ΟΙ ΠΥΡΚΑΓΙΕΣ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ «ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ»!
ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΜΙΑΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΟΥ ΑΦΗΝΕΙ ΤΑ ΔΑΣΗ ΚΑΙ ΤΟΝ ΛΑΟ ΑΠΡΟΣΤΑΤΕΥΤΟΥΣ
Για ακόμη μία αντιπυρική περίοδο, η χώρα βρίσκεται αντιμέτωπη με μεγάλες δασικές πυρκαγιές, 8 άνθρωποι νεκροί, καμένες εκτάσεις, καταστροφές περιουσιών και τεράστιες επιπτώσεις στα δασικά οικοσυστήματα, στο περιβάλλον και στην ασφάλεια των πολιτών. Και για ακόμη μία φορά ακούμε τις ίδιες δικαιολογίες.
«Ακραίες συνθήκες», «πρωτόγνωρα φαινόμενα», «μεγαπυρκαγιές που δεν αντιμετωπίζονται», «ισχυροί άνεμοι», «κλιματική κρίση».
Ως εργαζόμενοι στις Δασικές Υπηρεσίες γνωρίζουμε πολύ καλά ότι καμία επίκληση των καιρικών συνθηκών και καμία επικοινωνιακή διαχείριση δεν μπορεί να κρύψει το βασικό πρόβλημα. Η αντιπυρική προστασία της χώρας εξακολουθεί να αντιμετωπίζεται αποσπασματικά, χωρίς ενιαίο σχεδιασμό πρόληψης – προκαταστολής – καταστολής και χωρίς ολοκληρωμένη προστασία και διαχείριση των δασικών οικοσυστημάτων.
Και αυτό δεν προέκυψε σήμερα. Είναι αποτέλεσμα μιας πολιτικής που ακολούθησαν διαχρονικά όλες οι κυβερνήσεις και συνεχίζει σήμερα η κυβέρνηση της ΝΔ. Μιας πολιτικής που αντιμετωπίζει το δάσος και τη γη ως πεδίο οικονομικής δραστηριότητας και κερδοφορίας, ενώ την προστασία τους ως «κόστος» που πρέπει να περιορίζεται.
Λεφτά υπάρχουν – αλλά όχι για ισχυρές Δασικές Υπηρεσίες – Η πραγματικότητα είναι αποκαλυπτική.
Εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ κατευθύνονται μέσα από προγράμματα, όπως το AntiNERO σε εργολαβίες και αναθέσεις, την ίδια στιγμή που οι Δασικές Υπηρεσίες εξακολουθούν να λειτουργούν με σοβαρές ελλείψεις σε επιστημονικό, διοικητικό και εργατοτεχνικό προσωπικό, μέσα, οχήματα και σύγχρονες υποδομές.
Οι πρόσφατες δηλώσεις της κυβέρνησης, διά του του γγ Δασών, είναι εξίσου αποκαλυπτικές και προκλητικές, όσον αφορά την κυβερνητική πολιτική στα δάση. Τα αντιμετωπίζει ως τον φτωχό συγγενή που θα επιβιώσει μέσα από τις ελεημοσύνες των μονοπωλιακών ομίλων σε έργα αποκατάστασης για να εξασφαλίσουν ως χορηγοί, τα διάφορα και πολύτιμα “πράσινα credit bonus”. Μίλησε λοιπόν, χωρίς ντροπή, για την «ευγενική χορηγία» τραπεζών στην αποκατάσταση των καμένων εκτάσεων στην πυρκαγιά της Αττικοβοιωτίας: «Οπότε, με την ευγενική βοήθεια, και την ευχαριστώ και εγώ, της Τράπεζας Πειραιώς, η οποία θα είναι ο ιδιώτης ανάδοχος αποκατάστασης, που αναλαμβάνει, δηλαδή, τα έξοδα της μελέτης και των έργων αποκατάστασης..».
