Νηστεία - Επιτρέπεται το λάδι και ο οίνος
ΕΛΛΗΝΩΝ ΕΚΚΛΗΣΙΑ. ΤΟ ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ ΤΩΝ ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ ΕΝ ΧΡΙΣΤΩ ΕΛΛΗΝΩΝ ΟΡΘΟΔΟΞΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ -αυστηρώς ακατάλληλο για ελληνόφοβους και αχρίστους. Για του Χριστού την πίστη την Αγία και της Πατρίδος την Ελευθερία. ΠΑΛΙ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΜΕ ΚΑΙΡΟΥΣ ΠΑΛΙ ΔΙΚΑ ΜΑΣ ΘΑΝΑΙ - ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ
Παρασκευή 29 Μαΐου 2026
Ανάμνησης της θλιβεράς αλώσεως της Βασιλίδος των πόλεων
Ανάμνησης της θλιβεράς αλώσεως της Βασιλίδος των πόλεων
| Ημερομηνία Εορτής: | 29/05/2026 |
| Τύπος εορτής: | Σταθερή. Εορτάζει στις 29 Μαΐου εκάστου έτους. |
| Άγιοι που εορτάζουν: | Αναμνησης Της Θλιβερας Αλωσεως Της Βασιλιδος Των Πολεων |
| Περιεχόμενα: | |
  | |
Βιογραφία
Βασιλεύς Βασιλέων Βασιλεύων Βασιλεύσιν
Τρίτη 29 Μαΐου 1453 μ.Χ.
Της Αγια-Σοφιάς
Σημαίνει ο Θεός, σημαίνει η γης, σημαίνουν τα επουράνια,
σημαίνει και η Αγιά Σοφιά, το Μέγα Μοναστήρι
με τετρακόσια σήμαντρα κι εξηνταδυό καμπάνες,
κάθε καμπάνα και παπάς, κάθε παπάς και διάκος.
Ψάλλει ζερβά ο βασιλιάς, δεξιά ο Πατριάρχης
κι απ' την πολλή την ψαλμουδιά, εσειόνταν οι κολώνες.
Να μπούνε στο χερουβικό και να 'βγη ο βασιλέας,
φωνή τους ήρθε εξ' ουρανού κι απ' Αρχαγγέλου στόμα.
Πάψετε το χερουβικό κι ας χαμηλώσουν τ' άγια,
παπάδες πάρτε τα ιερά και 'σεις κεριά σβηστείτε,
γιατί είναι θέλημα Θεού η Πόλη να τουρκέψη.
Μον' στείλτε λόγο στη Φραγκιά, να 'ρθουνε τρία καράβια
το 'να να πάρει το σταυρό και τ' άλλο το βαγγέλιο,
το τρίτο το καλύτερο την ΄Αγια Τράπεζά μας
μη μας την πάρουν τα σκυλιά, μη μας την μαγαρίσουν.
Η Δέσποινα ταράχθηκε κι εδάκρυσαν οι εικόνες
«Σώπασε κυρά Δέσποινα και μη πολυδακρύζεις
πάλι με χρόνους, με καιρούς, πάλι δικά μας θα 'ναι».
(δημοτικό)
Πάρθεν η Ρωμανία
Έναν πουλίν, καλόν πουλίν εβγαίν' από την Πόλην·
ουδέ στ' αμπέλια κόνεψεν ουδέ στα περιβόλια,
επήγεν και-ν εκόνεψεν α σου Ηλί' τον κάστρον.
Εσείξεν τ' έναν το φτερόν σο αίμα βουτεμένον,
εσείξεν τ' άλλο το φτερόν, χαρτίν έχει γραμμένον,
Ατό κανείς κι ανέγνωσεν, ουδ' ο μητροπολίτης·
έναν παιδίν, καλόν παιδίν, έρχεται κι αναγνώθει.
Σίτ' αναγνώθ' σίτε κλαίγει, σίτε κρούει την καρδίαν.
«Αλί εμάς και βάι εμάς, πάρθεν η Ρωμανία!»
Μοιρολογούν τα εκκλησιάς, κλαίγνε τα μοναστήρια
κι ο Γιάννες ο Χρυσόστομον κλαίει, δερνοκοπιέται,
-Μη κλαίς, μη κλαίς Αϊ-Γιάννε μου, και δερνοκοπισκάσαι
-Η Ρωμανία πέρασε, η Ρωμανία 'πάρθεν.
-Η Ρωμανία κι αν πέρασεν, ανθεί και φέρει κι άλλο.
(Δημοτικό τραγούδι του Πόντου)
Το ανακάλημα της Κωνσταντινούπολης
Θρήνος κλαυθμός και οδυρμός και στεναγμός και λύπη,
Θλίψις απαραμύθητος έπεσεν τοις Ρωμαίοις.
Εχάσασιν το σπίτιν τους, την Πόλιν την αγία,
το θάρρος και το καύχημα και την απαντοχήν τους.
Τις το 'πεν; Τις το μήνυσε; Πότε 'λθεν το μαντάτο;
Καράβιν εκατέβαινε στα μέρη της Τενέδου
και κάτεργον το υπάντησε, στέκει και αναρωτά το:
-Καράβιν, πόθεν έρκεσαι και πόθεν κατεβαίνεις;
-Έρκομαι ακ τα' ανάθεμα κι εκ το βαρύν το σκότος,
ακ την αστραποχάλαζην, ακ την ανεμοζάλην·
απέ την Πόλην έρχομαι την αστραποκαμένην.
Εγώ γομάριν Δε βαστώ, αμέ μαντάτα φέρνω
κακά δια τους χριστιανούς, πικρά και δολωμένα.
δημοτικό, απόσπασμα)
Αγιογραφίες / Φωτογραφίες
Θρηνητικό συναξάρι Κωνσταντίνου Παλαιολόγο....
Θρήνος Κωνσταντίνου Παλαιολόγου - Π. Κούβαρη ....
Κωνσταντίνος ΙΑ' Παλαιολόγος
Κωνσταντίνος ΙΑ' Παλαιολόγος
Βασιλεύς Βασιλέων Βασιλεύων Βασιλεύσιν
Άγιος Ιωάννης ο Νάννος από τη Θεσσαλονίκη
Άγιος Ιωάννης ο Νάννος από τη Θεσσαλονίκη
| Ημερομηνία Εορτής: | 29/05/2026 |
| Τύπος εορτής: | Σταθερή. Εορτάζει στις 29 Μαΐου εκάστου έτους. |
| Άγιοι που εορτάζουν: | Αγιος Ιωαννης ο Ναννος Απο Τη Θεσσαλονικη (; - 1802) |
| Περιεχόμενα: | |
| | |
Βιογραφία
Kαι Nάννος ώφθη χαριτώνυμος νέος,
Mάρτυς Kυρίου· ω άκρας ευδοξίας!
Ο Άγιος Νεομάρτυς Ιωάννης ή Νάννος συνεπαρμένος από την μελέτη των Βίων των Αγίων και Μαρτύρων και κυριευμένος από ενθουσιασμό, που ενισχυόταν από το νεαρό της ηλικίας του, θέλησε να εισέλθει και αυτός στο χορό των Μαρτύρων. Ο μόνος τρόπος για την πραγματοποίηση της επιθυμίας του ήταν να αρνηθεί την πίστη του και κατόπιν να αποπλύνει την άρνησή του με τί αίμα του, καθιστώντας με αυτό τον ιδιότυπο τρόπο τον εαυτό του εξ αρνησιχρίστων Νεομάρτυρα.
