ΤΟ ΦΩΣ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΚΑΙ Η ΣΚΙΑ ΤΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ

            Όπως μας πληροφορεί το ιερό κείμενο τής Παλαιάς Διαθήκης, στό πρώτο κεφάλαιο τού βιβλίου τής Γένεσης, στήν εξέλιξη τής δημιουργίας τού κόσμου, η παρουσία τού φυσικού σκότους προηγήθηκε από τήν δημιουργία και τήν εμφάνιση τού φυσικού φωτός. Αυτό αναφέρει και ο απ. Παύλος, παραθέτοντας τό εδάφιο «ο Θεός που είπε να λάμψει τό φώς μέσα από τό σκοτάδι».

            Όταν ο Θεός δημιούργησε τόν ουρανό και τήν γή, στόν χώρο τού απέραντου διαστήματος επικρατούσε μόνο σκοτάδι: «και τήν άβυσσο τήν σκέπαζε τό σκοτάδι». Μετά έκανε τήν παρουσία του τό φυσικό φώς: «και είπεν ο Θεός, γενηθήτω φώς και εγένετο φώς». Και έκτοτε άρχισε η διάκριση μεταξύ τού φωτός και τού σκότους: «και διεχώρισεν ο Θεός αναμέσον τού φωτός και αναμέσον τού σκότους». Τότε εμφανίστηκε και το θαύμα τής ζωής πάνω στήν γή, κάτω από τό ζωοδόχο φώς τού φυσικού ηλίου, με κορυφαίο δημιούργημα τόν άνθρωπο.

            Ο άνθρωπος όμως, σε σχέση με τά άλλα ζωντανά δημιουργήματα, είχε το εξαίρετο προνόμιο, εκτός από τό να βλέπει φυσικό φώς, να απολαμβάνει, να αισθάνεται και να φωτίζεται από τό πνευματικό φώς, τό θείο φώς, τό φώς τής ζωοποιού χάριτος τού Δημιουργού. Η παρακοή στό θείο θέλημα, τό προπατορικό αμάρτημα, έφερε τήν αμαρτία στήν ζωή τών  ανθρώπων μέσω τού διαβόλου. Με συνέπεια να σκοτισθεί ο νούς τών πρωτοπλάστων και να χάσουν τό πνευματικό φώς, τό φωτισμό τού Θεού.

            Και ενώ τό φυσικό φώς τού ηλίου, παρά τήν παρακοή, ήταν το μόνο που παρέμεινε να φωτίζει και να παρηγορεί τήν ζωή τών ανθρώπων, γλίστρησε μέσα και τό σκοτάδι τής αμαρτίας με τήν σκιά τού θανάτου ως γεγονός και ως συνεχή απειλή εναντίον τής ζωής τού κόσμου. Και μέχρι να έλθει ο Χριστός, το γένος τών ανθρώπων ήταν «λαός που καθόταν στό σκοτάδι τής πνευματικής άγνοιας τού αληθινού Θεού και με τήν απειλή τού πνευματικού και σωματικού θανάτου σαν σκιά στήν προσωπική τους ζωή».

            Όμως η φιλανθρωπία τού Θεού έδωσε μια δεύτερη ευκαιρία στό ανθρώπινο γένος να επανακτήσει τήν δωρεά τού πνευματικού φωτισμού. Για τόν λόγο αυτό «έλαμψε στίς καρδιές μας για να μας φωτίσει στήν γνώση τής δόξας Του, με τήν παρουσία τού προσώπου τού Ιησού Χριστού».

            Η παρουσία τού Χριστού στόν κόσμο ως Θεού και ως ανθρώπου, δηλαδή ως Θεανθρώπου, απομάκρυνε τήν σκιά τού πνευματικού σκότους και τήν θέση του πήρε πάλι το φώς τού Χριστού και η αναζωοποίηση τού κόσμου. Χαρακτηριστική είναι η θεολογική γλώσσα τού αγαπημένου μαθητή τού Χριστού, Ιωάννη του Ευαγγελιστή: «Εν αυτώ ζωή ήν, και η ζωή ήν τό φώς τών ανθρώπων», δηλαδή, η ζωή τού Χριστού είναι εκείνη που φωτίζει τούς ανθρώπους.

            Σε εμάς τούς πιστούς χριστιανούς, από τήν στιγμή που δεχθήκαμε τό φώς τής χάριτός Του με τό μυστήριο τού Αγίου Βαπτίσματος, νεκρώθηκε η αμαρτία που έφερε τόν θάνατο στήν ζωή μας. διότι με τήν τριπλή κατάδυσή μας στό καθάρσιο ύδωρ τής κολυμβήθρας συμμετέχουμε στήν τριήμερη ταφή και Ανάσταση τού Χριστού. Λουζόμαστε από τό Φώς τής Αναστάσεως και γινόμαστε μέτοχοι στήν νέα κατά Χριστόν ζωή που εγκαινίασε ο Κύριος, όπως μας λέει ο απ. Παύλος: «στόν θάνατο αυτού βαπτισθήκαμε… για να πορευθούμε σε έναν καινούργιο τρόπο ζωής».

            Αυτή η μυστηριακή εμπειρία στήν γλώσσα τών Πατέρων τής Εκκλησίας καλείται «ζωοποιός νέκρωσις». Διότι, όπως πάλι μας εξηγεί ο Απόστολος, με τήν χάρη τού αγίου Βαπτίσματος νεκρώνεται με τήν δύναμη τού Χριστού η αμαρτία και καταργείται ο θάνατος. Και τούτο για να φανερωθεί και η ζωή τού  Αναστημένου Χριστού μέσα μας. δηλαδή, να νιώσει τό σώμα μας τήν χάρη τής αφθαρσίας και η ψυχή μας τήν χάρη τής αθανασίας, δηλαδή τήν εκ νεκρών ζωή.

            Είναι γεγονός, ότι στήν εποχή μας η γνώση έχει τόσο διευρυνθεί με την βοήθεια τής επιστήμης και τής ηλεκτρονικής τεχνολογίας, που έχει καταστεί παγκόσμια, σε όλα τα μήκη και τα πλάτη τής γής. Όμως το ερώτημα είναι αν αυτή η γνώση έχει τήν δύναμη να απαλλάξει τόν άνθρωπο από τις συνέπειες τής αμαρτίας. Αν, δηλαδή, μπορεί να δώσει προοπτική αιωνιότητας, μέλλον και πνευματική αξία στό δώρο τής ζωής, στήν πορεία τής ανθρωπότητας. Κάθε αισιόδοξη απάντηση προσκρούει στό γεγονός τής ύπαρξης τής αμαρτίας και τής φθοράς. Και δεν εξορκίζεται αυτό τό πανανθρώπινο δράμα ούτε με την πρόοδο τής γνώσης αλλά ούτε και με τα επιτεύγματα τής επιστήμης. Ο θάνατος περιμένει αδυσώπητα να σφραγίσει κάθε ανθρώπινο έργο.

            Στόν προβληματισμό αυτό τα λόγια τού Ναζωραίου είναι σήμερα επίκαιρα παρά ποτέ: «Εγώ ειμί η ανάστασις και η ζωή. Ο πιστεύων εις εμέ, κάν αποθάνη ζήσεται». Αυτή η διαβεβαίωση τού Θεανθρώπου στήν οικουμένη είναι η φυσική και πνευματική εγγύηση για τό μέλλον τής ανθρωπότητας.

Αρχιμ. Χ.Ν.