Την ίδια στιγμή που συνεχίζεται η απαξίωση των εργαζόμενων στη δασική υπηρεσία, η οποία μετατρέπεται σε πρωτοκολλητή των «χορηγιών» και των «αναδόχων», σε τροχονόμο των πυροσβεστικών μέσων, που δεν ξέρουν από πού να πάνε να σβήσουν την δασική πυρκαγιά και γι αυτό τους ξεφεύγει. Οι εργαζόμενοι στη δασική υπηρεσία που περιμένουν με αγωνία για το μέλλον και την υποβάθμιση των δασών όταν μπουν μέσα στα δάση, οι ξυλοβιομήχανοι και ξυλέμποροι, μετά την κυβερνητική απόφαση για εκχώρηση της διαχείρισης των δασών σε αυτούς.
Για την περίοδο 2024–2026 τα περίπου 440 εκατ. ευρώ κατευθύνθηκαν σε εργοληπτικές εταιρείες μέσω του AntiNERO, ενώ τα ποσά που έφτασαν στις Δασικές Υπηρεσίες για έργα δασοπροστασίας ήταν δυσανάλογα μικρά, (λιγότερα από 3 εκατομμύρια ευρώ για όλη τη χώρα). Είναι πολιτική επιλογή το πού κατευθύνονται οι πόροι.
Αντί να ενισχυθούν αποφασιστικά οι κρατικές Δασικές Υπηρεσίες, ώστε να μπορούν οι ίδιες να σχεδιάζουν, να επιβλέπουν και να υλοποιούν σε μόνιμη βάση έργα πρόληψης και διαχείρισης, επιλέγεται η λογική των αποσπασματικών προγραμμάτων, των εργολαβιών και των αναθέσεων.
Το AntiNERO παρουσιάζεται ως η μεγάλη απάντηση στην πρόληψη.
Όμως οι καθαρισμοί από μόνοι τους δεν αποτελούν ολοκληρωμένη δασική διαχείριση και πολύ περισσότερο δεν αποτελούν ολοκληρωμένη αντιπυρική προστασία. Η πρόληψη δεν είναι μια εργολαβία που ξεκινά και τελειώνει. Απαιτεί διαρκή παρουσία στο δάσος, γνώση του οικοσυστήματος, διαχειριστικές και αντιπυρικές μελέτες, δασοτεχνικά έργα, δασικό οδικό δίκτυο, υδατοδεξαμενές, συντήρηση υποδομών, οργανωμένες επίγειες δυνάμεις, δασεργάτες και επιστημονικό προσωπικό.
Απαιτεί, πάνω απ’ όλα, ισχυρή κρατική Δασική Υπηρεσία πλήρως στελεχωμένη, για να οργανώσει με δικές της δυνάμεις και με πολύ λιγότερο κόστος, τη συστηματική και σε επιστημονική βάση διαχείριση και προστασία των δασών που ενώ αποτελεί συνταγματική της αρμοδιότητα και άρα κυβερνητική υποχρέωση, έχει πλήρως απαξιωθεί από τη διαχρονικά ασκούμενη δασική πολιτική όλων των μέχρι σήμερα κυβερνήσεων.
Το δάσος δεν προστατεύεται όταν εμφανιστούν οι φλόγες.
Εδώ και δεκαετίες η πολιτική της δασοπροστασίας μετατοπίζει συνεχώς το βάρος στην καταστολή. Εμφανίζονται να υπάρχουν περισσότερα εναέρια μέσα, περισσότερη προβολή των επιχειρήσεων κατάσβεσης και κάθε χρόνο η ίδια εικόνα: η δασική πυρκαγιά παίρνει μεγάλες διαστάσεις, αφού δεν μπορεί να κατασβεστεί στο ξεκίνημά της, γιατί δεν υπάρχουν εκπαιδευμένες και σωστά διασκορπισμένες μέσα στο δάσος πριν την έναρξη των πυρκαγιών, επίγειες δυνάμεις και αρχίζει η συζήτηση για το πόσα αεροπλάνα και ελικόπτερα επιχειρούν.
Κανένα εναέριο μέσο όμως δεν μπορεί να υποκαταστήσει την πρόληψη, την οργανωμένη πρώτη προσβολή και τις επαρκείς επίγειες δυνάμεις.