Ο πατέρας του, που ονομαζόταν και αυτός Ιωάννης, καταγόταν από το Γυναικόκαστρο, χωριό που βρίσκεται στην κοιλάδα του Αξιού, ενώ η μητέρα του Θωμαΐδα από το χωριό Κολόβι, που βρίσκεται κοντά στον Πολύγυρο της Χαλκιδικής. Kαι οι δύο όμως ζούσαν στη Θεσσαλονίκη, όπου νυμφεύθηκαν και έφεραν στον κόσμο τα δυο τους παιδιά, τον Θεόδωρο και τον Ιωάννη, που έλαβε αυτό το όνομα, διότι γεννήθηκε την παραμονή της εορτής του Γενεθλίου του Τιμίου Προδρόμου· για να διακρίνεται όμως από τον πατέρα του, τον φώναζαν Νάννο.
Ο πατέρας του Νάννου λοιπόν ήταν υποδηματοποιός. Προς εξοικονόμηση των αναγκαίων πραγμάτων έφυγε από την Θεσσαλονίκη και εγκαταστάθηκε στη Σμύρνη. Όταν αργότερα οι δύο υιοί του μεγάλωσαν, τους πήρε κοντά του και τους έμαθε την τέχνη του.
Στη Σμύρνη ο νεαρός και ευσεβής Ιωάννης περνούσε τις ημέρες του εργαζόμενος, ενώ τον ελεύθερο χρόνο του τον αφιέρωνε, με την βοήθεια του αδελφού του, γιατί ο ίδιος ήταν αγράμματος, στην μελέτη της αγίας Γραφής και βίων Αγίων και Μαρτύρων, με αποτέλεσμα να ανάψει μέσα στην καρδιά του ο πόθος του μαρτυρίου. Παρακινούμενος από αυτή του την επιθυμία προσποιήθηκε ότι θέλει να προσέλθει στο Μωαμεθανισμό, έχοντας ως απώτερο σκοπό το μαρτύριο. Έτσι, εντελώς ξαφνικά, στις 3 Μαΐου του 1802 μ.Χ., χωρίς να φανερώσει τίποτε σε κανέναν και ενώ είχε σταλεί από τον πατέρα του σε κάποια δουλειά, πήγε και παρουσιάσθηκε ενώπιον των Τούρκων και δήλωσε ότι θέλει να προσχωρήσει στη θρησκεία τους. Ο πατέρας του, ανησυχώντας για την αργοπορία του υιού του και φοβούμενος μήπως του συνέβη κάποιο κακό, άρχισε να τον αναζητά μαζί με μερικούς συγγενείς του, οπότε και πληροφορήθηκαν την εξωμοσία του. Έσπευσαν τότε όλοι μαζί να τον εύρουν, για να πληροφορηθούν τον λόγο που τον οδήγησε σ' αυτήν την πράξη και να προσπαθήσουν να τον μεταπείσουν.
Δυστυχώς όμως μάταια κόπιασαν, διότι ούτε καν μπόρεσαν να τον πλησιάσουν, αφού οι Τούρκοι που τον περιτριγύριζαν, μόλις τους είδαν, τους απομάκρυναν βίαια από κοντά του. Ο Ιωάννης, του οποίου η σκέψη από την αρχή ήταν προσηλωμένη στο μαρτύριο, θεωρώντας την άρνηση ως το μόνο μέσο για την επίτευξη του σκοπού του, προσπάθησε επανειλημμένα να γνωστοποιήσει την πρόθεσή του στους συγγενείς του, χωρίς όμως να το καταφέρει, αφού αυτοί τον απέφευγαν πλέον ως αρνησίθρησκο. Όταν τέλος, μετά από πολλές προσπάθειες, ο πατέρας του πληροφορήθηκε κάποιες δηλώσεις του και κατάλαβε ότι σκόπευε να μαρτυρήσει, του έστειλε μήνυμα πως η δύναμη του Σταυρού αρκεί για να τον ενδυναμώσει στο έργο του.
Ύστερα από αυτό το περιστατικό, στις 25 Μαΐου και ημέρα Κυριακή, ενδύθηκε με χριστιανικά ενδύματα, φόρεσε στο κεφάλι του το τούρκικο κάλυμμα και παρουσιάσθηκε και πάλι στο κριτήριο των Τούρκων, για να ομολογήσει πλέον αυτή τη φορά τη Χριστιανική του ιδιότητα και ότι το όνομά του είναι Ιωάννης και όχι Μεχμέτ. Οι Τούρκοι έμειναν έκπληκτοι από τις δηλώσεις του και προσπάθησαν να τον μεταπείσουν. του παρουσίασαν μάλιστα για να τον δελεάσουν μία πολύτιμη στολή και πολλά χρήματα, που θα γίνονταν δικά του, εάν ομολογούσε τον Μωάμεθ ως Θεό. Έφθασαν δε στο σημείο να του προτείνουν να δηλώσει ενώπιόν τους πως παραμένει Τούρκος και κατόπιν ήταν ελεύθερος να φύγει και να πάει όπου θέλει πιστεύοντας οτιδήποτε ήθελε. Γι' αυτούς αρκούσε μόνο να εξέλθει από το δικαστήριο ως Μεχμέτης και όχι ως Ιωάννης. Παρ' όλες όμως τις ελκυστικές προτάσεις που του έκαναν, δεν κατάφεραν να κλονίσουν το γενναίο του φρόνημα και να τον παρασύρουν στη γνώμη τους.
Κάποιος Τούρκος αγάς, βλέποντας την υπομονή του Ιωάννου, πρότεινε κάποια λύση, σύμφωνα με την οποία ο Ιωάννης θα παρέμενε Τούρκος είτε το ήθελε, είτε όχι· πρότεινε λοιπόν να τον στείλουν στο Αλγέρι μ' ένα πλοίο, το πλήρωμα του οποίου αποτελείτο μόνο από Τούρκους. Ο Ιωάννης, ακούγοντας αυτήν την εκδοχή και φοβούμενος μήπως ματαιωθεί κατ' αυτό τον τρόπο το μαρτύριο που τόσο επιθυμούσε, προφασίσθηκε ότι επιθυμεί να του δοθούν δύο ημέρες διορία, για να σκεφθεί τις προτάσεις τους. Οι Τούρκοι, πιστεύοντας πως τελικά θα υποχωρούσε ο Ιωάννης, του παραχώρησαν την διορία που τους ζήτησε για να αποφασίσει, χωρίς όμως να σκεφθούν ότι έτσι θα έχαναν και την ευκαιρία να τον στείλουν με το πλοίο στο Αλγέρι.
Μετά το τέλος της δεύτερης ημέρας τον κάλεσαν να παρουσιασθεί στη συνέλευσή τους, για να δώσει την τελική απάντηση. Ο Ιωάννης, ο οποίος είχε βεβαιωθεί νωρίτερα για την αναχώρηση του πλοίου, δήλωσε πως όχι μόνο δεν είχε μετανιώσει, αλλά επιθυμούσε τώρα ακόμα περισσότερο το μαρτύριο. μη έχοντας πλέον άλλη εκλογή οι Τούρκοι, αποφάσισαν να τον θανατώσουν. Πριν όμως από αυτό θέλησαν να επιχειρήσουν άλλη μία φορά να τον μεταπείσουν. Γι' αυτό κάλεσαν τον πατέρα του, ο οποίος, επειδή φοβόταν, αρνήθηκε να παρουσιασθεί, λέγοντας πως δεν είχε πλέον καμία σχέση μαζί του.
Έτσι, στις 29 Μαΐου του 1802 μ.Χ. και ημέρα Πέμπτη, ο Ιωάννης οδηγήθηκε στο Σοάν Παζάρι, τόπο των θανατικών εκτελέσεων. Πλήθος λαού είχε συγκεντρωθεί, για να παρακολουθήσει το μαρτύριό του, όχι μόνο Χριστιανοί αλλά και πολλοί Τούρκοι, Φράγκοι και Αρμένιοι, που έμειναν έκπληκτοι από τη γενναιότητα και το θάρρος του Μάρτυρος.
