίσω του κουφάρια, συντρίμμια, πόνο και αίμα. Να θυμηθούμε τις λεηλασίες της Πόλης;; Να συγκρίνουμε την συμπεριφορά των με την τακτική του Μεγάλου Αλεξάνδρου του εκπολιτιστή των, τότε, βαρβάρων;; Αποτελεί ιεροσυλία.

Ο ελληνισμός έζησε στα δύσκολα εκείνα χρόνια πολλά βάσανα και με πολλούς κινδύνους και στερήσεις. Χωρίς δικαιώματα και χωρίς να του αναγνωρίζεται καμιά ανθρώπινη αξιοπρέπεια και ανθρώπινο δικαίωμα. Οι γυναίκες τροφοδοτούσαν τα χαρέμια και τα όμορφα και εύρωστα ελληνόπουλα οδηγούσαν στα τάγματα των γενιτσάρων ή στις κρεβατοκάμαρες για την ικανοποίηση των ανώμαλων ορέξεών τους. Δείγματα ζήσαμε και τις τελευταίες δεκαετίες στο πετσί μας.

Ο Οθωμανός κατακτητής γνώριζε ότι αν στον σκλαβωμένο Έλληνα έδινε το δικαίωμα της ελεύθερης έκφρασης των θρησκευτικών του πεποιθήσεων και της παιδείας, μια μέρα ο ελληνισμός θα κυριαρχούσε σε ολόκληρη την τότε οθωμανική αυτοκρατορία. Καλό θα ήταν εδώ να θυμηθούμε την ρήση του Ρωμαίου ποιητή Κικέρωνα: «Οι ρωμαίοι κέρδισαν την Ελλάδα με τα όπλα και οι έλληνες τους κέρδισαν με τα γράμματα». Ας αφήσουμε τα παλιά και ας στοχαστούμε τα σχετικώς πρόσφατα. Ποιό στοιχείο κυριαρχούσε σε πόντο και μικρά Ασία. Ας αναλογιστούμε διαβάζοντας από τις πηγές ολίγα για την τότε κατάσταση.

Ο Κωνσταντίνος Κούμας μας αναφέρει πως ένας από τους κυριότερους παράγοντες που καταπίεζε τους Έλληνες ήταν οι ίδιοι οι μουσουλμάνοι συμπολίτες τους, ο απλός τουρκικός όχλος. «Εις τα πόλεις τας κατοικουμένας το πλείστον μέρος υπό Τούρκων έπασχαν οι άθλιοι [Έλληνες] κακά μεγάλα, ως επί το πλείστον από την κατωτέραν μερίδαν του έθνους τούτου».

Αυτήν την μαρτυρία του Κούμα επιβεβαιώνει απόλυτα στην ιστορία του ο Σ. Τρικούπης και στα Απομνημονεύματά του ο Κριτοβουλίδης.

Ο Ιησουίτης François Richard, ο οποίος εν έτει 1657, απορούσε για το πώς ήταν δυνατόν να υπάρχουν χριστιανοί στην Τουρκία, αφού οι διωγμοί που υφίσταντο οι χριστιανοί από την «οθωμανική διοίκηση» ήταν χειρότεροι ακόμα και από τους διωγμούς του Νέρωνα και του Διοκλητιανού(!)

Ο Στίβεν Ράνσιμαν έγραψε για την εποχή της τουρκοκρατίας ένα έργο, με τον τίτλο Η Μεγάλη Εκκλησία εν Αιχμαλωσία. Σ’ αυτό το έργο του ο Ράνσιμαν εκθέτει αναλυτικά, μέσα από τις πηγές, την κατάσταση του Ελληνισμού κάτω από τον τουρκικό ζυγό. Ανάμεσα στις πηγές του Ράνσιμαν συγκαταλέγεται και το βιβλίο του Άγγλου διπλωμάτη Sir Paul Rycaut, The Present State of the Greek and Armenian Churches. A.D. 1678, που εξέδωσε το 1679. Διαβάζουμε, ανάμεσα στα άλλα, και τα εξής:

«Είναι τραγική η μετατροπή των ιερών της θρησκείας, η αποπομπή του βασιλικού ιερατείου και η μετατροπή των ναών σε τζαμιά. Τα μυστήρια του θυσιαστηρίου τελούνται κρυφά σε μυστικές και σκοτεινές τοποθεσίες... Μάλλον είναι θαύμα, και επαλήθευση των λόγων του Χριστού πως πύλαι Άδου ου κατισχύσουσιν αυτής».