Η κρίσιμη μάχη μιας δασικής πυρκαγιάς δίνεται πριν αυτή εξελιχθεί σε ανεξέλεγκτο μέτωπο, στο πλαίσιο της διαχείρισης της δασικής βλάστησης και του ενιαίου αντιπυρικού σχεδιασμού όλο το χρόνο, κάθε χρόνο. Τα εναέρια μέσα λειτουργούν υποστηρικτικά. Καθυστερούν την εξέλιξη της δασικής πυρκαγιάς. Η οριστική και πλήρης αντιμετώπιση της πυρκαγιάς απαιτεί κατάλληλα εκπαιδευμένες επίγειες δυνάμεις που γνωρίζουν τον χώρο, μέσα στο δάσος κι όχι αναμένοντας την πυρκαγιά στο δρόμο.
Και τώρα ανακάλυψαν τις «μεγαπυρκαγιές»
Ακούμε συνεχώς ό,τι απέναντι στις λεγόμενες megafires «κανείς δεν μπορεί να κάνει τίποτα». Τα ερωτήματα όμως περιμένουν απάντηση από την κυβέρνηση και τους ασθμαίνοντες γενικούς γραμματείς, που «διαφημίζουν την πραμάτεια τους».
Τι έκαναν:
- Πριν η δασική πυρκαγιά γίνει megafire;
- Για τις μικτές ζώνες δάσους, κατοικίας, τουριστικών επιχειρήσεων, βιομηχανίας, πολυτελών κατοικιών, που δημιουργήθηκαν μέσα από δεκαετίες άναρχης δόμησης και εμπορευματοποίησης της γης;
- Τι έκαναν για την επιστημονικά σχεδιασμένη διαχείριση και προστασία του δάσους ως οικοσυστήματος και όχι ως «καύσιμης ύλης»;
- Πως εξασφάλισαν την πρώτη προσβολή όπως θα έπρεπε να προβλέπουν οι μελέτες αντιπυρικής προστασίας κατά δασικό σύμπλεγμα;
- Για τη στελέχωση των υπηρεσιών από τις οποίες λείπουν άμεσα 1500 Δασολόγοι και κατά μέσο όρο το 60% των άλλων ειδικοτήτων (δασοφύλακες, διοικητικό οικονομικό προσωπικό, οδηγοί) ενώ δεν υπαρχει κανένας και χρειάζονται τουλάχιστον 10.000 δασεργάτες για τα δασοτεχνική έργα, τα έργα πρόληψης και την κατάσβεση των δασικών πυρκαγιών από τα δασαρχεία με αυτεπιστασία;
Δεν μπορούν να κρύψουν ότι η πολιτική των χρήσεων γης όλων των μέχρι σήμερα κυβερνήσεων, που αντιμετωπίζουν και τη δασική γη ως εμπόρευμα, δημιούργησε και γιγάντωσε τη συνύπαρξη κατοικίας, επιχειρηματικών δραστηριοτήτων και δασών, αυξάνοντας αντικειμενικά την επικινδυνότητα και τις συνέπειες μιας πυρκαγιάς. Δεν μπορεί λοιπόν το αποτέλεσμα αυτής της πολιτικής να παρουσιάζεται σήμερα με τη στήριξη διάφορων «ειδικών επιστημόνων» ως ένα νέο και περίπου αναπόφευκτο φυσικό φαινόμενο.
Η «κλιματική κρίση» δεν μπορεί να είναι το άλλοθι για τα πάντα
Κανείς δεν αμφισβητεί ότι οι υψηλές θερμοκρασίες, οι παρατεταμένες περίοδοι ξηρασίας και οι ισχυροί άνεμοι μπορούν να δημιουργήσουν δυσμενέστερες συνθήκες για την εκδήλωση και εξάπλωση μιας πυρκαγιάς. Αυτά τα φαινόμενα όμως επαναλαμβάνονται κάθε 15-20 χρόνια από τους προηγούμενους αιώνες τώρα το πήραν χαμπάρι «οι αριστούχοι τους; Φυσικά όχι!
Εδώ αποκαλύπτεται η τεράστια αντίφαση της κυβερνητικής επιχειρηματολογίας. Η κυβέρνηση και το εχθρικό για το λαό κράτος γνωρίζει πότε οι συνθήκες γίνονται δυσκολότερες, αλλά δεν καταρτίζει και δεν εφαρμόζει έναν πραγματικά ολοκληρωμένος σχεδιασμός διαχείρισης και προστασίας των δασών ιδιαίτερα της αντιπυρικής.