Μετά τον αποκεφαλισμό του πολλοί Χριστιανοί προσπάθησαν να εξαγοράσουν κάτι δικό του, για να το έχουν ως φυλακτό. Κατ' αυτό τον τρόπο οι Τούρκοι συγκέντρωσαν πάνω από 3.000 γρόσια· έφθασαν μάλιστα στο σημείο να θέλουν να ακρωτηριάσουν τον Μάρτυρα, για να κερδίσουν περισσότερα. Τότε κάποιος ευλαβής Χριστιανός από την Μόσχα, ονομαζόμενος Παναγιώτης Παναγιωτόπουλος, για να αποφευχθεί η κατατεμάχιση του τιμίου λειψάνου του Νεομάρτυρος, επιχείρησε να το εξαγοράσει, πράγμα που κατόρθωσε δωροδοκώντας τον κριτή, που ήταν φίλος του, και τον έπαρχο, και έτσι του επέτρεψαν να παραλάβει το ιερό λείψανο και να το ενταφιάσει.
Μαρτύριο του Αγίου αυτού, συνέγραψε ο Ιερομόναχος Νικηφόρος ο Χίος.
Άγιος Ανδρέας ο Αργέντης
Άγιος Ανδρέας ο Αργέντης
| Ημερομηνία Εορτής: | 29/05/2026 |
| Τύπος εορτής: | Σταθερή. Εορτάζει στις 29 Μαΐου εκάστου έτους. |
| Άγιοι που εορτάζουν: | Αγιος Ανδρεας ο Αργεντης (; - 1465) |
| Περιεχόμενα: | |
| | |
Βιογραφία
Ο Άγιος Νεομάρτυς Ανδρέας ο Αργέντης καταγόταν από την Χίο και υπέστη μαρτυρικό θάνατο στην Κωνσταντινούπολη το 1465 μ.Χ., συγκαταλεγόμενος έτσι μεταξύ των πρώτων Νεομαρτύρων, οι οποίοι θανατώθηκαν από τους Τούρκους μετά την άλωση της Πόλεως. Μαρτύριο του Αγίου συνέγραψε ο Γεωργός Τραπεζούντιος.
Άγιος Ευθύμιος ο Ιερομάρτυρας Επίσκοπος Ζήλων
Άγιος Ευθύμιος ο Ιερομάρτυρας Επίσκοπος Ζήλων
| Ημερομηνία Εορτής: | 29/05/2026 |
| Τύπος εορτής: | Σταθερή. Εορτάζει στις 29 Μαΐου εκάστου έτους. |
| Άγιοι που εορτάζουν: | Αγιος Ευθυμιος ο Ιερομαρτυρας Επισκοπος Ζηλων (1876 - 1921) |
| Περιεχόμενα: | |
| | |
Βιογραφία
Ο Άγιος Ιερομάρτυς Ευθύμιος, κατά κόσμον Ευστράτιος Αγρίτης ή Αγριτέλλης, γεννήθηκε στις 6 Ιουλίου 1876 μ.Χ. στα Παράκουλα της Λέσβου. Σε ηλικία μόλις εννέα ετών, ο Ευστράτιος εισέρχεται στην ιερά μονή Λειμώνος, όπου ο ηγούμενος, αρχιμανδρίτης Άνθιμος Γεωργιέλλης, του έδωσε το όνομα Ευθύμιος.
Το 1889 μ.Χ. γράφεται στη Λειμωνιάδα Σχολή και για ένδεκα χρόνια παρακολουθεί τα μαθήματα και τη χριστομάθεια του υποδειγματικού αυτού αρρεναγωγείου. Το 1892 μ.Χ. αποφοιτά από τη Σχολή παίρνοντας το απολυτήριο με άριστα, πράγμα που του έδωσε την ευκαιρία να εγγραφεί το 1900 μ.Χ. στη Θεολογική Σχολή της Χάλκης ως υπότροφος της μονής Λειμώνος. Το 1906 μ.Χ. χειροτονείται διάκονος στη μονή Χάλκου από τον Μητροπολίτη Γρεβενών Αγαθάγγελο και την επόμενη χρονιά υποβάλλει στη Σχολή για την απόκτηση του πτυχίου του διδακτορική διατριβή με θέμα: «Σκοπός του Μοναχικού βίου στην Ανατολή μέχρι τον 9ο αιώνα μ.Χ.».
Αφού παίρνει το πτυχίο του με άριστα, επιστρέφει στη μονή Λειμώνος στη Λέσβο και διορίζεται ιεροκήρυκας από τον Μητροπολίτη Μηθύμνης Στέφανο (Σουλίδη). Από την θέση αυτή διακρίνεται για τη ρητορική του δεινότητα, το πλούσιο περιεχόμενο του λόγου του και επισκέπτεται τα χωριά και τις κωμοπόλεις της επαρχίας, ευαγγελίζοντας τον Χριστό και κηρύττοντας την αγάπη για την Πατρίδα. τον ίδιο χρόνο διορίζεται Σχολάρχης στη Σκόπελο, όπου και παραμένει ένα έτος.
Το 1910 μ.Χ. χειροτονείται πρεσβύτερος και αργότερα αναλαμβάνει πρωτοσύγκελλος της Ιεράς Μητροπόλεως Μηθύμνης. Το 1911 μ.Χ. χειροτονείται στην Κωνσταντινούπολη Επίσκοπος και αναλαμβάνει να διαποιμάνει τη Επισκοπή Ζήλων. Από την Αμισό (Σαμψούντα), όπου εγκαθίσταται, επιδίδεται σε έναν ευγενή και σπάνιο αγώνα για την μόρφωση των Ελλήνων της περιοχής, έχοντας στην ευθύνη του 340 περίπου ενορίες και 150.000 Έλληνες. Το 1913 μ.Χ. ο Επίσκοπος Ευθύμιος τοποθετείται στην επαρχία Πάφρας. σε διάρκεια δέκα ετών, σημειώνει λαμπρή πνευματική τροχιά και ηγετική πορεία, κτίζοντας στην Πάφρα και σε πολλά χωριά, σχολεία, αρρεναγωγεία και παρθεναγωγεία και εκκλησίες, φροντίζοντας για την τοποθέτηση δασκάλων και ιερέων, απαραίτητων για την εθνική και πνευματική ανάπτυξη της περιοχής.
Το 1914 μ.Χ. πολλοί Παφρηνοί, με την προτροπή του Ευθυμίου, αρνήθηκαν να καταταγούν στον Τουρκικό στρατό και βγήκαν στα βουνά ως φυγόστρατοι, όπου αρχίζουν να δημιουργούνται τα πρώτα αντάρτικα τμήματα. Φοβερή γενοκτονία ξεσπά, ιδιαίτερα στην περιοχή της Πάφρας και Σαμψούντας, μεταβάλλοντας την δράση του Επισκόπου Ευθυμίου από προσπάθεια αναπτύξεως σε προσπάθεια περισσυλογής. Το 1917 μ.Χ. αναλαμβάνει ηγετικό ρόλο σε ένοπλες ομάδες ανταρτών κατευθύνοντάς τις κατά του Τουρκικού στρατού και των άλλων ενόπλων, που δρούσαν ως έμμισθοι των Τούρκων κατά των Ελλήνων.
Την περίοδο 1914 - 1916 μ.Χ. και 1918 - 1919 μ.Χ., με την υπογραφή της ανακωχής, παρότρυνε όλα τα σχολεία και τον λαό του Πόντου να παραστούν σύσσωμοι στην ετήσια τελετή της αναπαραστάσεως της αυτοκτονίας των τριάντα και πλέον νεαρών κοριτσιών του Ασάρ της Πάφρας. Η τελετή αυτή πραγματοποιείτο κατά την επέτειο της 25ης Μαρτίου, ως ανάμνηση της αυτοθυσίας των νεαρών κοριτσιών, που έπεσαν το 1860 μ.Χ. από το κάστρο του Άλυ και αυτοκτόνησαν, για να μην πέσουν στα χέρια των Τούρκων.
Τον Απρίλιο του 1917 μ.Χ., μεγάλη δύναμη του Τουρκικού στρατού περικυκλώνει στο βουνό Νελτές τη μονή της Παναγίας, της Μάαρα, κλείνοντας 650 γυναικόπαιδα και 60 ένοπλους αντάρτες. Μετά από εξαήμερη αντίσταση, οι περισσότεροι έγκλειστοι σκοτώνονται ή αυτοκτονούν. Το 1919 μ.Χ., σε ανταπόδοση των προηγουμένων, ανήμερα της Παναγίας, ο Ευθύμιος συγκεντρώνει 12.000 αντάρτες έξω από την κωμόπολη Τσασούρ με γενικό αρχηγό τον Κυριάκο Παπαδόπουλο με αποτέλεσμα την ολοσχερή καταστροφή της πόλεως και τον αφανισμό των Τούρκων ενόπλων. Από εκείνη την ημέρα οι Τούρκοι καταζητούν τον Ευθύμιο, θεωρώντας τον επίσημο αρχηγό των ανταρτών του Δυτικού Πόντου.
Το 1921 μ.Χ., με απόφαση της Κεμαλικής κυβερνήσεως, όλοι οι Μητροπολίτες, οι Επίσκοποι και οι αρχιμανδρίτες του Πόντου όφειλαν να εγκαταλείψουν τον Πόντο και να φύγουν από τις έδρες τους. Οι μόνοι που δεν υπάκουσαν στην εντολή αυτή ήσαν ο Μητροπολίτης Τραπεζούντος Χρύσανθος, ο Επίσκοπος Ευθύμιος και ο Αρχιμανδρίτης Αμασείας πρωτοσύγκελλος Πλάτων Αϊβαζίδης. Στις 21 Ιανουαρίου του ίδιου έτους, οι Κεμαλικοί συλλαμβάνουν τον Ευθύμιο, τον Αρχιμανδρίτη Αϊβαζίδη μαζί με προύχοντες της πόλης. Ο Άγιος Ευθύμιος οδηγείται στην Αμάσεια, όπου καταδικάζεται σε θάνατο και κλείνει στις φυλακές Σούγια της Αμασείας, που έχουν μετατραπεί σε τόπο κολάσεως από τις οδύνες και τον πόνο των βασανιστηρίων, ο Άγιος Ιερομάρτυς Ευθύμιος υποκύπτει από το βάρος των πληγών του το 1921 μ.Χ. και λαμβάνει τον αμαράντινο στέφανο του μαρτυρίου.
Το 1992 μ.Χ. ο Ευθύμιος κατατάσσεται στη χορεία των Αγίων από την Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος. Το 1998 μ.Χ. ανοικοδομείται παρεκκλήσιο προς τιμήν του Αγίου στη μονή Λειμώνος, στην Ιερά Μητρόπολη Μηθύμνης.
Η μνήμη του εορτάζεται, επίσης, την Κυριακή προ της Υψώσεως του Τιμίου Σταυρού.
Αγιογραφίες / Φωτογραφίες
Άγιος Ευθύμιος ο Ιερομάρτυρας ....
Άγιος Ευθύμιος ο Ιερομάρτυρας ....
Ρυθμίσεις για την επισκεψιμότητα και την προστασία του οικοσυστήματος στη νήσο Χρυσή
on 28/05/2026
Στη δημοσίευση υπουργικής απόφασης για τη ρύθμιση της επισκεψιμότητας στη νήσο Χρυσή προχώρησε το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με το ΦΕΚ Β’ 2859.
Η απόφαση αφορά τη θέσπιση όρων και περιορισμών με στόχο την προστασία των χερσαίων και θαλάσσιων οικοσυστημάτων της περιοχής, η οποία εντάσσεται στο δίκτυο Natura 2000 και προστατεύεται ως Καταφύγιο Άγριας Ζωής.
Σύμφωνα με το κείμενο της απόφασης, η αποβίβαση επισκεπτών από κάθε είδους πλοία και σκάφη, καθώς και η προσέγγιση και παραμονή πλωτών μέσων στον θαλάσσιο χώρο κοντά στις παραλίες για θαλάσσιο λουτρό, θα πραγματοποιείται αποκλειστικά στις προβλεπόμενες προβλήτες που θα κατασκευαστούν βάσει του Σχεδίου Διαχείρισης της εγκεκριμένης Ειδικής Περιβαλλοντικής Μελέτης.
Παράλληλα, προβλέπεται ότι οι επισκέπτες θα μπορούν να χρησιμοποιούν μόνο τις οριοθετημένες παραλίες για θαλάσσιο λουτρό, χωρίς να επιτρέπεται η πρόσβαση στην ενδοχώρα της νήσου. Επίσης, απαγορεύεται η χρήση της σκιάς των θαλασσόκεδρων εντός του προστατευόμενου οικοτόπου, ενώ παραμένουν σε ισχύ οι όροι και οι περιορισμοί που προβλέπονται από την απόφαση του 2016 για τη Χρυσή ως Καταφύγιο Άγριας Ζωής.
Από τις απαγορεύσεις εξαιρούνται το προσωπικό φύλαξης και εποπτείας, άτομα ή ομάδες που πραγματοποιούν επιστημονική έρευνα κατόπιν αδειοδότησης, καθώς και φυσικά πρόσωπα που διαθέτουν νόμιμα εμπράγματα δικαιώματα επί της νήσου.
Για τον έλεγχο εφαρμογής των μέτρων αρμόδιες είναι οι υπηρεσίες που προβλέπονται από την περιβαλλοντική νομοθεσία, ενώ το Λιμενικό Σώμα αναλαμβάνει την τήρηση των όρων και περιορισμών της απόφασης στον θαλάσσιο χώρο.
Η διάρκεια ισχύος της απόφασης ορίζεται σε δύο έτη, με δυνατότητα παράτασης για ακόμη ένα έτος με νέα υπουργική απόφαση, εφόσον συντρέξουν εξαιρετικοί λόγοι.
Η απόφαση υπογράφεται από τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρο Παπασταύρου και τίθεται σε ισχύ από τη δημοσίευσή της στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
To άρθρο 24 Σ δεν πρέπει να αναθεωρηθεί
on 28/05/2026
Το άρθρο δημοσιεύτηκε στον διαδικτυακό τόπο «Νόμος + Φύση»
ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΕΛΙΣΣΑΣ,
Καθηγητής – Δικηγόρος
1. Είναι γεγονός αναμφισβήτητο ότι βιώνουμε μια εποχή ταχύτατων αλλαγών στο περιβάλλον, κλιματική κρίση, κλιματική αλλαγή[1], υπερθέρμανση του πλανήτη, φυσικές καταστροφές[2], ενεργειακά ζητήματα εξαιτίας και του πολέμου στην Ουκρανία και στη Μέση Ανατολή, ένταση στη βιοποικιλότητα[3] και στον παράκτιο και νησιωτικό χώρο. Συνάμα, 300 Τοπικά Πολεοδομικά Σχέδια εκπονούνται και αποτελούν σύμφωνα με τον Πρόεδρο του ΤΕΕ ένα «ολοκληρωμένο Πολεοδομικό Σχεδιασμό σε ολόκληρη τη χώρα που αποτελεί τη μόνη λύση για τη βιώσιμη ανάπτυξη»[4].
2. Το ερώτημα που γεννιέται είναι εάν τυχόν το άρθρο 24 του Συντάγματος θα πρέπει να συμπληρωθεί με μια φράση για την επιτάχυνση των επενδύσεων ή με μία αναφορά στη κλιματική κρίση. Θα πρέπει να τονιστεί ειδικότερα ότι το καταρχήν ερώτημα που γεννιέται είναι εάν μια οποιαδήποτε προσθήκη ή συμπλήρωση στο άρθρο 24 του Συντάγματος για την ασφαλέστερη και ταχύτερη ανάπτυξη και επιτάχυνση των επενδύσεων, στην πραγματικότητα θα υποτιμούσε όλα τα νομοθετήματα που θεσπίστηκαν από το 2011 έως 2020, όπως, για παράδειγμα, τα Ειδικά Σχέδια Χωρικής Ανάπτυξης Δημοσίων Ακινήτων, τα Ειδικά Σχέδια Χωρικής Ανάπτυξης Στρατηγικών Επενδύσεων, οι Περιοχές Οργανωμένης Ανάπτυξης Τουρισμού[5], το Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο[6] κ.λ.π. Τα παραπάνω νομοθετήματα και ειδικοί σχεδιασμοί θεσπίστηκαν αποκλειστικά και μόνο για να ανανοηματοδοτήσουν την ελληνική οικονομία και να υπερβούν την αδυναμία των βασικών μέχρι τότε νομοθετημάτων για το σχεδιασμό του αστικού και εξωαστικού χώρου, όπως οι νόμοι 1337/1983 και 2508/1997 που στόχο είχαν την προσέλκυση των μεγάλων επενδύσεων, την προώθηση της επιχειρηματικότητας και τη βελτίωση των υποδομών δικτύων και υπηρεσιών στους πολίτες.
Πάντως, ο πολεοδομικός σχεδιασμός, ως είδος σχεδιασμού, σύμφωνα με τις επιταγές του άρθρου 24 παρ. 2 του Συντάγματος, δεν μπορεί να είναι μια ιδιωτική υπόθεση αλλά οφείλει να είναι κρατικός, με στόχο την εξυπηρέτηση του δημόσιου συμφέροντος, ώστε η επιλογή των ορθολογικών κριτηρίων, στη ρύθμιση του χώρου, να οδηγεί πάντα στην εξυπηρέτηση της λειτουργικότητας των οικισμών και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των κατοίκων[7]. Για αυτό το λόγο, πρέπει να υφίσταται το στοιχείο της κανονιστικότητας των όρων και περιορισμών δόμησης, υπό την έννοια ότι δεν νοείται οι όροι και περιορισμοί δόμησης να προβλέπονται σε άλλο νομοθέτημα πλην του πολεοδομικού σχεδιασμού που ελέγχεται από όργανα της Πολιτείας[8]. Οι όροι και περιορισμοί δόμησης, άλλωστε, που, όπως προβλέπεται και στην εννοιολογική αποσαφήνιση, με τον ν. 4759/2020, του πολεοδομικού σχεδιασμού, αποτελούν αντικείμενο αποκλειστικά και μόνο του κρατικού πολεοδομικού σχεδιασμού, που μπορούν να τροποποιούνται μόνο με τα εργαλεία της Πολιτείας[9].
Εξάλλου, μόνο μια προσθήκη στο άρθρο 24 του Συντάγματος για την επιτάχυνση των επενδύσεων δεν μπορεί να κινητοποιήσει τις ανομολόγητες γραφειοκρατικές αγκυλώσεις που αποτελούν την κύρια αιτία καθυστέρησης κάθε επιχειρηματικής πρωτοβουλίας και δραστηριότητας. Μήπως όμως η προστασία του περιβάλλοντος και η επιτάχυνση των επενδύσεων συναρτάται άμεσα και από την ποιότητα των Τοπικών Πολεοδομικών Σχεδίων ή των Ειδικών Πολεοδομικών Σχεδίων για τις NATURA που εκπονούνται σε όλη τη χώρα και κυρίως από την πληρότητα της υλοποίησης του ουσιαστικού και ρυθμιστικού περιεχομένου τους; Μήπως δηλαδή η προστασία του περιβάλλοντος επιτυγχάνεται με την αρτιότερη και κυρίως ταχύτερη θέσπιση των Ειδικών Περιβαλλοντικών Μελετών για τις δεκατρείς περιοχές ΝΑTURA 2000 που καλύπτουν όλη τη χώρα αλλά, αν και η εκπόνησή τους έχει ξεκινήσει εδώ και πέντε χρόνια, δεν έχει ακόμα υποβληθεί το σχετικό π.δ. προς επεξεργασία στο ΣτΕ; Συνάμα, ερωτήματα επίσης γεννιούνται ως προς τα ζητήματα του αντιπλημμυρικού σχεδιασμού, της διαχείρισης των υδάτινων πόρων της λειψυδρίας, που ακόμα δεν έχουν υλοποιηθεί με τεράστιες επιπτώσεις σε κάθε βροχόπτωση στην Αττική ή στο Θεσσαλικό κάμπο.
3. Προτείνεται στη θεωρία από ιδιαίτερα αξιόλογους συναδέλφους η προσθήκη στο Σύνταγμα σχετικής παραγράφου για την διαχείριση της κρίσης του κλίματος για την ανάδειξη της κατ’ εξοχήν διαγενεακής διάστασής του, έτσι ώστε να αποτραπούν ανεπανόρθωτες βλάβες[10] ή η σύσταση ανεξάρτητων αρχών και υποστηρίζεται η αναγκαιότητα για διαμόρφωση ενός κατάλληλου συνταγματικού πλαισίου για την προστασία του κλίματος[11], διότι εν τέλει η κλιματική κρίση έχει ιδιαιτερότητες που υπερβαίνουν τις προβλέψεις του συντακτικού νομοθέτη του 1975 και του αναθεωρητικού[12] του 2001 ή τέλος η ένταξη της αρχής της βιωσιμότητας σε μια νέα παράγραφο[13] στο άρθρο 25.
Μόνο που για την προστασία του κλίματος και των προκλήσεων και συνεπειών από φυσικές καταστροφές, όπως οι καταστροφές στη Μάνδρα, στο Μάτι, η υπερχείλιση του Έβρου πριν δύο μήνες, το φαινόμενο Ντάνιελ πριν τρία χρόνια στο Βόλο και στη Θεσσαλία, το μεγάλο ζήτημα που αναδείχθηκε ήταν ότι δεν υλοποιήθηκαν και δεν εφαρμόστηκαν οι νόμοι που είχαν θεσπιστεί για το χωροταξικό – πολεοδομικό σχεδιασμό και για την προστασία του περιβάλλοντος.
4. Μήπως η κλιματική κρίση μπορεί να μετριαστεί και με την ολοκλήρωση των ειδικών χωροταξικών πλαισίων για τις ΑΠΕ και τον τουρισμό που εκπονούνται τα τελευταία 6 και 10 χρόνια αντίστοιχα, τα θαλάσσια χωροταξικά σχέδια για το Βόρειο και Νότιο Αιγαίο, την ολοκλήρωση του εθνικού προγράμματος για τα υπεράκτια αιολικά πάρκα σύμφωνα με τις επιταγές του ν. 4964/2022, δεδομένου ότι ο χερσαίος χώρος για τις ΑΠΕ έχει πλέον εξαντληθεί η φέρουσα ικανότητά του; Οι καθυστερήσεις στην υλοποίηση βασικών συνταγματικών επιταγών, όπως η θέσπιση χωροταξικών πλαισίων, η κατάρτιση δασικών χαρτών και η κτηματογράφηση, δημιουργούν προβλήματα αξεπέραστα για την προοπτική ανάπτυξης της χώρας[14].
5. Συνάμα θα πρέπει να επισημανθεί ότι το φαινόμενο του θερμοκηπίου, η κλιματική κρίση, η αλλαγή, αν και αποτελούν ιδιαίτερες προκλήσεις για το περιβάλλον, λειτουργούν «ανεξάρτητα» από τυχόν ειδική ρητή πρόβλεψη[15] τόσο του άρθρου 24 Σ. όσο και του βασικού εκτελεστικού του νόμου 1650/1986, που αποσαφηνίζει την έννοια του περιβάλλοντος στο άρθρο 2 παρ. 1.
6. Επίσης, δεδομένου του καθολικού χαρακτήρα των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής ή κρίσης, του διασυνοριακού χαρακτήρα τους και του αόριστου αριθμού των θιγομένων προσώπων[16], η νομολογία πολλών Δικαστηρίων, εκτός της Ελλάδας, όπως χαρακτηριστικά η νομολογία του ΕΔΔΑ (υπόθεση 53600/2020 Verein Klimaseniorinen) και του BVerFGE 2656/2018 για τον έλεγχο συνταγματικότητας του κλιματικού νόμου στην Ο.Δ. Γερμανίας[17], ο οποίος κατά την απόφαση του Ομοσπονδιακού Συνταγματικού Δικαστηρίου της Ο.Δ. Γερμανίας δεν προστατεύει με επάρκεια τα περιβαλλοντικά δικαιώματα των επόμενων γενεών[18], η απόφαση Urgenda Foundation κατά Ολλανδίας, με την οποία καθορίστηκε ποσοστό υποχρέωσης μείωσης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου[19], διαμορφώνουν ένα καθοριστικό προδρομικό χαρακτήρα και για τις εκκρεμείς κλιματικές δίκες και στην Ελλάδα με χαρακτηριστικό παράδειγμα την κλιματική δίκη, που εκκρεμεί στο ΣτΕ και αφορά σχέδιο ανάπτυξης ενεργειακής γης από υδρογονάνθρακες που ευθύνονται κατά τους αιτούντες για την κλιματική αλλαγή[20].
Πάντως, σε αυτό το σημείο, θα πρέπει να τονιστεί ιδιαίτερα, ότι η πενηντάχρονη υλοποίηση του ρυθμιστικού περιεχομένου του άρθρου 24 του Συντάγματος συνέδραμε καθοριστικά όχι μόνο στην απρόσκοπτη αλλά και στην ιδιαίτερα ομαλή ενσωμάτωση τόσο των διεθνών συμβάσεων όσο και των ευρωπαϊκών οδηγιών στην ελληνική έννομη τάξη[21].
Η παραπάνω σκέψη ενισχύεται και από το γεγονός ότι τόσο το ΣτΕ όσο και τα Διοικητικά Εφετεία ερμηνεύουν την προθεσμία και το έννομο συμφέρον ευρύτατα σε όλες τις περιβαλλοντολογικές και σε αρκετές πολεοδομικές ένδικες διαφορές, όπως ενδεικτικά η πεζοδρόμηση της Πανεπιστημίου[22] που επιχειρήθηκε να λάβει χώρα το 2015, η μεγάλη ανάπλαση του πρώην αεροδρομίου του Ελληνικού, έτσι ώστε να μην συνιστούν εμπόδιο στην περαιτέρω εξέταση της ουσίας μιας υπόθεσης[23].
7. Σήμερα δεν χρειαζόμαστε καμία προσθήκη στο άρθρο 24 ούτε για την κλιματική κρίση ούτε για την επιτάχυνση των επενδύσεων. Για να συνεχιστεί ένας δημιουργικός διάλογος της νομολογίας με έρεισμα το άρθρο 24 του Συντάγματος, όπως επισημαίνει ο Αντιπρόεδρος του 5ου Τμήματος του ΣτΕ Χρ. Ντουχάνης[24], βασική προϋπόθεση είναι ότι η Πολιτεία δεν θα μείνει άπρακτη για τα ζητήματα αιχμής τόσο του περιβάλλοντος, όπως και της κλιματικής αλλαγής, της υπέρβασης της φέρουσας ικανότητας και για τις επιπτώσεις του υπερτουρισμού και της βραχυχρόνιας μίσθωσης ως μίας αυτοτελούς τουριστικής χρήσης που διαλύει τον κοινωνικό ιστό.
Είναι επομένως καλοδεχούμενη κάθε θεωρητική πρόταση από επίσης αξιόλογους θεωρητικούς, για την ανάγκη τροποποίησης του νομοθετικού πλαισίου του Ν. 4414/2016, όπως εκάστοτε ισχύει, έτσι ώστε να καταρτίζονται σχέδια προσαρμογής κλιματικής αλλαγής για κάθε ζώνη αντί για την περιφέρεια[25], καθώς επίσης στην ενίσχυση των πολιτικών επιλογών μετριασμού της κλιματικής αλλαγής με τον σχεδιασμό[26].
8. Συνάμα και η Πολιτεία δεν μπορεί να διαμορφώνει με τα νομοθετήματα της ένα μοναδικό εργαλείο παγκοσμίως, όπως είναι ο ΝΟΚ, που να θεσπίζει όρους και περιορισμούς δόμησης, όπως είναι ο όγκος και το ύψος χωρίς να λαμβάνει υπόψη τη γεωφυσικότητα του εδάφους και το σχεδιασμό μιας περιοχής[27]. Διότι όταν κατά το σχεδιασμό μιας πόλης (ΓΠΣ, ΤΠΣ) επιτρέπεται η ανέγερση 5 ορόφων και με τα κίνητρα για τα βιοκλιματικά κτίρια του ΝΟΚ, όπως η μη προσμέτρηση στο συντελεστή τετραγωνικών μέτρων, κάποιος οικοδομεί 8 ορόφους, τότε δεν καταστρατηγείται μόνο το άρθρο 24, αλλά και το άρθρο 17 του Συντάγματος, διότι απομειώνεται η ιδιοκτησία των υπολοίπων κατοίκων που συνορεύουν με την 8οροφη οικοδομή στο βαθμό που αυτοί στερούνται τον φωτισμό, τον ήλιο, τον αερισμό, από την ανοικοδόμησή της καταστρατηγείται η δίκαιη ισορροπία[28] του άρθρου 17 και 24 του Συντάγματος.
Εξάλλου, το δικαίωμα στο χώρο απορρέει μεν από το άρθρο 17 αλλά αποκτά διαδικαστική και δικονομική αυτοτέλεια μόνο υπό το πρίσμα του άρθρου 24 στο βαθμό που μπορεί να λειτουργήσει ως θεσμικό εργαλείο συμπληρωματικό του δικαιώματος στο περιβάλλον. Διότι η αρμονική συμβίωση των άρθρων 24 και 17 «ενισχύει τη συμμετοχική διαδικασία στο σχεδιασμό, αμφισβητεί δικαστικά πράξεις ή παραλείψεις της διοίκησης, διευρύνει τα μέσα προστασίας της ιδιοκτησίας και κυρίως προκαλεί την επαγρύπνηση των ιδιοκτητών και των υποψηφίων ιδιοκτητών, σχετικά με τις ενέργειες που υποβαθμίζουν συνολικά τον χώρο για τον οποίο αυτοί ενδιαφέρονται» [29].
9. Διερωτώμαι, εάν είχε τεθεί οποιαδήποτε προσθήκη φράσης στο Σύνταγμα κατά την εκτεταμένη αναθεώρηση του 2001 για την απαγόρευση αυθαιρέτων, τότε δεν θα κτίζονταν αυθαίρετα; Πάντως η Πολιτεία ομολογεί ότι δεν ασκήθηκαν έλεγχοι στον αστικό και εξωαστικό χώρο και ως εκ τούτου ανοικοδομήθηκαν αυθαίρετα τα οποία στην συνέχεια τακτοποιήθηκαν ή νομιμοποιήθηκαν, όπως προκύπτει και από τις περίπου 1.200.000 δηλώσεις, από το 2011 έως τις 28.3.2022, οι οποίες αντιστοιχούν σε περισσότερες από 4.100.000 επιμέρους πολεοδομικές παραβάσεις[30].
10. Ωστόσο, μήπως η μη εφαρμογή του νόμου είναι μορφή κρίσης της πολιτικής, στο βαθμό που από το 1855 ξεκίνησαν οι πρώτες τακτοποιήσεις των αυθαίρετων οικοδομών στο κέντρο των Αθηνών ακολούθησαν τα 133 νομοθετήματα από το 1923-1985, με τα οποία τακτοποιούνταν οι παρανομίες που έχουν διαπράξει οι πρόσφυγες της μικρασιατικής καταστροφής αντί να χωροθετηθούν νόμιμες κατοικίες με βάση το ν.δ του 1923 ενώ συνεχίζονται ακόμη και σήμερα με τον νόμο του 4495/2017, όπως εκάστοτε ισχύει, οι τακτοποιήσεις που έχουν λάβει χώρα πριν το 2011[31];
11. Μήπως τελικά αντί για προσθήκες στο άρθρο 24 το μόνο που χρειάζεται είναι η εφαρμογή της πολεοδομικής – χωροταξικής και περιβαλλοντικής νομοθεσίας, όπως την ερμηνεύει το ΔΕΕ και το ΣτΕ, και των αντίστοιχων σχεδιασμών έτσι, ώστε να προστατευθεί όλη η χώρα από τις συνέπειες της κλιματικής αλλαγής, τις φυσικές καταστροφές και να επιταχυνθούν οι επενδύσεις; Διότι μόνο η τήρηση του πολεοδομικού- χωροταξικού σχεδιασμού και της προστασίας του περιβάλλοντος εγγυάται την ασφάλεια του δικαίου και των επενδύσεων.
12. Το Σύνταγμα δεν είναι ούτε Νέος Οικοδομικός Κανονισμός, πού έχει τροποποιηθεί 108 φορές από τη θέσπισή του[32] ν. 4067/2012, ούτε ο Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας που θεσπίστηκε με το ν. 5209/2025 (ΦΕΚ A’ 100/13.06.2025) που θα εξειδικεύει τα πάντα αλλά ένα ευρύτατο πλαίσιο συναίνεσης όλων τον οικονομικών, κοινωνικών και αναπτυξιακών δυνάμεων.
13. Οι διατάξεις του άρθρου 24 του Συντάγματος, όπως ισχύουν σήμερα, δεν εμποδίζουν την οικονομική ανάπτυξη. Πάγια το ΣτΕ δέχεται ότι το άρθρο 24 εφαρμόζεται σε συνδυασμό με το άρθρο 106 που αναφέρεται στην οικονομική ανάπτυξη. Η δυνατότητα αυτή αναγνωρίζεται καταρχήν από τη νομολογία σε περιπτώσεις, όπως η δημιουργία αιολικών πάρκων ή η άσκηση λατομικής ή μεταλλευτικής δραστηριότητας[33].
Ο διάλογος για την αναθεώρηση του άρθρου 24 Σ. αξίζει να εκκινήσει[34] εφόσον επιλυθούν τα διαρκή ζητήματα που απασχολούν τη χώρα μας, όπως ενδεικτικά η μη εφαρμογή του νόμου, ασαφείς και συχνές τροποποιήσεις του, ελλείψεις σχεδιασμών και υπέρμετρες καθυστερήσεις, η εφαρμογή αποσπασματικών νομοθετημάτων και διοικητικών αποφάσεων καθώς και η επιμονή σε ρυθμίσεις που αποδοκιμάζονται από τη νομολογία, που συνιστούν χρόνιες παθογένειες της Ελληνικής πολιτείας[35]. Μάλιστα ο Πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ξενοδόχων επισημαίνει ότι η ασφάλεια δικαίου αποτελεί το θεμέλιο του επενδυτικού περιβάλλοντος και τελικά «η αβεβαιότητα αναδεικνύεται σε δομικό χαρακτηριστικό, αυξάνει το κόστος του χρήματος και δημιουργείται ένα περιβάλλον αβεβαιότητας στο οποίο αμφισβητούνται δικαιώματα, παγώνουν διαδικασίες και τη λύση καλύτερα να δώσουν τα Δικαστήρια»[36].
14. Τέλος, και ο Σύνδεσμος Ελλήνων Βιομηχάνων αδιάκοπα επαναλαμβάνει, ότι ο σχεδιασμός είναι ένα κεντρικός πυλώνας του επιχειρείν και συνδέεται άρρηκτα με όρους ασφάλειας δικαίου και των παραγωγικών επενδύσεων[37].
* Το άρθρο αποτελεί Εισήγηση στο 10ο Συνέδριο της Ένωσης Ασκούμενων και Νέων Δικηγόρων στο Ξενοδοχείο Ζαφόλια (5.3.2026), με θέμα: «Σύνταγμα και Δικαιοσύνη σε μετάβαση».
[1] Ε. Δούση, Κλιματική αλλαγή, σ. 23 επομ.
[2] Χρ. Ζερεφός, Ι. Καψωμενάκης, Θ. Αντωνακάκη σε: Κ. Σερράος , Δ. Μέλισσας (Επιμ.), Φυσικές καταστροφές και χωρικές πολιτικές, σ. 1-18 (2 επομ.).
[3] K. Böning-Gaese, J. Kersten, H. Trischler, Rettet die Vielfalt, Manifest für eine Biodiverse Gesellschaft, σ. 161 επομ.
[4] https://web.tee.gr/eidisis/olokliromenos-poleodomikos-schediasmos-se-olokliri-ti-chora-i/
[5] Δ. Μέλισσας, Το Τοπικό Χωρικό Σχέδιο και Ειδικό Χωρικό Σχέδιο, σ. 309 επομ.
[6] Δ. Μέλισσας, Το Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο στην πράξη, σ. 4 επομ.
[7] Ν. Κομνηνός – Χλέπας, Η κατανομή πολεοδομικών αρμοδιοτήτων κατά το Σύνταγμα σε: Ινστιτούτο Τοπικής Αυτοδιοίκησης, Πολεοδομικές Αρμοδιότητες και Σύνταγμα, σ. 57.
[8] ΣτΕ 3992/2023, 1071-4/1994, 3236/1995, 6070/1996 Ολ.
[9] ΣτΕ 3661/2005 Ολ., 4946/1995.
[10] Κ. Γώγος, Σκέψεις για την αναθεώρησης του άρθρου 24 του Συντάγματος Syntagma Watch, 29.4.2025.
[11] Κ. Ηλιάδου, Η ανάγκη συνταγματική προστασίας του κλίματος, Εφημ.Δ.Δ. 2024, σ. 544-549 (549).
[12] Κ. Καρτάλης, Είναι αναγκαία η ενσωμάτωση της κλιματικής κρίσης σε μία αναθεώρηση του Συντάγματος;, Προτάσεις για την Συνταγματική αναθεώρηση, 58 Εισηγήσεις για ένα σύγχρονο Σύνταγμα σ. 461-464 (461 επομ.).
[13] Μ. Παπαγεωργίου, Το τρισυπόστατο της βιώσιμης ανάπτυξης, ως οριζόντια Συνταγματική ρήτρα βιωσιμότητας, σε: Προτάσεις για την Συνταγματική Αναθεώρηση, 58 Εισηγήσεις για ένα σύγχρονο Σύνταγμα, σ. 455-460 (460).
[14] Κ. Σακελλαροπούλου, Νόμος και Φύση, Περιβαλλοντικό Σύνταγμα και ΣτΕ στα χρόνια της κρίσης 2018, σ. 12.
[15] Κ. Σακελλαροπούλου, Σύνταγμα και Περιβάλλον. Το επαρκές οπλοστάσιο, Εφημ. Το Βήμα, 11.1.2026, σ. 19.
[16] Κλ. Πουϊκλή, Ι. Χατζηγιάννη, Δίκαιο Περιβάλλοντος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σ. 342.
[17] Μ. Χατζηπαναγιώτου, Συνοπτική Παρουσίαση Σχολιασμός Σημείων της απόφασης του Ομοσπονδιακού Δικαστηρίου της Γερμανίας για την κλιματική αλλαγή και την προστασία του περιβάλλοντος (24.3.2021) σε: Ε. Μπαλτά, Φ. Παναγοπούλου-Κουτνατζή (Επιμ)., Κλιματική Κρίση και Δίκαιο, σ. 85-94 (85 επομ.).
[18] J. Kersten, Das ökologische Grundgesetz, σ. 35 επομ.
[19] Α. Ηλιάδου, Κλιματική Αλλαγή και Δίκαιο, Ζητήματα Δημοσίου Δικαίου σε: Ε. Μπαλτά Φ. Παναγοπούλου- Κουτνατζή (Επιμ.), Κλιματική Κρίση και Δίκαιο, σ. 5-24, (11 επ.).
[20] Θ. Νάντσου – Γ. Χασιώτης, Μια κλιματική δίκη για το LNG στην Αλεξανδρούπολη, Νόμος και Φύση, 29.7.2024.
[21] Γ. Γιαννακούρου, Το περιβαλλοντικό Σύνταγμα και το αναθεωρητικό εγχείρημα, Νόμος και Φύση, Σεπτέμβριος 2018.
[22] ΣτΕ 2152/2015.
[23] ΣτΕ 667/2021, 895/2021.
[24] Χρ. Ντουχάνης, Η Συνταγματική νομολογία ως νομικό στοιχείο του κράτους δικαίου υπό το Σύνταγμα του 1975 : Η περίπτωση του άρθρου 24Σ σε: Ε. Βενιζέλος, (Επιμ.), 50 Χρόνια από το Σύνταγμα του 1975, σ. 527-536 (σ. 535).
[25] Κ. Καρτάλης, Είναι αναγκαία η ενσωμάτωση της κλιματικής κρίσης σε μια αναθεώρηση του Συντάγματος, σε: Προτάσεις για τη συνταγματική αναθεώρηση, 58 Εισηγήσεις για ένα σύγχρονο Σύνταγμα, Διανέοσις σ. 461-464 (461επομ.).
[26] Κ. Σερράος, Διαχείριση κλιματικών κινδύνων και χωρικός σχεδιασμός : μια νέα πρόκληση, σε : Β. Ιωάννου (Επιμ.), Πολεοδομικός σχεδιασμός και αρχιτεκτονική της πόλης, σ. 161.
[27] Δ. Μέλισσας, ΝΟΚ, Ερμηνεία κατ’ άρθρο, 4η Έκδοση, σ. 406 επομ.
[28] Θ. Μίντζας, Προστασία του περιβάλλοντος και ιδιοκτησία ακινήτων. Αναζητώντας τη δίκαιη ισορροπία, σ. 60 επομ.
[29] Στ. Τσεβάς, Δικαίωμα στο χώρο. Μελέτη για την προστασία της ακίνητης ιδιοκτησίας στο σύγχρονο δημόσιο δίκαιο του χώρου σ. 158.
[30] Οδ. Δροπολίτης, Αυθαίρετα και ημιυπαίθριοι: Αυστηρότερα τα νέα πρόστιμα – Τι αλλάζει, https://www.aftodioikisi.gr/oikonomia/aythaireta-kai-imiypaithrioi-aystirotera-ta-nea-prostima-ti-allazei/#goog_rewarded , ΤΕΕ, Στατιστικά στοιχεία αυθαιρέτων μετά τη λήξη της προθεσμίας της 30ης Σεπτεμβρίου 2020, από το πληροφοριακό σύστημα του ΤΕΕ: https://web.tee.gr/eidisis/statistika-stoicheia-aythaireton-meta-ti-lixi-tis-prothesmias-tis-30is-septemvrioy-2020-apo-to-pliroforiako-systima-toy-tee/
[31] Δ. Μέλισσας, Μήπως η παράδοση της πολεοδομικής νομοθεσίας προδιαγράφει την αναίρεση του πολεοδομικού σχεδιασμού, Σύνταγμα, Δημοκρατία και Πολιτειακοί Θεσμοί, Τόμος ΙΙ, Μνήμη Γ. Παπαδημητρίου, σ. 563-582( 563 επομ.).
[32] Δ. Μέλισσας, Νέος Οικοδομικός Κανονισμός, Ερμηνεία κατ’ Άρθρο, Δ΄ Έκδοση, σ. 902 επομ.
[33] Κ. Μενουδάκος, Αναθεώρηση του άρθρου 24 του Συντάγματος. Μια οπισθοδρομική πρόταση, Ιανουάριος, Νόμος και Φύση, 2007.
[34] Κ. Τασούλας, Αναθεώρηση χρειάζεται και η νοοτροπία μας, Εφημ. Καθημερινή, 15.3.2026, σ. 7.
[35] Κ. Σακελλαροπούλου, Σύνταγμα και Περιβάλλον, το επαρκές οπλοστάσιο, Εφημ. Το Βήμα,11.1.2026.
[36] Γ. Χατζής, Η ασφάλεια δικαίου θεμέλιο του επενδυτικού περιβάλλοντος, Εφημ. Το Βήμα, Κυριακή 8.3.2026, σ. 14.
[37] ΣΕΒ Οικονομία και επιχειρήσεις, Η χωροταξία ως προϋπόθεση ανάπτυξης (ΙΙ): https://www.sev.org.gr/wp-content/uploads/2021/04/2021-04-08_SR_Horotaxia%CE%99%CE%99.pdf με πολλές αναφορές στην ασφάλεια δικαίου μέσω του χωρικού σχεδιασμού «Ειδική έκθεση εμπειρογνωμοσύνης για την προσαρμογή των σχετικών με την επιχειρηματικότητα πολιτικών και διαδικασιών από τη θέσπιση ειδικού θεσμικού πλαισίου για το θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό»: https://www.sev.org.gr/Uploads/Documents/52131/MELETI_final.pdf (βλ. αναφορές σε ασφάλεια δικαίου σ. 2 και σ. 61). ΣΕΒ, Εθνικό Σύστημα Χωρικού Σχεδιασμού από τη σκοπιά της επιχειρηματικότητας: https://www.sev.org.gr/Uploads/pdf/executive_Planning_Study.pdf. Ο Σφυγμός του Επιχειρείν 2024-25: https://www.sev.org.gr/wp-content/uploads/2025/05/2025-05-07_PressConf_SEVBusinessPulse.pdf (σελ. 10 και 11). Σχετικά με τα Εμπόδια που επηρεάζουν τη λειτουργία και ανάπτυξη των επιχειρήσεων: Η χωροταξία ως προϋπόθεση ανάπτυξης (ΙΙ): https://www.sev.org.gr/wp-content/uploads/2021/04/2021-04-08_SR_Horotaxia%CE%99%CE%99.pdf
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)