Όπως μας διαβεβαιώνει με τον πιο σαφή και επίσημο τρόπο ο καθηγητής Noehden, «Οι Τούρκοι απηγόρευαν επί κεφαλική ποινή την οικοδομήν νέων εκκλησιών. […] Εμπόδιζον δε δια της αυτής αυστηρότητος και την καθίδρυσιν δημοσίων σχολείων, φοβούμενοι μήπως οι χριστιανοί διδασκόμενοι αποβώσι δούλοι επικίνδυνοι και δυσκυβέρνητοι».

Το 1822 ο Κανέλλος έγραψε στον C. Iken μια σειρά από επιστολές, 12 τον αριθμό. Αυτές τις εξέδωσε το 1825 ο Iken με τον τίτλο Leucothea. Εκεί αναφέρει ο Iken «Οι Τούρκοι εμπόδιζαν τα σχολεία αυστηρότερα και από τας εκκλησίας. […] Δια τούτο… [οι Γραικοί] επροσπαθούσαν] να συστένουν κοινά σχολεία κρυφίως, όπου και των πτωχών τα τέκνα ανεξόδως εδιδάσκοντο».

Ο Κανέλλος δεν ήταν κάποιο τυχαίο πρόσωπο, αλλά ένας από τους «εκλεκτούς του νεοελληνικού διαφωτισμού».

Υπάρχουν μαρτυρίες προερχόμενες από έγκριτους εκπροσώπους της ελληνικής, και όχι μόνο, επιστήμης και διανόησης του 19^ου αιώνος που επιβεβαιώνουν απόλυτα τον Κανέλλο.

Πρόκειται για τις μαρτυρίες των α) Μισαήλ Αποστολίδη, καθηγητή της Θεολογικής σχολής, στα 1837 β) Κωνσταντίνου Οικονόμου του εξ Οικονόμων, στα 1842 γ) Φίλιππου Ιωάννου, του πρώτου καθηγητή της φιλοσοφίας στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο, στα 1849 δ) Κωνσταντίνου Φρεαρίτη, καθηγητή της Νομικής, στα 1863 ε) Charles Tuckermann, πρώτου Αμερικανού προξένου στην Αθήνα, στα 1867 στ) Νικόλαου Δραγούμη, στα 1874 ζ) Γεωργίου Χασιώτη, ιστορικού της εκπαίδευσης, στα 1881.

Ο υπόδουλος ελληνισμός επέζησε στα 400 και πλέον χρόνια σκλαβιάς. Πως;; Μήπως οι Οθωμανοί επέτρεπαν την ύπαρξη και λειτουργία δημόσιων ελληνικών σχολειών;; Να μαθαίνουν τα ελληνόπουλα την γλώσσα τους, την ιστορία τους ,την θρησκεία τους;

Ο καθηγητής Ψαχαρόπουλος έγραψε σε ειδικό άρθρο του τα εξής ενδιαφέροντα για το κρυφό σχολειό: «[…]. Πάντως, σε κάθε περίπτωση είναι ξεκάθαρο ότι το κρυφό σχολειό βοήθησε στην διάσωση της ελληνικής γλώσσας και της εθνικής ταυτότητας».

Ο καθηγητής της Φιλοσοφικής Φίλιππος Ιωάννου το 1849 είπε σε λόγο που εκφώνησε πως η ελληνική νεολαία επί τουρκοκρατίας «εδιδάσκετο λαθραίως εν υπογείοις και εν ταις οπαίς της γης, τον τύραννον  διαφεύγουσα».

Ο πρώτος υπασπιστής του Κολοκοτρώνη, ο Φωτάκος, αναφέρει στα Απομνημονεύματά του:

«Μόνοι των οι Έλληνες εφρόντιζαν δια την παιδείαν, η οποία εσυνίστατο εις το να μανθάνουν τα κοινά γράμματα, και ολίγην αριθμητικήν ακανόνιστον. Εν ελλείψει δε διδασκάλου ο ιερεύς εφρόντιζε περί τούτου. Όλα αυτά εγίνοντο εν τω σκότει και προφυλακτά από τους Τούρκους».

Το κρυφό σχολειό αναφέρει και ο ερευνητής της παιδείας, ο Τρύφων Ευαγγελίδης. Στον πρόλογο βιβλίου του, λέει επί λέξει τα εξής: «...και όμως, παρ’ όλους τους απαγορευτικούς νόμους των Τούρκων, […] οι Έλληνες κρύφα και εν παραβύστω εκαλλιέργουν τας Μούσας».

Χαρακτηριστικά γράφουν οι Aliki Dragona και Carolyn Handa:

«..Παράδειγμα, τα κρυφά σχολεία τα οποία λειτουργούσαν κρυφά και «παράνομα» σε όλη την Ελλάδα, στα 400 χρόνια της οθωμανικής κυριαρχίας».

Η επόμενη μαρτυρία προέρχεται από τον Νικόλαο Δραγούμη που αναφέρεται στον πατέρα του Μάρκο που γεννήθηκε το 1770 και πέθανε το 1854, γράφοντας μεταξύ των άλλων τα εξής «Ουχί μόνον κοπιώντες, αλλά και κινδυνεύοντες εσπούδαζον οι πατέρες ημών γράμματα. Έκαστος των Τούρκων, και ο έσχατος, ως γνωστόν, είχε το δικαίωμα να τυραννή, να φορολογή και να φονεύη τους οπαδούς του Χριστού».

Δεν νομίζω πως μπορεί να υπάρξει πιο αξιόπιστη μαρτυρία, για την ύπαρξη του κρυφού σχολειού και για τον τρόπο με τον οποίο αυτό λειτουργούσε .Το σημαντικό είναι πως αποτελεί προσωπική κατάθεση του Μάρκου Δραγούμη, πατέρα του Νικολάου, την οποία έζησε και βίωσε άμεσα και προσωπικά ο ίδιος.

Στους τόσους αιώνες σκλαβιάς, δε θα μπορούσαν ποτέ να κρατήσουν οι Έλληνες τη θρησκεία και τη γλώσσα τους, αν δεν υπήρχαν το Κρυφά Σχολεία. Οι Τούρκοι δεν τους άφηναν να μάθουν γράμματα. Έκοβαν κεφάλια και γλώσσες χριστιανών που τολμούσαν να μιλήσουν Ελληνικά.

Έτσι δημιουργούνται τα Κρυφά Σχολειά, τα σχολειά της σκλαβιάς. Στην αρχή, από το 1581, μαθαίνουμε ότι ήταν, με δασκάλους παπάδες, ιερομόναχους ή μοναχούς, στην Κωνσταντινούπολη 10, στη Χίο 4, στην Πελοπόννησο 10, και σε άλλους τόπους περίπου 50.Τα Ελληνόπουλα διδάσκονταν από τα εκκλησιαστικά βιβλία, το οκτωήχι, το ψαλτήρι, το ωρολόγιο, τα μηναία.

 Το Κρυφό Σχολειό στην κρύπτη της Ι. Μονής Αγ. Παρασκευής στη Μάνδρα Θέρμου Αιτωλοακαρνανίας ανακαλύφτηκε κατά τη διάρκεια των εργασιών απομάκρυνσης των μπαζών από το εσωτερικό της κρύπτης. Τα ευρεθέντα στοιχεία ήλθαν να επιβεβαιώσουν την τοπική παράδοση ότι στο Μοναστήρι λειτουργούσε “Κρυφό Σχολειό” από το οποίο έμαθε τα πρώτου γράμματα ο Άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός, με δάσκαλο τον Ιερομόναχο Προκόπιο Γιαννέλο.

Ο όρος Κρυφό σχολειό είναι πραγματικός και παραπέμπει στην Μονή Φιλοσόφου, στη Δημητσάνα. Από τον 17^ο αιώνα, η Μονή ονομάζεται Κρυφό Σχολειό, σώζεται και σχετική πινακίδα που το επιβεβαιώνει, παράλληλα με τα σωζόμενα έγγραφα. Μαθητής του υπήρξε, μεταξύ πολλών άλλων σπουδαίων παραγόντων, ο Οικουμενικός πατριάρχης Διονύσιος ο Α΄.

Μυργιώτης Παναγιώτης

Μαθηματικός