Όσο μεγαλύτερος παρουσιάζεται ο κίνδυνος, τόσο μεγαλύτερη θα έπρεπε να είναι και η κρατική ευθύνη για την αντιμετώπισή του. Όχι μικρότερη. Εφόσον λοιπόν αναγνωρίζεται αυξημένος κίνδυνος, γιατί δεν αλλάζουν οι κυβερνητικές προτεραιότητες προς περισσότερους πόρους, προσωπικό, μακροπρόθεσμο σχεδιασμό και ολοκληρωμένη διαχείριση από τις δασικές υπηρεσίες;
Δεν θα δεχτούμε να πληρώνουν ξανά τον λογαριασμό εργαζόμενοι και λαός
Οι εργαζόμενοι στις Δασικές Υπηρεσίες δεν πρόκειται να αποδεχτούμε τον ρόλο του θεατή σε μια πολιτική που απαξιώνει τις υπηρεσίες μας και στη συνέχεια αναζητά άλλοθι όταν έρχονται οι καταστροφές.
Διεκδικούμε:
- Άμεση κάλυψη όλων των κενών οργανικών θέσεων στις Δασικές Υπηρεσίες με μόνιμο προσωπικό όλων των αναγκαίων ειδικοτήτων.
- Πρόσληψη μόνιμου εργατοτεχνικού προσωπικού και συγκρότηση.
- Επαρκή και σταθερή κρατική χρηματοδότηση για τη διαχείριση, προστασία και αντιπυρική θωράκιση των δασών.
- Εκπόνηση και εφαρμογή διαχειριστικών και αντιπυρικών μελετών με βάση τις πραγματικές ανάγκες κάθε δασικού οικοσυστήματος.
- Τερματισμό της λογικής των αποσπασματικών εργολαβιών που υποκαθιστούν τον μόνιμο κρατικό μηχανισμό.
- Ενιαίο επιστημονικό σχεδιασμό πρόληψης – προκαταστολής – καταστολής, με ουσιαστική συνεργασία και σαφείς αρμοδιότητες όλων των εμπλεκόμενων υπηρεσιών.
- Ολοκληρωμένη προστασία και διαχείριση των δασικών οικοσυστημάτων με αποκλειστικό γνώμονα την προστασία των δασών, του περιβάλλοντος, της ζωής και της περιουσίας του λαού.
Δεν δεχόμαστε:
- ως “κανονικότητα” κάθε καλοκαίρι να μετράμε ανθρώπινες ζωές, καμένα στρέμματα και κάθε χειμώνα να φοβόμαστε τις πλημμύρες.
- να παρουσιάζεται ως «αναπόφευκτη» μια καταστροφή όταν επί δεκαετίες παραμένουν γνωστές και άλυτες οι αιτίες που την τροφοδοτούν.
- Να θυμούνται τους εργαζόμενους στις Δασικές Υπηρεσίες ότι υπάρχουν μόνο όταν πρέπει να υπογράψουν, να γνωμοδοτήσουν, να επιβλέψουν ή να αναλάβουν ευθύνες, ενώ όταν απαιτούν προσωπικό, χρηματοδότηση και μέσα να αντιμετωπίζονται ως δημοσιονομικό βάρος.
Τα δάση δεν χρειάζονται άλλες επικοινωνιακές καμπάνιες.
Δεν χρειάζονται άλλους “σωτήρες” και εργολάβους.
Χρειάζονται διαχείριση, πρόληψη, επιστημονικό σχεδιασμό και ισχυρές κρατικές Δασικές Υπηρεσίες.
Και αυτό απαιτεί σύγκρουση με την πολιτική που αντιμετωπίζει το δάσος ως εμπόρευμα, την προστασία του ως κόστος και την καταστροφή του ως μια ακόμη “αναπόφευκτη συνέπεια”.
12.08.2026
ΔΑΣΟΛΟΓΙΚΗ ΑΓΩΝΙΣΤΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ
